Niebawem będę odbierał moje wymarzone pół bliźniaka od dewelopera. Dni stają się coraz chłodniejsze i mój niepokój budzi ciekawe rozwiązanie usytuowania i montażu wodomierza głównego w moim budynku. Jest on mianowicie zamocowany w powietrzu we wnętrzu ściany szczytowej, w której będzie toaleta. Ściana ma otwór na zewnątrz budynku. Przez niego widzę mój przyszły ogródek. Za wodomierzem głównym instalatorzy zainstalowali mi wodomierz, który będzie liczył tylko wodę do podlewania ogródka.

Pragnę zapytać fachowców w Redakcji, czy wszystko jest prawidłowo i czy takie podłączenie jest do zaakceptowania. Pragnę dodać, że budynek nie jest podpiwniczony, a wodę do ogródka będę pobierał z zaworu zamocowanego na ścianie koło tarasu. Rura z tworzywa (w kolorze niebieskim) wychodzi i biegnie u mnie w ziemi w pomieszczeniu, w którym będzie toaleta. Następnie wchodzi w ścianę na wysokość ok. 60 cm do wodomierza. Czy takie rozwiązanie jest poprawne?

Pozdrawiam, Marcin R., Katowice

Szanowny Panie,

Patrząc na te zdjęcia, sam nie wiem od czego zacząć. Popełniono tu wiele błędów. Ograniczę się tylko do najważniejszych i postaram się to zrobić możliwie jak najkrócej. Przyłącze wodociągowe do budynku. Wytyczne dotyczące usytuowania wodomierzy głównych zawarte są w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690) wraz z naniesionymi zmianami znajdującymi się w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 6 listopada 2008 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 201, poz. 1238), (Dz. U. nr 228, poz. 1514 z 2008 r.), (Dz. U. nr 56, poz. 461 z 2009 r.).

Dział IV. Wyposażenie techniczne budynków. Rozdział 1. Instalacje wodociągowe zimnej i ciepłej wody. § 115. 1 Na połączeniu wewnętrznej instalacji wodociągowej zimnej wody w budynku lub zewnętrznej na terenie działki budowlanej z siecią wodociągową powinien być zainstalowany zestaw wodomierza głównego, zgodnie z wymaganiami Polskich Norm dotyczących zabudowy zestawów wodomierzowych w instalacjach wodociągowych oraz wymagań instalacyjnych dla wodomierzy.

Chodzi o normy PN-B-10720:1998: Wodociągi – Zabudowa zestawów wodomierzowych w instalacjach wodociągowych – Wymagania i badania przy odbiorze (w zakresie pkt 2.1; 2,3; 2,4 i 2,6) oraz PN-ISO 4064-2 Ad. 1 (przyp. aut.).

§ 116. 1. Zestaw wodomierza głównego na połączeniu z siecią wodociągową powinien być umieszczony w piwnicy budynku lub na parterze w wydzielonym, łatwo dostępnym miejscu, zabezpieczonym przed zalaniem wodą, zamarzaniem oraz dostępem osób niepowołanych. W budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej miejscem tym powinno być odrębne pomieszczenie.

2. Dopuszcza się umieszczenie zestawu wodomierza głównego w studzience poza budynkiem, jeżeli jest on niepodpiwniczony i nie ma możliwości wydzielenia na parterze budynku miejsca, o którym mowa w:

ust. 1. § 117. Pomieszczenie lub studzienka, w której jest zainstalowany zestaw wodomierza głównego, powinny mieć:
1) w przypadku umieszczenia w piwnicy budynku – wpust do kanalizacji, zabezpieczony zamknięciem przeciwzalewowym, jeżeli warunki lokalne tego wymagają, a także wentylację.
2) w przypadku umieszczenia w studzience wodomierzowej poza budynkiem – zabezpieczenie przed napływem wód gruntowych i opadowych, zagłębienie do wyczerpywania wody oraz wentylację.

ust. 2. Studzienka wodomierzowa powinna być wykonana z materiału trwałego, mieć stopnie lub klamry do schodzenia oraz otwór włazowy średnicy co najmniej 0,6 m w świetle, zaopatrzony w dwie pokrywy, z których wierzchnia warstwa powinna być dostosowana do przewidywanego obciążenia ruchem pieszym i kołowym. W przypadku Pana budynku wykonawca instalacji,,zaoszczędził” na studzience wodomierzowej i usytuował zestaw wodomierzowy w ścianie budynku, nie zabezpieczając zestawu przed mrozem. Jednym z warunków i sposobów wbudowania wodomierzy domowych jest, aby przewód wodociągowy był tak ukształtowany, by zapewnić jego całkowite wypełnienie wodą bez możliwości tworzenia się poduszki powietrznej. W przypadku instalacji wykonanej (jak na zdjęciu) w Pana budynku – powietrze będzie się gromadzić we wnętrzu zestawu wodomierzowego. Poza tym nie będzie miał Pan możliwości spuszczenia wody w najniższym punkcie instalacji. Będzie ona zawsze we wnętrzu rur pod podłogą.

Przewód wodociągowy przed i za zestawem wodomierzowym powinien być tak umocowany, aby żaden element zestawu wodomierzowego nie mógł zmienić swojego położenia pod wpływem uderzenia hydraulicznego. Na wodomierz nie powinny oddziaływać w sposób ciągły naprężenia pochodzące od rurociągu i armatury zaporowej. Może to spowodować popękanie rurociągu oraz armatury, a w konsekwencji zalanie Pana łazienki. W razie konieczności należy zainstalować odpowiednie podpory lub wsporniki. Najlepiej jest zamocować zestaw wodomierzowy na specjalnej konsoli do wodomierzy.

Na rynku bez większych problemów można dostać takie konstrukcje. Zamocowanie całego zestawu wraz z armaturą odcinającą, filtrem mechanicznym, wodomierzem wody bezpowrotnie zużytej, zaworem zwrotnym na jednym uchwycie jest wręcz karygodne. Liczydło wodomierza powinno być usytuowane poziomo, aby wodomierz miał wyższą klasę metrologiczną. Niestety, jak widać na zdjęciu – nie będzie wówczas możliwy prawidłowy odczyt liczydła. W wyżej wymienionym rozporządzeniu Ministra Infrastruktury napisane jest, gdzie i jakie zabezpieczenie powinno być zainstalowane zaraz za zestawem wodomierzowym.

Dział IV. Wyposażenie techniczne budynków. Rozdział 1. Instalacje wodociągowe zimnej i ciepłej wody. § 113. 7. Instalacja wodociągowa powinna mieć zabezpieczenia uniemożliwiające wtórne zanieczyszczenie wody, zgodnie z wymaganiami dla przepływów zwrotnych, określonymi w Polskiej Normie dotyczącej zabezpieczenia przed przepływem zwrotnym. § 115. 2. Za każdym zestawem wodomierza głównego od strony instalacji należy zainstalować zabezpieczenie, o którym mowa w §113 ust. 7.

Domy mieszkalne jednorodzinne położone na terenie uzbrojonym są zaopatrywane w wodę z sieci wodociągowej. Punkt zabezpieczenia przed przepływem zwrotnym będzie usytuowany na odpływie wody do budynku za zestawem wodomierzowym. Zakłada się, że wszystkie urządzenia domowe typu pralka, zmywarka oraz urządzenia sanitarne wyposażone są w odpowiednie indywidualne urządzenia zabezpieczające (np. przerwa powietrzna pomiędzy końcem wylewki baterii czerpalnej a górną krawędzią przyboru sanitarnego w przypadku urządzeń sanitarnych), zgodnie z typami wymienionymi w tablicy 5-2 ¹.

Wobec powyższego potencjalnie cofająca się woda z instalacji wewnętrznej do sieci wodociągowej, zgodnie z normą PN-92/B-01706/AZ1:1999, może być kategorii co najwyżej 2 (patrz: p. 2 i tablica 2-1). W oparciu o tablicę 5-1 można stwierdzić, że skutecznym zabezpieczeniem wody w sieci wodociągowej będzie zainstalowanie na przyłączu wodociągowym do budynku urządzenia zabezpieczającego typu EA, tj. zaworu zwrotnego antyskażeniowego z możliwością nadzoru. Zawór ten powinien być zamontowany za wodomierzem w miejsce do tej pory stosowanego zaworu zwrotnego EB. Podejrzewam, że był najtańszy. W Pana przypadku popełniono błąd i zainstalowano zawór zwrotny typu EB bez możliwości nadzoru. Funkcja nadzoru polega na możliwości regularnej kontroli (co kilka miesięcy) poprawnego działania wkładki zamykającej przepływ wsteczny wody za pomocą króćca spustowego zamontowanego na wlocie do zaworu antyskażeniowego.

Popularny zawór zwrotny nie ma tej możliwości. Zawór EB (zwrotny) był kiedyś instalowany za zestawem wodomierzowym. Obecnie przeznaczony jest on do współpracy tylko z:

1. baterią z wężem elastycznym,

2. urządzeniem do podgrzewania bezpośredniego wody użytkowej ze zbiornikiem,

3. urządzeniem zimnej wody do produkcji wody chłodniczej (zdrój z wodą do picia),

4. urządzeniem z ciepłą lub zimną wodą do maszyn z napojami.

Zaworów zwrotnych nie należy instalować za zestawem wodomierzowym! Ilość odprowadzanych ścieków, w zależności od wyposażenia w urządzenia pomiarowe i wodomierze do pomiaru ilości wody bezpowrotnie zużytej, ustala się na podstawie wskazań urządzenia pomiarowego, a w przypadku jego braku – jako równą ilości wody pobranej lub ilości wody pobranej, pomniejszonej o ilość wody bezpowrotnie zużytej. Istnieje możliwość zainstalowania dodatkowego wodomierza, który będzie rejestrował wodę,,bezpowrotnie zużytą”, czyli taką, która nie powróci pod postacią ścieków do kanalizacji.

Odbiorca usług (np. właściciel domku jednorodzinnego) zapłaci wówczas tylko za dostarczoną wodę, a nie za odprowadzane ścieki. Rejestrowanie wody „bezpowrotnie zużytej”, doprowadzonej np. do zaworu usytuowanego na zewnątrz budynku, musi odbywać się poprzez zainstalowany wodomierz dodatkowy usytuowany za wodomierzem głównym. Mogą się o niego starać m.in. właściciele domków jednorodzinnych, którzy posiadają przydomowe ogródki, działki rekreacyjne; hodowcy roślin w szklarniach i tunelach foliowych oraz uprawiający pieczarki. W tym celu należy zwrócić się do właściwego przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego w celu otrzymania „warunków technicznych montażu wodomierza rejestrującego ilość bezpowrotnie zużytej wody”.

W rozliczeniu ilości bezpowrotnie zużytej wody pomiędzy Usługobiorcą (czyli panem) i Spółką, ilość odprowadzanych ścieków, ustalana będzie na podstawie wskazań dodatkowego wodomierza zainstalowanego i eksploatowanego na koszt Usługobiorcy. Wodomierz powinien być dobrany do warunków pracy, tj. przeciętnej oraz maksymalnej wartości strumienia objętości wody, a jego montaż powinna wykonać koncesjonowana firma hydrauliczna.

Zestaw wodomierzowy należy umieścić przed każdym punktem poboru bezpowrotnie zużywanej wody, przy czym zestaw wodomierzowy powinien zaczynać się nie dalej niż 2,0 m od tego punktu. Przy zabudowie wodomierza należy stosować kurki kulowe (przed i za wodomierzem) oraz zawór zwrotny antyskażeniowy usytuowany za wodomierzem, licząc zgodnie z kierunkiem przepływu. Długości odcinków prostych przewodu wodociągowego przed i za wodomierzem powinny być zgodne z wynikami badań typu wodomierza. Wodomierz powinien posiadać ważną cechę legalizacyjną i plomby.

Przepływomierz powinien być umieszczony w łatwo dostępnym miejscu (wygodnym do odczytu) zabezpieczonym przed zalaniem i zamarzaniem! Inwestor po zakończeniu robót zobowiązany jest złożyć „Zlecenie kontroli montażu wodomierza rejestrującego ilość bezpowrotnie zużytej wody” w siedzibie spółki. Do zlecenia należy dołączyć aktualne świadectwo legalizacji wodomierza oraz rysunek inwentaryzacyjny instalacji wodociągowej znajdującej się za wodomierzem głównym z zaznaczoną lokalizacją wodomierza przeznaczonego do pomiaru „wody bezpowrotnie zużytej”. Zmiana sposobu naliczania ilości odprowadzanych ścieków nastąpi po pozytywnym wyniku kontroli zgodności wykonania robót z ustaleniami zawartymi w niniejszych warunkach technicznych, zaplombowaniu wodomierza i podpisaniu umowy. Należy bezwzględnie pamiętać o zainstalowaniu za wodomierzem „wody bezpowrotnie zużytej” dodatkowego zaworu antyskażeniowego.

Na zdjęciu, które Pan przesłał nie ma go w ogóle! Dostawca wody nie odbierze Panu takiej instalacji! Przyłącze wody do instalacji basenowej lub systemu zraszania (np. podlewania ogrodu) powinno być wyposażone w oddzielne zabezpieczenie, służące ochronie instalacji domowej i sieci wodociągowej. Woda w nadziemnych systemach zraszania sklasyfikowana jest w kategorii 3. Aby poprawnie zabezpieczyć instalację wewnętrzną i sieć wodociągową, należy zainstalować za zestawem wodomierza „wody bezpowrotnie zużytej” zabezpieczenie typu CA lub GA.

Zestaw wodomierzowy w budynku

W przypadku instalacji w Pana budynku jest to prawie niewykonalne. Oprócz błędów, które opisałem wyżej, miałbym jeszcze wiele innych zastrzeżeń do wykonawcy instalacji (np. zastosowanie do montażu złączek z wtopką klucza do rur stalowych). Złączka na powierzchni została trwale uszkodzona. W przypadku użycia zbyt dużej siły podczas skręcania mogło dojść do odspojenia się metalowej wkładki od rury z polipropylenu. Tu powinien być zastosowany klucz z rzemieniem skórzanym, który opasa złączkę.

Andrzej Świerszcz

1. Wymagania techniczne COBRTI Instal. Zabezpieczenie wody przed wtórnym zanieczyszczeniem. Zeszyt 1. Komentarz do Normy PN-92/B-01706/Az1:1999. Autorzy: dr inż. J. Chudzicki, dr inż. S. Sosnowski, mgr inż. Z. Szumski, mgr inż. M. Wojciechowski, mgr inż. P. Ziółkowski. Warszawa, czerwiec 2001 r.

 

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij