Instalacja wody użytkowej. Za bary z rurami

zobacz artykuł w wersji pdf pdf pdf 

Instalacja zimnej wody doprowadzanej z sieci wodociągowej rozpoczyna się bezpośrednio za zestawem wodomierza głównego, a instalacja zimnej wody pochodzącej z własnego ujęcia (studni) — od urządzenia, za pomocą którego jest pobierana woda z tego ujęcia. Instalacja ciepłej wody rozpoczyna się natomiast bezpośrednio za zaworem na zasileniu zimną wodą urządzenia do przygotowania ciepłej wody.

Rozporządzenie określa również warunki, jakim taka instalacja powinna podlegać. Wymieniając najważniejsze, określa się wymagane ciśnienie wody w instalacji wodociągowej w budynku, poza hydrantami przeciwpożarowymi, które powinno wynosić przed każdym punktem czerpalnym nie mniej niż 0,05 MPa (0,5 bara) i nie więcej niż 0,6 MPa (6 barów).Instalacja wody użytkowej

Zakres temperatury wody w instalacji wodociągowej ciepłej wody również jest dokładnie określony. Instalacja powinna umożliwiać uzyskanie w punktach czerpalnych wody o temperaturze nie niższej niż 55°C i nie wyższej niż 60°C.

Dodatkowy warunek określa, iż instalacja wodociągowa ciepłej wody powinna umożliwiać przeprowadzanie ciągłej lub okresowej dezynfekcji metodą chemiczną lub fizyczną (w tym okresowe stosowanie metody dezynfekcji cieplnej), bez obniżania trwałości instalacji i zastosowanych w niej wyrobów. Do przeprowadzenia dezynfekcji cieplnej niezbędne jest zapewnienie uzyskania w punktach czerpalnych temperatury wody nie niższej niż 70°C i nie wyższej niż 80°C.

Na domiar tego znajduje się również zapis mówiący o tym, że wyroby zastosowane w instalacji wodociągowej powinny być dobrane z uwzględnieniem korozyjności wody, tak aby nie następowało pogarszanie jej jakości oraz trwałości instalacji, a także aby takich skutków nie wywoływało wzajemne oddziaływanie materiałów, z których wykonano te wyroby.

Wszystkie powyższe wymagania stawiają dość wysoko poprzeczkę dla przewodów rurowych i materiałów użytych do ich produkcji.

Twarde jak stal
Niegdyś powszechnie stosowane w instalacjach wody użytkowej rury obustronnie ocynkowane, popularne TWT-2, nie spełniają w pełni najnowszych wymagań. W przypadku ciepłej wody przegrzewy wymagane dla dezynfekcji instalacji powodują uszkodzenia wewnętrznej warstwy ocynku. Jednakże gdy jesteśmy zdecydowani na zastosowanie rur metalowych, pozostają nam do wyboru jeszcze systemy rurowe wykonane ze stali nierdzewnej lub miedzi. Stal nierdzewna występująca dotychczas tylko w instalacjach przemysłowych, za sprawą coraz niższej ceny zyskuje coraz większą popularność. Znaczenie ma tu na pewno jej duża uniwersalność, na przykład stal 1.4401 (AISI 316) jest stalą niezwykle odporną na korozję. Odporność korozyjna rur została dodatkowo podniesiona poprzez wygładzenie ich powierzchni do poziomu gładkości tworzyw sztucznych. Łatwość montażu została osiągnięta poprzez operację zaciskania za pomocą szczęk o odpowiednim profilu, złączek z uszczelkami na rurach. Instalacje wykonane z miedzi mogą być wykonywane na dwa sposoby – tradycyjną metodą lutowania, jak również wspomnianą metodą zaciskania. Niestety wadą instalacji miedzianej jest jej wrażliwość na pH wody. W skrajnym przypadku otrzymamy zielonkawą wodę z powodu wypłukiwania jonów miedzi przez węglany z twardej wody.Instalacja wody użytkowej

Zaletą systemów metalowych, zaciskanych oraz lutowanych, jest wysoka odporność na ciśnienie i  temperaturę, nawet do 120°C.

O ile rury stalowe dostarczane są tylko i wyłącznie w prostych odcinkach, to rury miedziane występują w odcinkach prostych lub w kręgach, jednakże rury stalowe i miedziane w prostych sztangach mają możliwość gięcia z użyciem specjalnych giętarek.Instalacja wody użytkowej

Cecha sztywnych rur jest wspólna dla wymienionych rur metalowych, jak i niektórych rur z tworzyw sztucznych, takich jak polipropylen PP.

Trwałe i elastyczne
Rury wykonane z tworzyw sztucznych, w porównaniu do tradycyjnych rur metalowych, charakteryzują się znacznie gładszą ścianką. Przekłada się to na znacznie mniejsze ilości osadów na ściankach rurociągów. W dłuższej perspektywie czasu daje to nam sprawniejsze działanie instalacji ze względu na niezmniejszanie się średnic wewnętrznych rur wraz z upływem lat działającej instalacji. Komfort użytkowania takiej instalacji jest również podniesiony przez zdolność tłumienia drgań i szumów przez tworzywa sztuczne. Jednakże należy pamiętać o niższej odporności na temperaturę i ciśnienie rur z tworzyw sztucznych. Dodatkowa cecha tworzyw sztucznych to znaczna wydłużalność pod wpływem temperatury. Powoduje to, iż nie każdą rurę tworzywową możemy zastosować do instalacji ciepłej wody użytkowej. W przypadku zastosowania rur z polipropylenu należy pamiętać o tym, iż ze względu na dezynfekcję instalacji i chwilowe występowanie wysokich temperatur rzędu co najmniej 70°C zalecane byłoby użycie rur stabilizowanych wkładką aluminiową lub włóknem szklanym. Użycie standardowych rur PP do instalacji c.w.u. spowoduje zwisanie przewodów pomiędzy podporami lub ich duże wyboczenie na pionach instalacyjnych.

Zaletą niektórych rur tworzywowych jest możliwość ich łatwego kształtowania, dzięki czemu można je dostarczać zwinięte w kręgach. Tę cechę posiadają rury z polietylenu we wszystkich odmianach PE niemodyfikowanych, PE-RT i PE-X, jak również mniej popularne rury polibutylenowe (PB). Jednakże te typy rur posiadają pamięć kształtu. Oznacza to, iż należy je zamocować do przegród, aby nie przemieszczały się w niekontrolowany sposób, dążąc do powrotu do swojej postaci w formie prostej. Tej cechy nie posiadają już rury wielowarstwowe typu PE/Al/PE, które są konstrukcyjnie kompromisem pomiędzy rurami metalowymi i tworzywowymi. Głównym elementem w ich konstrukcji jest rura wykonana z folii aluminiowej pokrytej z dwóch stron polietylenem. Po wygięciu rura pozostaje w swoim nowym kształcie. Rury wielowarstwowe posiadają również dodatkową zaletę, którą jest ograniczona wydłużalność pod wpływem ciepła. W odróżnieniu od tworzywowych rur jednorodnych, gdzie wydłużalność jest kilkunastokrotnie większa niż rur metalowych, tu została w praktyce ograniczona do wydłużalności aluminium. W rurach tego typu stosuje się różne grubości warstwy aluminiowej. Należy pamiętać, iż im grubsza ta warstwa, tym bardziej rura zachowuje tę zaletę.

Planowanie to podstawa!
Wykonując instalację ciepłej wody użytkowej, niezwykle ważne jest dobre jej rozplanowanie. Umiejscowienie pionów zasilających w bliskiej odległości do pomieszczeń, gdzie znajdują się przybory sanitarne zasilane ciepłą wodą, jest również pośrednio określone w przepisach. W budynkach w tej instalacji powinien być zapewniony stały obieg wody, także na odcinkach przewodów o objętości wewnątrz przewodu powyżej 3 dm3 prowadzących do punktów czerpalnych. Oznacza to, że instalacja powinna zapewnić użytkownikowi dostęp do ciepłej wody najpóźniej po upuszczeniu do kanalizacji 3 litrów wody o zbyt niskiej temperaturze. W przeciwnym przypadku wymaga się zastosowania instalacji cyrkulacyjnej, gdzie utrzymanie wymaganej temperatury ciepłej wody realizuje się poprzez zastosowanie specjalnej pompy cyrkulacyjnej zintegrowanej z czujnikiem lub w przypadku większych instalacji za pomocą pomp cyrkulacyjnych i zaworów termostatycznych oraz regulacyjnych. Co prawda w rozporządzeniu wspomina się, iż wyżej wymieniony przepis nie dotyczy między innymi budynków jednorodzinnych, jednakże należałoby się zastanowić, co w przypadku budynków niepodłączonych do zewnętrznej kanalizacji i posiadających własne zbiorniki na nieczystości. Ilość czystej, odprowadzonej wody może skłonić do zastanowienia się nad podjęciem decyzji o wykonaniu instalacji cyrkulacji ciepłej wody użytkowej również w budynkach tego typu.

Podłączenie instalacji cyrkulacyjnej do rurociągu wody ciepłej powinno nastąpić najlepiej w najbardziej oddalonym od źródła ciepła punkcie poboru wody. Dzięki temu szybki dostęp do ciepłej wody będzie również zapewniony w przyborach będących po drodze.

Biorąc pod uwagę rosnący nacisk na oszczędność energii, wymaga się obecnie izolowania rur wody użytkowej, zarówno ciepłej, jak i zimnej oraz cyrkulacyjnej, w takim samym stopniu jak rur instalacji centralnego ogrzewania.

W tabelach podano wymagane grubości izolacji na rurociągach wykonanych z tworzyw sztucznych (tabela 1) względem ich średnicy zewnętrznej, jak również na rurociągach metalowych (tabela 2).

Marcin Ciuchnowicz

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij