Odprowadzanie spalin z urządzeń grzewczych (1). Komin z wymaganiami

zobacz artykuł w wersji pdf pdf pdf

Poniższy artykuł rozpoczyna cykl poświęcony tematyce odprowadzania spalin z urządzeń grzewczych. W kolejnych numerach „Magazynu Instalatora” postaramy się Państwu przybliżyć najistotniejsze – naszym zdaniem – zagadnienia z tego zakresu. Przedstawimy wymagania stawiane kominom w świetle obowiązujących przepisów. Poruszymy także zagadnienia związane z doborem i prawidłowym montażem komina, uwzględniając przy tym materiał, z jakiego go wykonano oraz właściwości „ukryte” w klasyfikacji normowej. Na zakończenie zajmiemy się eksploatacją kominów i problemami, z jakimi mogą mieć do czynienia ich użytkownicy, szukając jednocześnie możliwości ich rozwiązania. Mamy nadzieję, że zechcą Państwo poświęcić krótką chwilę, aby poznać, poszerzyć, a być może usystematyzować, wiedzę z tego obszaru.

Dwa rodzaje

Na rynku budowlanym stykamy się z dwoma rodzajami kominów – tradycyjnymi murowanymi z cegły, nadal cieszącymi się dużą popularnością oraz z systemowymi, znacznie nowocześniejszymi i łatwiejszymi w montażu. Nie przypadkiem wskazujemy na taki podział kominów, gdyż mimo pełnienia przez nie tej samej funkcji, komin systemowy, w odróżnieniu od murowanego, podlega wymaganiom Ustawy o wyrobach budowlanych z dnia 16 kwietnia 2004 r. Rozbieżność ta wynika z tego, że komin tradycyjny nigdy nie jest sprzedawany jako kompletny zestaw elementów – osobno kupujemy cegłę, zaprawę do ich łączenia oraz niezbędne akcesoria. Natomiast dokonując zakupu komina systemowego, nabywamy zestaw dopasowanych do siebie elementów oferowanych przez jednego producenta. Okazuje się, że właśnie ta subtelna różnica ma kolosalne znaczenie z uwagi na obowiązujące przepisy Prawa budowlanego.
Na tej podstawie producent przed wprowadzeniem wyrobu na rynek powinien oznakować go znakiem zgodności CE i wystawić Deklarację Zgodności. Aby tego dokonać, należy wprzód wykazać zgodność wyrobu z właściwą normą zharmonizowaną.

Specyfikacje techniczne
Poniżej przedstawiamy kilka przykładowych specyfikacji technicznych, na które powołują się producenci kominów oferowanych na naszym rynku i z którymi możecie się Państwo spotkać dokonując wyboru, zakupu, montażu czy kontroli komina.

* PN-EN 1856-1, Kominy-Wymagania dotyczące kominów metalowych – Część 1: Części składowe systemów kominowych,
* PN-EN 14989-2, Kominy – Wymagania i metody badań metalowych kominów i kanałów doprowadzających powietrze, wykonanych z dowolnego materiału, przeznaczonych do urządzeń z zamkniętą komorą spalania – Część 2: Kanały spalin i kanały doprowadzające powietrze do zamkniętych komór spalania,
* PN-EN 13063-1, Kominy – Systemy kominowe z ceramicznymi kanałami wewnętrznymi – Część 1: Wymagania i badania dotyczące odporności na pożar sadzy,
* PN-EN 13063-2, Kominy – Systemy kominowe z ceramicznymi kanałami wewnętrznymi – Część 2: Wymagania i badania dotyczące eksploatacji w warunkach zawilgocenia.

Wykazanie zgodności z normą polega na wykonaniu szeregu badań w niej zawartych i określenie na tej podstawie właściwości komina. Spełnienie wymagań warunkuje dopuszczenie wyrobu do obrotu na rynku wyrobów budowlanych. Każdy certyfikowany komin systemowy posiada tzw. klasyfikację informującą o poziomie wybranych parametrów, takich jak np. szczelność, odporność na działanie kondensatu czy odporność na pożar sadzy. Rozwikłaniem przykładowej klasyfikacji i odniesieniem jej do wymagań przykładowego urządzenia grzewczego zajmiemy się na etapie doboru komina.

Komin zgodny z przepisami

Aby komin uznać za zgodny z obowiązującymi przepisami, musi on spełnić szereg wymagań narzucanych przez przepisy krajowe. Zawarte są one m.in. w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ich podstawowym zadaniem jest zapewnienie prawidłowego, efektywnego i bezpiecznego użytkowania komina. Wymagania określają m.in. minimalne wymiary przekroju lub średnicy przewodu. Zgodnie z tym np. kotły grzewcze na paliwo stałe powinny być przyłączone do własnego, samodzielnego przewodu kominowego dymowego o wymiarach przekroju co najmniej 14 x 14 cm lub średnicy 15 cm. Oczywiście to minimum nie zawsze jest wystarczające z punktu widzenia wymagań urządzenia grzewczego. Należy również zapewnić, aby komin był szczelny, gdyż tylko taki będzie efektywnie spełniał powierzone mu zadanie.
Przepisy nakazują stosowanie tylko takich wkładów, które są odpowiednie dla zastosowanego urządzenia grzewczego. Oznacza to, że w przypadku kotła wytwarzającego spaliny mokre przewód musi się charakteryzować odpornością na ich destrukcyjne oddziaływanie. W przypadku pracy komina w trybie suchym, a więc związanym ze spalaniem paliw stałych generujących wysoką temperaturę spalin, wkład musi posiadać określoną odporność termiczną, w tym odporność na pożar sadzy. Aby zapewnić prawidłowe funkcjonowanie komina, przewody powinny być wyprowadzone ponad dach na określoną wysokość, która uchroni je przed zakłóceniami ciągu. Wysokości są uzależnione od kąta nachylenia połaci dachowej i materiału, z jakiego dach został wykonany, a w niektórych przypadkach decydująca jest odległość komina od sąsiadującej z nim przeszkody. Dopuszczalne jest wyprowadzenie przewodu również przez ścianę, lecz dotyczy to wyłącznie urządzeń gazowych z zamkniętą komorą spalania, które spełniają dodatkowe warunki, m.in. w zakresie niewielkiej mocy cieplnej, zachowania określonej wysokości wylotu spalin ponad poziomem terenu oraz zachowania wymaganych odległości między tymi wylotami. Przepisy zabraniają stosowania grawitacyjnych zbiorczych przewodów spalinowych i dymowych, jednak i tu mamy do czynienia z pewnym wyjątkiem. Istnieje możliwość odstępstwa od tego zakazu pod warunkiem zastosowania zbiorczych przewodów systemów powietrzno-spalinowych, które są przystosowane do pracy z urządzeniami z zamkniętą komorą spalania i wyposażonymi w zabezpieczenia przed zanikiem ciągu.

Komin z racji pełnionej przez siebie funkcji podlega również wymaganiom w zakresie przepisów przeciwpożarowych. Zgodnie z nimi komin nie może się stykać  z elementem łatwopalnym i konieczne jest zachowanie wymaganych odległości. Aby zachować komin w należytym stanie technicznym i zapewnić jego prawidłowe funkcjonowanie,należy dokonywać systematycznych przeglądów, co również wynika z określonych przepisów.
Celowo nie zagłębiamy się w szczegółową analizę powyższych wymagań, gdyż na tym etapie rozważań naszym głównym założeniem jest zasygnalizowanie ich mnogości i charakteru.
Dokładną weryfikację wytycznych przeprowadzimy w ramach kolejnych artykułów prezentowanego przez nas cyklu.

Rola kominiarza
Do wykonania czynności w zakresie określonym przepisami zobowiązany jest kierownik budowy przed oddaniem obiektu budowlanego do odbioru organom nadzoru budowlanego. Dopuszczenie komina do eksploatacji jest natomiast dokonywane przez mistrza kominiarskiego. Kontroli powinna być poddana szczelność i drożność przewodu. Kominiarz powinien również dokonać weryfikacji komina z dokumentacją techniczną. Sprawdzeniu podlega także obecność elementów umożliwiających przeprowadzanie okresowych kontroli, takich jak ława kominiarska czy otwór wyczystkowy z drzwiczkami. Ocenie powinny być poddane również wszelkie nieprawidłowości, które mogą  potencjalnie wpływać na zagrożenie bezpieczeństwa mieszkańców. W przypadku pozytywnej opinii mistrz kominiarski wyda protokół odbioru komina.

Analizując przedstawione powyżej wymagania, można dojść do wniosku, że nie każdy komin będzie się nadawał do odprowadzania spalin z każdego urządzenia grzewczego. Zadaniem przepisów jest eliminowanie tych rozwiązań, które są po prostu nieodpowiednie i mogą stanowić zagrożenie bezpieczeństwa użytkowników. W następnym artykule z tego cyklu postaramy się szerzej przeanalizować tak istotne zagadnienie, jakim jest dobór komina w odniesieniu do planowanego lub zastosowanego źródła ciepła. Konfrontacji poddamy parametry urządzeń grzewczych i właściwości kominów, starając się wykazać pewne zależności, na które należy zwracać uwagę na etapie doboru komina.

Łukasz Chęciński
Mariusz Kiedos

1. Dnia 1 lipca 2013 r. zacznie obowiązywać Rozporządzenie CPR, które zastąpi aktualnie obowiązującą Dyrektywę budowlaną (CPD). Wprowadzenie tej zmiany spowoduje wycofanie Deklaracji Zgodności i zastąpienie jej Deklaracją Właściwości Użytkowych.

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij