BIM – cyfrowa instalacja


Reklama

Pompa ciepła Stiebel Eltron

Globalne trendy, rosnące wymagania unijne czy powstające zaawansowane technologie wymuszają, aby inwestycje sektora nieruchomościowego były coraz bardziej kompleksowe. Przy realizacji tych ambitnych celów z pomocą przychodzi BIM, czyli… no właśnie, czym właściwie jest BIM?

Pierwsze wymagania odnośnie do BIM pojawiły się w Wielkiej Brytanii na początku XXI wieku, a od 2016 r. w UK wszystkie projekty dla instytucji rządowych są projektowane zgodnie z tą filozofią ze względu na korzyści płynące ze skrócenia czasu budowy i lepszej estymacji kosztów. W Polsce nie ma prawnego obowiązku stosowania technologii BIM, aczkolwiek w 2014 r. Parlament Europejski przyjął dyrektywę o zamówieniach publicznych sugerującą, aby projekty rządowe na terenie Unii Europejskiej spełniały kryteria tej metodyki.

Próba definicji BIM

BIM to pojęcie złożone, którego nie da się opisać wyłącznie jedną, uniwersalną definicją w pełni oddającą złożoność jego charakterystyki. Dla jednych jest to rodzaj oprogramowania, dla drugich wirtualne modelowanie 3D budynku, dla innych zbiór uporządkowanych danych lub proces współpracy międzybranżowej. W rzeczywistości BIM to suma wszystkich wymienionych powyżej, równoważnych definicji. Łączy je wspólny mianownik, czyli optymalizacja przepływu informacji pomiędzy wszystkimi uczestnikami procesu inwestycyjnego na każdym z jego etapów.

Metodyka BIM pozwala na współpracę wszystkich specjalistów uczestniczących w powstawaniu budynku, tj. architektów, konstruktorów, instalatorów, producentów urządzeń, dostawców prefabrykatów, inwestorów, a także osób zaangażowanych w późniejszym okresie jego życia, czyli zarządców nieruchomości, a także zwykłych użytkowników obiektów. Charakterystyczne dla BIM-u jest skupienie się na modelu 3D budynku. Model ten powstaje w biurach projektowych.

Do jego opracowania wykorzystywany jest nowoczesny software i dedykowane do tego programy komputerowe. Model nie jest jednak wyłącznie estetyczną wizualizacją modelu geometrycznego wzbogaconego teksturami. Projektanci mają możliwość parametryzowania poszczególnych elementów modelu, jak np. ściana, strop, dach, schody. W modelu BIM każdy wirtualny element jest bowiem cyfrowym odwzorowaniem rzeczywistego komponentu składowego budynku.

Każde takie graficzne odwzorowanie elementu wzbogacone jest szczegółową charakterystyką, mówiącą m.in. o takich jego parametrach jak wymiary, materiały, z jakich się składa, waga, koszt itp. Pracując w tym standardzie, łatwo gromadzić i wymieniać dokumentację, udostępniając między sobą wszystkie niezbędne informacje. Daje to projektantom pole do sprawniejszego i szybszego opracowywania projektów dla skomplikowanych budynków, a projekty te obarczone są mniejszą ilością błędów projektowych. Dzieje się tak dlatego, że praca wszystkich zaangażowanych projektantów odbywa się na jednym wirtualnym modelu.

Zmiany wprowadzane są równolegle i zostają automatycznie, w czasie niemal rzeczywistym, odzwierciedlone w modelu trójwymiarowym u wszystkich osób pracujących nad modelem. Co ważne – zmiany te widoczne są od razu w zestawieniach powierzchni, materiałów i wszystkich innych raportach jakościowo-ilościowych. Ta transparentność umożliwia szybsze wykrywanie kolizji i błędów, szybsze reagowanie na problemy, a tym samym eliminuje niebezpieczeństwo wystąpienia błędów na etapie realizacji. Optymalizacja jest widoczna również w przypadku skrócenia czasu tworzenia dokumentacji do celów wykonawczych. Za sprawą modelowania 3D proces projektowania budynku jest analogiczny do rzeczywistego procesu budowy.

BIM i producenci

Istotny wpływ na szybkość powstawania projektu w technologii BIM mają producenci urządzeń. Ich zadaniem jest zaopatrywanie innych uczestników procesu inwestycyjnego w rozbudowane biblioteki produktów. Dzięki rzetelnie przygotowanej bibliotece możliwa jest np. wymiana danego urządzenia we wszystkich pomieszczeniach modelowanego budynku niemal za pomocą jednego kliknięcia. Poza tym wysoki poziom szczegółowości projektu umożliwia poznanie i zrozumienie pracy budynku poprzez możliwość przeprowadzania wszelkiego rodzaju symulacji, np. wydajności energetycznej, analizy nasłonecznienia, analizy akustycznej, kosztów budowy, kosztów materiałów, a nawet kosztów eksploatacyjnych budynku już na etapie projektowania, na długo przed zaangażowaniem w proces ciężkiego sprzętu budowlanego.

Międzyresortowa współpraca

Podczas procesu realizacji korzysta się z BIM-u w kontekście wspomnianej wcześniej współpracy międzybranżowej. Inżynierowie na budowie są wyposażeni w narzędzia do kontroli zgodności rzeczywistej konstrukcji z modelem 3D. Umiejętne operowanie danymi pozwala na generowanie odpowiednich raportów w prosty sposób, jedynie przez zaznaczanie interesujących nas elementów w wirtualnym świecie.

Rozwój nowoczesnych aplikacji mobilnych umożliwia tworzenie kosztorysów, interaktywnych harmonogramów prac oraz niezbędnych zestawień na placu budowy, przez co możliwe jest sprawne zarządzanie realizacją inwestycji. Dzięki eliminacji znakomitej ilości kolizji i błędów na etapie projektowania wykonawca nie jest zaskakiwany niespodziankami, które wiążą się z koniecznością naprawy popełnianych błędów. Budynek powstaje szybciej i nie jest obarczony kosztami realizacji prac dodatkowych, nieuwzględnionych w budżecie budowy.
Na podstawie analiz projektów realizowanych metodą BIM w przeszłości, szacuje się, że oszczędności te stanowią wartość od 10 do 30% kosztów końcowych całego procesu.

Zrozumienie i czytanie…

Oszczędności to z pewnością jeden z ważniejszych atutów BIM doceniany przez inwestora. Poza realnymi oszczędnościami BIM wpływa i zmienia świadomość inwestorów. Sama idea trójwymiarowej wizualizacji budynku oraz fakt, że inwestor jest zaangażowany od początku do końca w jego powstawanie, sprawia, że projekt łatwiej zrozumieć, prościej się go czyta. Inwestor jest bardziej świadomy zagrożeń wynikających z tradycyjnej metody projektowania i szans, jakie daje mu BIM. Kolejne warianty koncepcji (np. architektonicznej) zdecydowanie łatwiej i szybciej jest przedstawić inwestorowi, korzystając z technologii BIM, dzięki czemu współpraca między projektantem a inwestorem przebiega zdecydowanie sprawniej.

BIM i zarządzanie

Kwestią wartą podkreślenia jest fakt, że BIM nie kończy się wraz z finalizacją budowy. Zawsze aktualne dane zebrane w fazach projektowania i realizacji wykorzystywane są do zarządzania powstałym budynkiem. Zarządca nieruchomości, dzięki wspomnianym symulacjom, będzie mógł określić wpływ budynku na środowisko, wpływ modernizacji na konstrukcję nośną, a także przeprowadzać wszelkiego rodzaju analizy, na podstawie których zdecyduje o wdrożeniu rozwiązań zapewniających najemcom optymalne i dopasowane do ich potrzeb warunki.

BIM i wyzwania inwestycyjne

Przy wszystkich wyeksponowanych atutach, jakie niesie za sobą BIM, należy wspomnieć o wyzwaniach towarzyszących inwestowaniu w tę technologię. Po pierwsze, ze względu na ogrom generowanych danych należy liczyć się z wysokimi kosztami wdrożenia systemu. Do jego obsługi potrzeba nowoczesnego i wydajnego sprzętu komputerowego. Wydatek poniesiony na zakup tego sprzętu należy uwzględnić w budżecie wdrożeniowym.

Co więcej – wdrożenie BIM to czasochłonny proces wymuszający przeorganizowanie struktury firmy. Koniecznością jest stworzenie wykwalifikowanych zespołów projektowych, które sprawnie współpracując i odpowiednio interpretując zawarte w BIM-ie dane, zrealizują oczekiwane założenia projektowe. Osiągnięcie tego celu związane jest z zagrożeniem zmniejszenia wydajności zespołów projektowych podczas trwania wdrożenia.

Czy BIM będzie standardem?

W polskich realiach metodyka BIM jest coraz lepiej znana i stopniowo wdrażana z sukcesem w kolejnych firmach. Z pewnością daje pole do rozwoju i unowocześnienia, uważanej za dość konserwatywną, branży budowlanej. Niektórzy eksperci zadają pytanie, kiedy BIM będzie standardem, a nie czy w ogóle nim będzie. BIM to przyszłość, a na poparcie tej tezy niech posłuży nam obserwacja rynków zachodnich, gdzie jest to rozwiązanie popularne, stosowane powszechnie na coraz większą skalę. Łączenie informacji z różnych perspektyw to rozwiązanie dla problemu braku zaufania i zrozumienia między inwestorami a wykonawcami.

Filozofia BIM jest również szansą na wyjście naprzeciw oczekiwaniom młodego pokolenia obecnych studentów, dobrze poruszających się w obszarze nowych technologii. W perspektywie ewentualnego uznania BIM za standard w polskim środowisku branży budowlanej należałoby pochylić się nad zagadnieniem ujednolicenia programu edukacyjnego na uczelniach wyższych, będącego odpowiedzią na zapotrzebowanie rynku pracy. Młoda kadra inżynierska powinna być dobrze przygotowana przed wdrożeniem i przeprowadzeniem projektów pilotażowych, nad którymi trwają aktualnie dyskusje.

Anna Szczęsna

Bibliografia:

  • bimblog.pl
  • cadportal.pl
  • budownictwo.wnp.pl
  • centrumprasowe.pap.pl

* Materiały audiowizualne na YouTubie: BIM Panel Polska, What is BIM? (bimplicity), What is BIM? (Archicad), What is BIM? (Building Information Modeling, Autodesk Building Solutions).

Rys. Źródło directionsmag.com

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij