Czy warto zastępować palnik nadmuchowy palnikiem na pelety? Uniwersalna wymiana

zobacz artykuł w wersji pdf  pdf  pdf 

Kotły z palnikami na pelety są coraz częściej instalowane w polskich domach. Po pierwszych latach eksploatacji rodzimych konstrukcji, naznaczonych rozwiązywaniem pojawiających się zawsze w pierwszej serii produktów problemów technicznych, producenci kotłów i palników na pelety wypracowali ofertę urządzeń niezawodnych, trwałych i komfortowych w użytkowaniu. Wzrosła również znacznie świadomość instalatorów oraz końcowych użytkowników kotłów na pelety w zakresie jakości paliwa, a także funkcji sterowania kotłem, palnikiem oraz instalacją grzewczą. Wykształcił się również w miarę stabilny rynek dostawców peletów, które jeszcze kilka lat temu były popularne, ale również trudno dostępne. Niestety wzrost liczby dostawców peletów wbrew logice rynku nie przełożył się na obniżenie ceny tego paliwa, która nadal jest znacząca w porównaniu do cen innych paliw stałych. Powoduje to nadal niechęć do zakupu urządzeń przystosowanych wyłącznie do spalania pelet oraz prowadzi do prób przezbrojenia kotłów już zainstalowanych w domowej kotłowni do współpracy z palnikiem na pelety.

Chęć wykonania takiej konwersji posiadanego kotła na kocioł z palnikiem na pelety może kusić szczególnie w przypadku kotłów olejowych lub gazowych z palnikiem wentylatorowym.

Pozorne podobieństwo pomiędzy palnikami wentylatorowymi a palnikami na pelety pozwala sądzić, że operacja zamiany palników nie nastręczy dużo problemów i pozwoli na wykorzystanie istniejącego wymiennika kotła do odbioru mocy cieplnej, wytwarzanej z biomasy, czyli w rezultacie doprowadzi do obniżenia kosztów eksploatacji kotła.

To jednak wyłącznie pozory, a problem zastąpienia palnika wentylatorowego innym źródłem ciepła jest o wiele bardziej złożony i wymaga szczegółowej analizy parametrów pracy palnika oraz wymiennika.

Gabaryty 
Na pierwszy plan wysuwa się różnica gabarytów palników na pelety i palników wentylatorowych. Biorąc pod uwagę wielkość palenisk palników na pelety, do ich montażu w drzwiach komory spalania klasycznego kotła olejowego konieczna byłaby przeróbka drzwi zamykających komorę kotła olejowego. Ponieważ drzwi te z reguły wykonane są z żeliwa, przystosowanie ich do montażu palnika na pelety wymaga ostrożnej i trudnej obróbki. Jeżeli nawet uda się zainstalować palnik na pelety w drzwiach kotła z palnikiem wentylatorowym, to kolejnym problemem, z jakim należy się zmierzyć, jest różnica w emisji płomienia z palników wentylatorowych na olej czy gaz w porównaniu do emisji płomienia z palników na pelety.

Komora spalania 
Przede wszystkim należy się przyjrzeć komorze spalania, z jaką mamy do czynienia. W większości przypadków jest to komora okrągła, przystosowana do współpracy z palnikiem, którego lufa ma niewielkie gabaryty i który jest instalowany w centralnej części komory spalania.  Większe gabaryty palenisk na pelety mogą spowodować, że ich instalacja w komorach spalania kotłów olejowych może okazać się niemożliwa.

Wymiana ciepła 
Analizując możliwość zamiany palników, istotny jest również aspekt wymiany ciepła. Większość istniejących palników na pelety generuje płomień skierowany w przód lub w górę. Ich montaż w miejscu palnika wentylatorowego, którego płomień kierowany jest pod kątem zależnym od zastosowanej dyszy olejowej na ściany wymiennika ciepła, które otaczają lufę palnika z wszystkich stron, spowoduje, że płomień palnika na pelety będzie omywał co najwyżej 50% powierzchni wymiany ciepła wymiennika.

Konstrukcja wymienników
Kolejną i najbardziej istotną przeszkodą w bezpośredniej instalacji palnika na pelety w miejsce palnika wentylatorowego na olej lub gaz jest konstrukcja wielociągowych wymienników ciepła przystosowanych do współpracy z palnikami wentylatorowymi. Wymienniki tego typu charakteryzują się wysokimi oporami przepływu poprzez swoją konstrukcję, która zapewnia uzyskanie wysokiej sprawności kotła. Palniki na pelety nie wytwarzają tak wysokiego nadciśnienia jak palniki wentylatorowe, a przez to nie zapewnią odpowiedniego przepływu spalin, które będą dławione w wymienniku i doprowadzą do zdławienia palnika oraz podwyższonej emisji CO z palnika, a co za tym idzie – szybkiego zanieczyszczenia powierzchni wymiennika nagarem. Rozwiązaniem w takim przypadku może być instalacja wentylatora wyciągowego na wylocie spalin z kotła, jednak poprawne zestrojenie takiego wentylatora z wentylatorem nadmuchu powietrza do spalania w palniku na pelety nie należy do łatwych i jest częstą przyczyną nieprawidłowej pracy palnika.

Czyszczenie 
Kolejny kłopot, jaki wystąpi przy eksploatacji typowego kotła olejowego z zainstalowanym palnikiem na pelety, to czyszczenie wymiennika kotła i odpopielanie. Teoretycznie pelety powinny się charakteryzować niską zawartością popiołu. W praktyce często okazuje się, że na rynku dostępnych jest wiele gatunków peletów zawierających wtrącenia, które powodują generowanie żużla i popiołu.
Powszechnie też wiadomo, że spalanie biomasy, w tym peletów, łączy się z podwyższoną emisją pyłów, które osadzają się na powierzchniach wymiany ciepła, obniżając sprawność kotła. Sprawia to, że kotły z palnikami na pelety wymagają czyszczenia co najmniej raz w miesiącu, a konstrukcje wymienników dedykowanych do palników na pelety są wyposażane w specjalne strzepywacze pyłu i układy odpopielania napędzane ręcznie lub automatycznie. Brak łatwego dostępu do powierzchni wymiany ciepła i brak popielników w kotłach olejowych sprawi, że do każdego czyszczenia wymiennika konieczne będzie kłopotliwe otwieranie drzwi komory spalania, przygotowanych do wykonywania takiej operacji raz, maksymalnie dwa razy, do roku przy eksploatacji z palnikiem olejowym lub gazowym. Brak popielnika nastręczy z kolei problemów przy usuwaniu popiołu i żużla z dna komory spalania.

Komfort 
Kłopotliwe otwieranie drzwi komory spalania, a więc utrudniony dostęp do paleniska, obniża również komfort korzystania z palnika na pelety, który dla poprawnej pracy wymaga okresowego czyszczenia paleniska z nagaru powstającego w trakcie spalania. Szczególnie istotne jest to w przypadku spalania pelet z domieszkami, jakich wiele można spotkać na rynku.

Z powyższego wynika więc wyraźnie, że zamiana palnika wentylatorowego na palnik na pelety nie tylko często jest niemożliwa, ale też nie ma uzasadnienia ekonomicznego i spowoduje wiele problemów eksploatacyjnych.

Wymiennik uniwersalny 
Na rynku znajduje się kilka kotłów z tak zwanym wymiennikiem uniwersalnym. Najczęściej są to kotły żeliwne, standardowo oferowane jako klasyczne kotły komorowe, jednak zdecydowana większość z nich po krótkim przezbrojeniu umożliwia montaż w drzwiach kotła nadmuchowego palnika olejowego, gazowego lub palnika na pelety. Inwestycja w taki wymiennik z palnikiem na pelety zapewni wygodę korzystania z palnika, wygodę czyszczenia kotła oraz zapewni bezpieczeństwo dzięki możliwości łatwej konwersji wymiennika na inny rodzaj paliwa.

Tomasz Krakowczyk

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij