Naczynie przeponowe i kocioł kondensacyjny


Reklama

Pompa ciepła Stiebel Eltron

Naczynie przeponowe jest urządzeniem niezbędnym w każdej instalacji grzewczej, chłodniczej, solarnej oraz wody użytkowej. Tej z kotłem kondensacyjnym również…

Naczynie przeponowe we współpracy z innymi urządzeniami pełni kilka bardzo ważnych funkcji i odpowiada za bezpieczeństwo systemu oraz stabilizację ciśnienia. Naczynie składa się ze stalowego zbiornika, który z jednej strony posiada przyłącze do instalacji, a z drugiej – zawór do napełniania lub upuszczania gazu (fot. 1).

Naczynie przeponowe

Fot. 1. Naczynie przeponowe Ottone.

Fabrycznie naczynia napełniane są azotem do określonego ciśnienia wstępnego. Jest ono zależne od przeznaczenia, i tak dla c.o. jest to zazwyczaj 1,5 bara, dla c.w.u. 3,5 bara, a w naczyniach solarnych 2,5 bara. Wewnątrz zbiornika znajduje się membrana oddzielająca część gazową od medium znajdującego się w instalacji. Zbiorniki do układów grzewczych przeważnie posiadają membranę z gumy SBR (kauczuk butadienowo-styrenowy) o odporności na temperatury do 100ºC. Naczynia do wody użytkowej posiadają membranę z EPDM (kauczuk etylenowo-propylenowy) z dopuszczeniem do kontaktu z wodą przeznaczoną do spożycia i wytrzymałością na temperatury do 100ºC.

Do systemów solarnych przeznaczone są zbiorniki z membraną EPDM HT (kauczuk etylenowo-propylenowy) z podwyższoną odpornością na temperatury do 140ºC i z możliwością zastosowania mieszanki wody i glikolu w stężeniu do 50%. Naczynia przeponowe posiadają różny system montażu membrany. Najlepszym rozwiązaniem jest membrana o konstrukcji workowej, która całkowicie separuje czynnik znajdujący się w instalacji od ścianek naczynia. Bardzo często membranę tego typu można wymienić bez konieczności wymiany całego naczynia.

Drugim stosowanym rozwiązaniem jest membrana na stałe wprasowana w naczynie, dzieląca je na dwie części. Minusem tego rozwiązania jest fakt, że czynnik znajdujący się w instalacji posiada stały kontakt z wykonanymi ze stali, niezabezpieczonymi antykorozyjnie, ściankami zbiornika.

Zasada działania i budowa naczynia przeponowego

Rys. 1. Zasada działania i budowa naczynia Ottone.

Naczynie przeponowe i przykład małej instalacji

Skupmy się na przykładzie małej instalacji ogrzewającej dom lub mieszkanie, w której pracuje kocioł kondensacyjny z zasobnikiem ciepłej wody użytkowej. W tego typu systemie powinny być zamontowane dwa naczynia wzbiorcze: jedno do c.o., a drugie do c.w.u. Małe kotły gazowe tego typu posiadają już wbudowane naczynie do c.o, które w większości przypadków jest wystarczające. Konieczność stosowania drugiego zależy od wielkości instalacji (zładu). Jeżeli zajdzie taka potrzeba, należy dołożyć kolejne naczynie. Jeśli chodzi o ciepłą wodę użytkową, naczynie przeponowe nie znajduje się na wyposażeniu kotła i należy je dokupić.

Głównym zadaniem naczynia przeponowego jest kompensacja różnicy objętości cieczy powstałej wskutek zmian temperatury i stabilizacja ciśnienia (rys. 1). Objętość cieczy znajdującej się w tej instalacji będzie ulegać zmianie wraz ze wzrostem lub spadkiem temperatury. W sytuacji, kiedy instalacja nie pracuje i czynnik grzewczy jest zimny (posiada najmniejszą objętość), poduszka gazowa wypycha z naczynia czynnik grzewczy.

W trakcie normalnej pracy instalacji naczynie częściowo się napełnia (ciecz zwiększa swoją objętość). W momencie awarii (nagły wzrost temperatury w instalacji) następuje praktycznie całkowite wypełnienie naczynia (nagły wzrost objętości cieczy) i jeżeli to nie wystarczy, otwiera się współpracujący ze zbiornikiem zawór bezpieczeństwa. W przypadku braku naczynia lub nieprawidłowej pracy, do czego wrócę później, w instalacji następowałyby nagłe skoki ciśnienia wraz z każdą zmianą temperatury lub niewielkim ubytkiem medium w instalacji.

Naczynie przeponowe – prawidłowy dobór

Jak zatem prawidłowo dobrać, zamontować i ustawić naczynie przeponowe, aby pracowało poprawnie i spełniało swoją funkcję? Przede wszystkim należy odpowiednio dobrać objętość naczynia do danej instalacji. Tę czynność wykonuje projektant według ściśle określonych wzorów. W przypadku instalacji c.o. i c.w.u. jest to w przybliżeniu 5% objętości całego zładu. Do zadań instalatora należy natomiast prawidłowo zamontować naczynie oraz odpowiednio ustawić ciśnienie wstępne.

W przypadku systemów centralnego ogrzewania ciśnienie wstępne ustawiamy do wartości ciśnienia statycznego w miejscu podłączenia naczynia plus 0,2 bara, ale zaleca się nie niżej niż 1 bar. Natomiast ciśnienie w zimnej instalacji o 0,3 bara wyżej niż ciśnienie wstępne w naczyniu. W miarę wzrostu temperatury, a co za tym idzie – objętości czynnika grzewczego, membrana wypełnia się wodą, a poduszka gazowa chroni przed nagłymi skokami ciśnienia. Naczynie w instalacji c.o. montujemy na powrocie króćcem do góry lub do dołu (rys. 2)

Przykładowy schemat podłączenia naczynia do c.o.

Rys. 2. Przykładowy schemat podłączenia naczynia do c.o.

przy pomocy specjalnych złączek (fot. 2) spełniających normy dotyczące montażu naczyń w instalacji oraz umożliwiające serwis bez wypuszczania czynnika grzewczego z obiegu.

Szybkozłącze do naczynia przeponowego

Fot. 2. Szybkozłącze do naczynia przeponowego Ottone umożliwiające serwis bez konieczności demontażu naczynia.

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij