Hu hu ha – idzie zima zła… „Zenek blues”

zobacz artykuł w wersji pdf pdf pdf

Który z inwestorów, wstając zimą o poranku, nie marzył o czarodziejskiej różdżce, która by za niego odśnieżyła chodnik i podjazd do garażu, tak samo jak usunęła wiszące, niczym miecz Damoklesa, sople lodu, narosłe na krawędzi rynien i dachu. Niestety, pracowity Zenek, który mógł odśnieżyć cała Alaskę, występuje jedynie w piosence Rosiewicza. Inwestorzy są zazwyczaj skazani na szuflę do śniegu oraz miotłę, a także pracowite posypywanie chodnika piaskiem i solą.

Jak zwykle potrzeba jest matką wynalazków. Skoro pod ręką mamy elektryczne przewody grzejne, to czy nie mogłyby one w prosty sposób wybawić nas od codziennych zimowych problemów? Sterowane automatycznie systemy ogrzewania, oparte na elektrycznych przewodach grzejnych, sprawiają, że chodniki, rampy, rynny czy też rury spustowe mogą funkcjonować bez przeszkód w każdych warunkach atmosferycznych. Zwiększa to bezpieczeństwo pieszych na chodnikach i zapobiega zatykaniu przez lód i śnieg rynien oraz przewodów spustowych.

Oblodzenie chodników i ramp zjazdowych oraz schodów może doprowadzić do różnego rodzaju wypadków, za które odpowiadają osoby zajmujące się zimowym utrzymaniem chodników oraz właściciele/administratorzy budynków. Ochrona przeciwoblodzeniowa z użyciem przewodów grzejnych jest prosta do zaprojektowania i wykonania. Ze względu na długowieczność i bezawaryjne działanie nakłady poniesione na zakup systemu szybko zwracają się dzięki niższym kosztom ponoszonym na utrzymanie w trakcie zimy właściwego stanu ramp zjazdowych, chodników i schodów, etc.

Mata na śnieg 
W większości przypadków ochronę przeciwoblodzeniową terenów otwartych i chodników najłatwiej zaprojektować i wykonać przy użyciu gotowych mat grzejnych oferowanych przez różnych producentów. Ogrzewanie terenów otwartych można również wykonać przy zastosowaniu zwykłych przewodów grzejnych lub przewodów grzejnych o właściwościach samoregulujących. Jeśli do ochrony terenów otwartych używa się przewodów grzejnych lub mat, to zwykle są one instalowane w piasku, wylewce betonowej lub asfalcie. Efekt ogrzewania jest najlepszy, jeżeli ogrzewana powierzchnia jest od spodu izolowana warstwą styropianu o grubości minimum 5 cm.

Instalując maty grzejne lub przewody w piasku, należy użyć piasku o granulacji 0,063-2 mm. Powierzchnia piasku powinna być wygładzona i wypoziomowana za pomocą narzędzi z gładkimi krawędziami, aby bezwzględnie uniknąć jakiegokolwiek uszkodzenia zewnętrznej powłoki przewodu grzejnego. Należy tak zamocować przewody, aby nie doszło do ich przesuwania w czasie poziomowania warstwy piasku. Wierzchnią warstwę może stanowić kostka brukowa, wylewka betonowa lub asfalt.

W przypadku instalowania przewodów grzejnych w betonie, przewód należy przymocować do metalowej siatki za pomocą nylonowych przewiązek (opasek). Mocowanie powinno być na tyle luźne, aby nie spowodować uszkodzenia zewnętrznej powłoki przewodu. Przewód należy ułożyć na siatce, a nie pod nią, tak by ułatwić ewentualne prace naprawcze.

Produkuje się też przewody grzejne o wytrzymałości zewnętrznej powłoki do 160°C, co sprawia, że mogą być instalowane bezpośrednio w asfalcie, jednakże zaleca się, aby przewody były układane w warstwie żwiru pod wylewką asfaltową. Asfalt może być poziomowany lekkim walcem. W przypadku instalacji przewodu bezpośrednio w asfalcie, należy bardzo ostrożnie wykonywać prace poziomujące, aby ziarna żwiru nie uszkodziły zewnętrznej powłoki przewodu.

Typowe zapotrzebowanie mocy przy ogrzewaniu terenów zewnętrznych wynosi ok. 300 W/m2. Jeżeli teren jest zadaszony i nie następuje zjawisko nawiewania śniegu, wystarczy moc 200 W/m2. Na podjazdy z dużym natężeniem ruchu oraz niezadaszone powinno się przyjąć zapotrzebowanie na moc rzędu 400 W/m2.

W przypadku instalacji stosowanej do ogrzewania schodów zewnętrznych, ze względu na mogące pojawić się problemy z układaniem, zazwyczaj stosuje się przewody grzejne zamiast gotowych mat, które trzeba by odpowiednio przycinać. Przy mniejszych schodach można zastosować proste w obsłudze przewody grzejne samoregulujące.

Rynna bez sopli
Zamarzanie systemów orynnowania może doprowadzić do ich uszkodzenia, a w efekcie do przeciekania wody. Proces ten rozłożony w czasie powoduje zniszczenie elewacji i naruszenie konstrukcji budynku oraz dachu. Podczas gdy słońce ogrzewa dach, topniejący śnieg spływa w doliny dachowe, do rynien i rur spustowych, gdzie zamarza i zamienia się w lód. W ten sposób odpływ wody zostaje zablokowany. W rezultacie elementy dachu są niszczone przez zaległy w nich lód, a ostre zwisające sople są bardzo niebezpieczne dla pieszych i samochodów.

Jednym ze skutecznych rozwiązań tego problemu są systemy ogrzewania rynien i rur spustowych za pomocą elektrycznych przewodów grzejnych. Najprościej wykonać je, układając wzdłuż rynny w formie długiej pętli samoregulujący przewód grzejny i podłączając go do źródła zasilania. Przewód ten mocuje się na dnie rynny za pomocą specjalnych plastikowych uchwytów. Końce przewodu wpuszczane są swobodnie w rury spustowe z rynien.  Przewód w rurach spustowych uchodzących do kanalizacji burzowej powinien sięgać aż do głębokości poniżej poziomu zamarzania – rury nie mogą zamarznąć w żadnym punkcie, a woda musi mieć zapewniony swobodny przepływ przez całą długość systemu. W przypadku przewodu grzejnego zwykłego należy układ wyposażyć w termostat sterujący jego pracą.

Dla rynien o szerokości 100-150 mm ze spustami o średnicy 100-150 mm moc zainstalowana powinna wynosić 30-60 W na metr rynny. Jeżeli szerokość rynny lub spustu przekracza 150 mm, należy dobrać moc na poziomie 200 W/m2. Dobierając moc, należy pamiętać, że śnieg topniejący pod wpływem słońca wieczorem zamarznie w rynnie, tworząc lód. To samo zjawisko wystąpi na źle zaizolowanych dachach, gdy ciepło z budynku zamieni śnieg w wodę, która później zamarznie w rynnach lub rurach spustowych.

Po jesieni rynny i spusty wodne muszą być oczyszczone z liści i innych stałych zanieczyszczeń, aby uzyskać możliwie najwyższą skuteczność działania systemu ogrzewającego.

Specjalne sterowanie 
Systemy ochrony rynien i spustów wody oraz automatycznego odladzania schodów, podjazdów i chodników powinny być sterowane urządzeniami, które zostały specjalnie do tego celu stworzone. Właściwy system sterowania pozwala na obniżenie kosztów eksploatacji. Systemy regulacyjne umożliwiają również korzystanie z tańszej energii nocnej. System topienia śniegu i lodu jest również dobrą inwestycją pod względem finansowym, ponieważ wymiana uszkodzonych rynien, dachu czy fasad dachowych jest bardzo droga.

Układy sterowania elektrycznymi systemami grzejnymi umożliwiają również, oprócz nastaw temperatury, nastawienie czasu załączania systemu. Pozwala to na wykorzystanie tańszej taryfy nocnej.  Tańsza energia nocna jest szczególnie korzystna przy ochronie przed śniegiem i lodem dużych powierzchni np. ramp zjazdowych czy załadunkowych. Ciepło gromadzone nocą jest stopniowo oddawane w ciągu dnia.

Celem osiągnięcia najlepszego efektu czujnik temperatury należy zainstalować w punkcie, który zawsze ma być wolny od lodu, np. w przewidywanym najchłodniejszym miejscu rynny lub odkrytym fragmencie rampy załadunkowej. Przedział temperatur, w którym system będzie załączany, można ustawić na -5 do +5oC.

W przypadku systemów odladzania chodników i ramp można również wykorzystać dodatkowo specjalne czujniki opadu śniegu. Będą one włączały system ogrzewania tylko wtedy, gdy dojdzie do opadów lub nawiania śniegu na chroniony teren. Zastosowanie czujnika opadu śniegu umożliwi uzyskanie nawet do ok. 70% oszczędności przy eksploatacji systemu, ponieważ dni z temperaturą poniżej 0oC jest zdecydowanie więcej niż dni, w których występują opady śniegu, a tylko wtedy zachodzi konieczność jego usunięcia.

Jarosław Pomirski

Literatura:

Materiały firmy Ensto.

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij