ABC ogrzewania. Instalacje w paragrafach

Zobacz artykuł w wersji pdf pdfpdf pdf

Warto przypomnieć istotne zmiany (odnoszące się do wyposażenia budynków w urządzenia grzewcze) jakie zostały wprowadzone w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 marca 2009 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 56/2009, poz. 461).

* Poziom terenu Zmianie uległa definicja „poziomu terenu”. Obecnie w §3, pkt 15 zapisano: „poziom terenu – należy przez to rozumieć przyjętą w projekcie rzędną terenu w danym miejscu działki budowlanej”.

Poprzednio: „poziom terenu – rozumie się przez to rzędną projektowanego lub urządzonego terenu przed wejściem głównym do budynku, bądź jego samodzielnej części (klatki schodowej), niebędącym wyłącznie wejściem do pomieszczeń gospodarczych lub technicznych”.

Według nowego zapisu projektant decyduje, gdzie znajduje się poziom terenu, a nie wejście główne do budynku i jest to sensowne ujęcie tej kwestii. Ten zapis ułatwia m.in. lokalizację kotłowni na gaz płynny w budynku usytuowanym na terenie pochyłym. Kotłownia taka, wg przepisów, powinna znajdować się powyżej poziomu terenu. Jeśli więc wejście główne było po stronie wyższej, a kotłownia od strony niższej, to mimo zachowanych warunków bezpieczeństwa (swobodny wypływ gazu płynnego na zewnątrz budynku w przypadku nieszczelności instalacji gazowej), taka lokalizacja kotłowni była sprzeczna z przepisami prawa. Obecnie właściwe usytuowanie będzie możliwe bez dodatkowych uzgodnień i decyzji odnośnego urzędu.

* Dezynfekcja wymagana

Zmiany w §120, pkt 2, polegające na dodaniu ppkt 2a, podniosły rangę bezpieczeństwa użytkowników ciepłej wody użytkowej podgrzewanej i gromadzonej w zasobnikach. Wzrosły wymagania dotyczące termicznej dezynfekcji wody użytkowej w celu likwidacji bakterii Legionella, wywołującej groźne dla życia zakażenie, do którego dochodzi przez wdychanie skażonych oparów podczas kąpieli w wannie lub pod prysznicem. Zgodnie z nowym przepisem podczas dezynfekcji należy zapewnić uzyskanie w punktach czerpalnych, tj. w miejscach, które najtrudniej się wygrzewa, temperatury wody nie niższej niż 70oC i nie wyższej niż 80oC. Ten przepis wymaga zwrócenia uwagi na odpowiednie zaprojektowanie i wykonanie instalacji ciepłej wody użytkowej. Ważne jest, aby odległości punktów poboru wody od zasobnika były jak najkrótsze oraz aby zapewnić skuteczną izolację termiczną instalacji wodnej, łącznie z instalacją cyrkulacyjną. Przepis ten powinien też być uwzględniony w pierwszej kolejności przez projektantów budynków jednorodzinnych. Zbyt często spotyka się projekty domów, w których kocioł centralnego ogrzewania i zasobnik są w jednym końcu budynku, a łazienki i kuchnie w drugim, najbardziej odległym. Im bardziej rozciągnięta instalacja ciepłej wody użytkowej, tym większe straty eksploatacyjne i tym trudniejsze zagwarantowanie bezpieczeństwa jej użytkowania.

* Rewolucyjne zmiany Jedną z ważniejszych lub wręcz rewolucyjnych zmian zapisano w §133, ust.7: „Zabrania się stosowania kotła na paliwo stałe do zasilania instalacji ogrzewczej wodnej systemu zamkniętego, wyposażonej w przeponowe naczynie wzbiorcze, z wyjątkiem kotła na paliwo stałe o mocy nominalnej do 300 kW, wyposażonego w urządzenie do odprowadzenia nadmiaru ciepła”.

Dla podkreślenia wyjątkowego zapisu zaznaczono go wytłuszczonym drukiem. Po wejściu przepisu w życie będzie można, podobnie jak np. w Niemczech, instalować kotły stałopalne w instalacjach zamkniętych pod warunkiem zastosowania dodatkowych urządzeń zabezpieczających kocioł i instalację grzewczą na wypadek przegrzewu kotła. Przepis nie podaje jednak, czym są „urządzenia do odprowadzenia ciepła”. Nie podano żadnego źródła formalnego czy technicznego, np. że powinno ono odpowiadać przepisom rozporządzenia lub wymaganiom określonym w Polskiej Normie, czy też, że określono go w załączniku do rozporządzenia. Ten przepis, ważny i potrzebny, nie jest kompletny. Ważną kwestią do rozstrzygnięcia w tym przypadku jest określenie podstawowych cech takich urządzeń. Czy mogą to być urządzenia z pompą wodną zasilaną prądem, czy np. podłączone do instalacji wodociągowej wykorzystujące wodę z wodociągu i jej ciśnienie, czy powinny to być wyłącznie urządzenia z wodą przepływającą grawitacyjnie itp. Należy również określić minimalny strumień wody chłodzącej, odbierającej ciepło z kotła stałopalnego, przypadającej na jednostkę mocy kotła, rodzaj sterowania urządzenia do odprowadzania ciepła, usytuowanie urządzenia względem kotła itp.

I ostania uwaga dotycząca tego punktu. Z zapisu obecnego i poprzedniego wynika, że rozpatruje się tylko instalacje zamknięte, „wyposażone w przeponowe naczynie wzbiorcze”. Podchodząc formalnie do tego zapisu, można wywnioskować, że jeśli instalacja zamknięta nie posiada przeponowego naczynia wzbiorczego, nie było i nie będzie zabronione stosowanie kotła stałopalnego dowolnej mocy w instalacji zamkniętej (?).

* Zmiany w kanałach spalinowych Nowe rozporządzenie wprowadziło ważne zmiany dotyczące kanałów spalinowych i dymowych oraz przewodów spalinowych odprowadzających spaliny z urządzeń gazowych.

Został uchylony w całości ust. 3 w §140, cyt.: „Najmniejszy wymiar przekroju lub średnica murowanych przewodów kominowych spalinowych o ciągu naturalnym i przewodów dymowych powinna wynosić co najmniej 0,14 m, a przy zastosowaniu stalowych wkładów kominowych ich najmniejszy wymiar lub średnica co najmniej 0,12 m”.

Ponadto uległ zmianie ust. 6 w §174, w którym nie ma odwołania do Polskich Norm, cyt: „Przewody i kanały spalinowe, odprowadzające spaliny od grzewczych urządzeń gazowych, powinny być dostosowane do warunków pracy danego urządzenia”. Wypadł dalszy zapis: „oraz spełniać wymagania określone w Polskiej Normie dotyczącej kotłów grzewczych wodnych”.

Powyższe dwie zmiany można uznać za ważny postęp. Obie zmiany powodują, iż inicjatywa i decyzje w sprawie przewodów spalinowych i dymowych oddane są w ręce producentów urządzeń grzewczych. Oni bowiem najlepiej potrafią określić właściwe parametry przewodów i kanałów odprowadzających spaliny zarówno pod względem energetycznym (strat ciepła), jak i bezpieczeństwa. Na nich też spoczywać będzie większa odpowiedzialność za właściwe wytyczne odnośnie przewodów i kanałów spalinowych. Jednocześnie ograniczy to często zbędną interwencję niektórych grup zainteresowanych w stosowaniu takich, a nie innych, przewodów i systemów spalinowych.

Szczególnie istotne wydają się te zmiany przepisów dla urządzeń grzewczych z zamkniętą komorą spalania (kotłów turbo i kondensacyjnych). Urządzenia te są wyposażane fabrycznie w systemy powietrzno-spalinowe i razem z nimi, jako całość, dopuszczane (certyfikowane) przez odpowiednie instytucje i laboratoria do obrotu handlowego.

Sprzyja temu też zmiana zapisu w §266, ust.1, który w nowym rozporządzeniu przyjął brzmienie: „Przewody spalinowe i dymowe powinny być wykonane z wyrobów niepalnych”. W poprzednim zapisie było; „… z materiałów niepalnych”.

Ustawodawca słusznie uznał, że wyrób może być niepalny mimo użycia do jego wytworzenia palnych materiałów. Na tej podstawie można uznać zgodnie z przepisami prawa, że taki wyrób jak np. systemy powietrzno-spalinowe do kotłów kondensacyjnych, składające się z rury spalinowej z tworzywa sztucznego i koncentrycznej rury powietrznej ze stali lub stopu aluminium, są wyrobem niepalnym i mogą być bezpiecznie stosowane. Jest to tym bardziej zasadne, że rury z tworzyw sztucznych, stosowane jako rury spalinowe, są wytwarzane już jako wyrób niepalny mimo zastosowania materiału palnego, jakim jest czysty polipropylen. W procesie wytworzenia rur spalinowych z polipropylenu stosuje się bowiem dodatki (m.in. antypiryny i inne), które czynią wyrób niepalny i oporny na wyższe temperatury, znacznie wyższe niż maksymalna temperatura spalin z kotłów kondensacyjnych. Polipropylen ma jeszcze i tę ważną zaletę, że jeśli jest poddany spaleniu, nie wytwarza trujących substancji, szkodliwych dla zdrowia lub zagrażających życiu. Produkty spalania polipropylenu można porównać do produktów palącej się świecy. W powietrze ulatują jako spaliny jedynie dwutlenek węgla i para wodna.

dr inż. Jan Siedlaczek

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij