ABC ogrzewania wody. Ciepła woda komfortowa

Zobacz artykuł w wersji pdf pdf pdf pdf          

 W pierwszym przypadku energię potrzebną do ogrzewania wody może stanowić energia elektryczna lub energia ze spalania gazu lub innego paliwa. Dlatego wydzielono gaz i inne paliwa? Urządzenia ogrzewające wodę przepływowo w sobie to urządzenia gazowe, natomiast urządzenia ogrzewające wodę użytkową przepływowo poprzez wszelkiego rodzaju  zbiorniki multiwalentne (kombinowane) mogą spalać dowolne paliwo.

W przepływowych podgrzewaczach wody c.w. uzyskujemy poprzez ogrzewanie zimnej wody w wymienniku – i to tylko w momencie jej zapotrzebowania. Zaletą takiego rozwiązania jest brak zbiornika na wodę i stosunkowo niewielkie zużycie energii. Rozwiązanie to posiada jednak pewne ograniczenia: punkty poboru wody powinny być rozlokowane możliwie blisko źródła ciepła, a maksymalny jednoczesny pobór wody ciepłej nie powinien przekraczać wartości podanej przez producenta. Wspólną cechą ogrzewaczy przepływowych jest mała odporność na twardą wodę.

Jakie urządzenia mamy do wyboru? Podgrzewacze przepływowe elektryczne i gazowe oraz podgrzewacze w formie dwufunkcyjnego kotła gazowego. Ogrzewanie przepływowe prądem elektrycznym jest jednym z rozwiązań, gdy nie jest możliwe wykorzystanie gazu. Decydując się na takie rozwiązanie, musimy mieć świadomość, że jest to najdroższy sposób przygotowania ciepłej wody, ale jednocześnie bardzo bezpieczny i komfortowy. Rozwiązanie szczególnie polecane jest tam, gdzie zużycie wody użytkowej jest niewielkie i sporadyczne.

Mając do dyspozycji gaz, możemy wodę użytkową ogrzewać w klasycznych tzw. termach gazowych. Termy oferowane są z otwartą lub zamkniętą komorą spalania. W odróżnieniu od podgrzewaczy elektrycznych cena uzyskania wody ciepłej jest niemal dwukrotnie niższa, jednak tylko pod warunkiem, że z tej wody będziemy korzystać. Rozwiązania te poleca są przede wszystkim tam, gdzie centralne ogrzewanie stanowi kocioł na paliwo stałe, a montaż zbiornika wody użytkowej wiąże się z przeróbkami instalacji.

Produktem powiązanym z dwoma poprzednikami jest dwufunkcyjny kocioł gazowy. Gwarantuje ogrzewanie centralne i przy okazji przygotowanie wody użytkowej. Ogrzewanie odbywa się poprzez przeciwprądowy przepływ zimnej wody użytkowej i gorącej wody kotłowej, w zabudowanym w kotle płytowym wymienniku woda/woda. Kotły, zależnie od swojej mocy, gwarantują wydatek wody ciepłej nawet do 14 l/min, przy czym zakłada się, że jednoczesne czasy poboru wody są stosunkowo krótkie (nie dłuższe jak 1,5-2 h), tak aby nie miało to wpływu na spadek temperatury wody w instalacji c.o. Większość kotłów dwufunkcyjnych posiada mechanicznie ograniczony strumień przepływu wody użytkowej, aby w każdym przypadku, niezależnie od ilości aktywnych punktów poboru wody, zawsze zagwarantować wymaganą temperaturę wody na wyjściu (ograniczniki przepływu wody). Maksymalny strumień wody podany jest w większości przypadków w danych technicznych kotła i z reguły pozwala na przepływ wody na poziomie 9-11 l/min. Rozwiązanie to proponowane jest do mieszkań i domków z niewielką liczbą punktów poboru wody oraz niewielkim wymaganym wydatkiem wody.

Czy warto magazynować c.w.? Duża ilość zmagazynowanej wody użytkowej to przede wszystkim komfort korzystania niezależnie od ilości punktów poboru wody oraz rozległości instalacji. Ograniczeniem w ilości dostępnej jednorazowo wody jest tylko pojemność podgrzewacza, a dzięki zaplanowanej dodatkowej rurze cyrkulacyjnej możemy doprowadzać wodę ciepłą pod każdy punkt poboru, dzięki czemu woda ciepła jest dostępna niemal natychmiast po odkręceniu kurka. Rozwiązanie, mimo szeregu niewątpliwych zalet, nie jest do końca idealne. Komfort zawsze kosztuje. Po pierwsze stale ogrzewana jest większa ilość wody użytkowej niż jest to potrzebne. Podgrzewacz wody użytkowej generuje straty postojowe (wartość najczęściej podawana jako ilość ciepła dyżurnego i wyrażona w kWh/24 h). Woda krążąca (cyrkulująca) pomiędzy zbiornikiem a punktami poboru to również dodatkowe straty, które trzeba uzupełnić (średnio moc chłodzenia zaizolowanej rury to nawet 10-30 W/mb). Reasumując, otrzymujemy wysoki komfort korzystania, ale za ten komfort musimy zapłacić. W zależności od wielkości instalacji miesięcznie możemy zapłacić więcej za gaz ziemny o 20 do 30 zł – na pokrycie strat (strata postojowa zbiornika + strata cyrkulacji ok. 3-4 kWh/doba). Te dodatkowe koszty niwelowane są nieco lepszą pracą kotła na potrzeby centralnego ogrzewania. Dlaczego? Ponieważ: kotły dwufunkcyjne dobierane są przede wszystkim pod zapewnienie komfortu wody użytkowej i z reguły mają dużą moc, większą niż jest to potrzebne na centralne ogrzewanie. Natomiast kotły współpracujące ze zbiornikiem wody użytkowej dobierane są z większą dbałością i lepiej dopasowaną mocą pod centralne ogrzewanie.

Oficjalnie do magazynowania wody rozróżnia się podgrzewacze i zasobniki. Te pierwsze posiadają zintegrowany wymiennik ciepła w postaci wężownicy – jednej lub więcej. Gorąca woda kotłowa przepływa przez wężownicę oddając ciepło do otoczenia, które stanowi woda użytkowa. Pojemność podgrzewacza powinno dobrać się do konkretnej instalacji i zapotrzebowania.

Podgrzewacze wody to nie tylko zbiorniki z wężownicą – na rynku dostępne są także podgrzewacze płaszczyznowe – w przekroju ich budowa to zbiornik w zbiorniku. Zewnętrzny płaszcz stanowi woda grzewcza, a wewnątrz magazynowana jest woda użytkowa. Podgrzewacze takie charakteryzują się niewielką stratą postojową i dużym wydatkiem wody użytkowej. Podgrzewacz płaszczyznowy o tej samej pojemności co wężownicowy gwarantuje nawet o 1/3 większą wydajność stałą. Od strony instalacyjnej warto zaznaczyć, że takie podgrzewacze podłącza się odwrotnie jak wężownicowy, a więc zasilanie wodą grzewczą od dołu, a powrót wody grzewczej od góry.

Zbiorniki bez zintegrowanego wymiennika ciepła noszą nazwę zasobników wody użytkowej. Ładownie wody użytkowej odbywa się poprzez osobny obieg wodny i dodatkowy wymiennik woda/woda. Rozwiązanie z założenia droższe, ale gwarantujące niemal dowolne ilości wody użytkowej i bardzo duże wydatki chwilowe. Zasada ogrzewania wody użytkowej jest niemal identyczna jak w przypadku kotła dwufunkcyjnego (występuje wymiennik woda/woda) z tą różnicą, że tu woda użytkowa jest magazynowana. Mimo niewielkiej pojemności gwarantują one całkiem spore wydajności.

Powyższe informacje dotyczą instalacji kotłowych, gdy paliwem jest gaz lub olej, a więc takich instalacji, gdzie można mówić o pracy automatycznej. Gdy system grzewczy oparty jest o kocioł stałopalny, z reguły woda ogrzewana jest w zasobniku albo decentralnie. Instalacje użytkowane czasowo wyposaża się również w pojemnościowe podgrzewacze elektryczne wody użytkowej. Pojemność i moc grzałki zależna jest od zapotrzebowania wody. Na rynku dostępne są modele o pojemnościach od kilku litrów po 150 litrów i więcej, z grzałkami o mocach z reguły nie większych jak 6 kW. Elektryczne podgrzewacze pojemnościowe gwarantują duże wydatki wody ciepłej, jednak do pracy potrzebują energii elektrycznej.

W przypadku wielu źródeł ciepła musimy skłaniać się ku pogrzewaczom biwalentnym, a więc z dwoma zabudowanymi wężownicami. Górna wężownica przygotowana jest pod kocioł i jest z reguły mniejsza, dlatego że kocioł pracuje na wyższych parametrach temperaturowych, podczas gdy np. układ solarny wpięty w dolną wężownicę pracuje na temperaturach znacznie niższych. Przy dobieraniu podgrzewacza pod pompę ciepła należy bardzo dokładnie sprawdzić moce odbiorowe wężownic i sprawdzić wytyczne producenta – najczęściej dla pompy ciepła dopiero dwie wężownice spięte szeregowo gwarantują wystarczającą powierzchnię wymiany ciepła i moc.

Zbiorniki multiwaletne zwane są inaczej zbiornikami kombinowanymi. Można je śmiało określić mianem podgrzewaczy, ponieważ posiadają zabudowane w sobie wymienniki ciepła. Dwa dostępne na rynku rodzaje tych zbiorników pozwalają na ogrzewanie wody użytkowej i jednoczesne buforowanie wody grzewczej. Pierwszy z nich jest zbiornikiem o dużej pojemności (kilkaset litrów) i znajduje się w nim woda grzewcza. Przez całą wysokość zbiornika prowadzana jest karbowana rura, którą z kolei przepływa w momencie zapotrzebowania woda użytkowa. Ogrzewanie wody następuje przepływowo i w związku z tym spotyka się tutaj te same ograniczenia. Wydatek wody jest niewielki – z reguły nie większy niż 11 litrów/min. Mając tak duży zbiornik wody grzewczej, możemy do niego wpiąć bez większych komplikacji kilka źródeł ciepła – kocioł, kominek, instalację solarną. Drugim typem zbiornika muliwalentnego jest tzw. zbiornik w zbiorniku – jak sama nazwa wskazuje układ dwóch zbiorników, z czego zewnętrzny magazynuje wodę grzewczą, a wewnętrzny wodę użytkową.

Dawid Pantera

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij