Facebook







Regulacja hydrauliczna instalacji c.o. Przepływ pod kontrola  E-mail
Written by Bogusław Wójcik   
Friday, 01 May 2009 14:36
There are no translations available.

Regulacja hydrauliczna instalacji to regulacja przepływu czynnika grzewczego przez obwodowe części instalacji. Ma ona na celu zapewnienie równomiernej temperatury we wszystkich ogrzewanych pomieszczeniach lub temperatury zróżnicowanej, jeżeli takie są potrzeby użytkownika. Profesjonalny projekt instalacji uwzględnia teoretycznie wszystkie czynniki, jednakże regulacja „na zimno”, a następnie „na gorąco” należy do zadań wykonawcy-instalatora.


Elementem regulacji przepływu jest odpowiednie stopniowanie średnic zastosowanych rur (np. DIN28-22-18-15), analogicznie jak dzieje się to w ludzkim krwiobiegu, w którym gruba tętnica, główna aorta rozgałęzia się na sieć coraz to cieńszych naczyń do kapilar włącznie. Na powrocie wody w kierunku kotła identycznie stopniowanie średnic odbywa się w odwrotnym kierunku DIN15-18-22-28. Innymi czynnikami regulacji hydraulicznej instalacji są:

* kryzy dławiące;

* nastawy wstępne zaworów termoregulacyjnych;

* zawory odcinające;

* rozdzielacze z regulacją przepływu.

Po co regulacja? Czynnik grzewczy (woda) jest nośnikiem ciepła. Wyobraźmy sobie, że jedna cząsteczka wody dostarczy nam jedną porcję ciepła. Oznacza to, że im więcej cząsteczek wody przepłynie przez grzejnik, tym więcej ciepła dostarczymy temu grzejnikowi. Jeśli przez duży grzejnik przepływać będzie mało wody, będzie on grzał słabo! Musimy zatem spowodować, by ilość przepływającego czynnika była odpowiednia dla grzejnika każdej wielkości.

Z kotła, przy pomocy pompy cyrkulacyjnej, tłoczona jest na obwód instalacji określona ilość wody. Wodę tę musimy odpowiednio podzielić na wszystkie grzejniki zgodnie z ich potrzebami grzewczymi (wielkością). Założona na zasilaniu pompa cyrkulacyjna wodę tłoczy na obwód, natomiast od strony powrotu wodę zasysa! Oznacza to, że po przejściu przez każdy grzejnik woda wraca na powrót do kotła.

Kilka przykładów Czym może skutkować brak regulacji hydraulicznej instalacji?

* Przykład I.

W starą instalację wpięty zostaje nowy grzejnik o większym oporze hydraulicznym od sąsiednich starych. Grzeją tylko stare, nowy jest co najwyżej letni. W rozdziale wody zostaje on pominięty. Należy skręcić zawory (zwiększyć opór przepływu) na wszystkich starych grzejnikach.

* Przykład II.

Dwa równolegle wpięte w instalację grzejniki (bez zaworów), jeden bardzo mały, drugi bardzo duży. Gdzie popłynie woda? Z pewnością poprzez grzejnik mały, po czym zawróci na kocioł (ssanie). Duży grzejnik stwarza wodzie większy opór przepływu. Woda płynie tam, gdzie jest jej łatwiej i krócej. Na powrocie jest już ssanie z powrotem w kierunku kotła.

* Przykład III.

Wyobraźmy sobie dwa grzejniki w jednej instalacji. Dwa identyczne grzejniki wpięte do instalacji za pompą cyrkulacyjną rurkami o tej samej średnicy i tej samej długości. Jeden z nich posiada zawór termoregulacyjny, drugi nie posiada żadnego zaworu. Gdzie popłynie woda? Otóż głównie poprzez grzejnik bez zaworu, gdyż sam zawór termoregulacyjny posiada opór hydrauliczny kilkanaście razy większy od „gołego” grzejnika. W przykładzie tym grzejnik bez zaworu będzie grzał, natomiast grzejnik z zaworem grzał będzie znacznie słabiej.

* Przykład IV.

Kilka identycznych grzejników z maksymalnie otwartymi zaworami wpiętych w instalację równolegle w różnych odległościach od kotła. Gdzie popłynie woda? Głównie przez pierwszy grzejnik i już powrót na kocioł! Przepływ, a zatem dostarczanie ciepła przez drugi i kolejne grzejniki, będzie coraz słabszy, a ostatnie grzejniki mogą zostać całkowicie pominięte.

Przykłady złej pracy instalacji będącej skutkiem braku lub złej regulacji hydraulicznej można mnożyć. Wadliwy, nierównomierny przepływ gorącej wody przez grzejniki skutkuje tym, że cała instalacja nie schładza wody w wystarczający sposób, nie odbiera z niej odpowiednich ilości ciepła. Woda o zbyt wysokiej temperaturze wraca na powrót do kotła. Kocioł przegrzewa się i pracuje nieekonomicznie. Cały proces grzania jest nieoptymalny, a nawet nieskuteczny i nieefektywny. Pomieszczenia ogrzane są nierównomiernie, a komfort cieplny jest niezadowalający. Regulować hydraulicznie należy każdą instalację, z każdym rodzajem grzejników! Również instalację ogrzewania podłogowego!

Nastawa wstępna zaworu termostatycznego Głowica termostatyczna służy do sterowania temperaturą wnętrza ogrzewanego pomieszczenia. Gdy temperatura osiągnie pożądany poziom, głowica zamyka zawór, czyli wyłącza ogrzewanie, gdy temperatura spadnie, głowica otwiera zawór ponownie i tak w koło. Nastawa wstępna służy do regulacji intensywności przepływu gorącej wody przez konkretny grzejnik. Nastawa może posiadać osiem określonych pozycji ustawienia (stopnia otwarcia zaworu). Cyfra „8” ustawiona na wysokości kreski- nacięcia na obwodzie wkładki zaworu oznacza pełne otwarcie zaworu – maksymalny przepływ. Cyfra „1” oznacza maksymalne stłumienie przepływu wody przez zawór (lub, jak kto woli, jego minimalne otwarcie). Przymknięcie przepływu przez jeden z grzejników oznacza zwiększenie przepływu przez pozostałe grzejniki. Każde przymknięcie lub większe otwarcie któregokolwiek zaworu w instalacji zmienia przepływ przez wszystkie pozostałe grzejniki w instalacji. Woda płynie tam, gdzie ma łatwiej i bliżej!

Jak działa nastawa wstępna? Dłuższe gałązki na przyłączach do dalszych grzejników dają większy opór hydrostatyczny od gałązek krótszych. Tę różnicę w oporach przepływu chcemy wyrównać. Jeżeli mamy kilka podobnej wielkości grzejników w instalacji, lecz położonych w różnej odległości od kotła, wówczas najodleglejszy grzejnik powinien mieć nastawę maksymalnie otwartą, a każdy bliższy kotła powinien mieć zmniejszony przepływ o jedną pozycję i tak kolejno 8-7-6-5-4. Wówczas przepływ czynnika grzewczego przez poszczególne grzejniki może ulec wyrównaniu. Jeżeli nie, to należy korygować do skutku nastawy wstępne grzejników bliższych kotła.

Bogusław Wójcik

Zobacz artykuł w wersji pdf pdfpdf

Share

 

© Wszystkie prawa zastrzeżone