System rur i łączników do wysokociśnieniowych zastosowań. Wytrzymałe stopy

zobacz artykuł w wersji pdf pdf    

Rury miedziane, wykonane zgodnie z normą EN 12735-1, powszechnie stosowane są w instalacjach klimatyzacyjnych i chłodniczych. Norma określa skład chemiczny, własności mechaniczne, wymiary, jakość powierzchni wewnętrznej oraz sposób pakowania i cechowania oraz formy dostawy (w kręgach lub odcinkach prostych o długości 3, 5 lub 6 m). Miedziane instalacje klimatyzacyjne i chłodnicze mogą pracować z różnymi czynnikami chłodniczymi, w tym także z freonem. Freony były powszechnie stosowane jako ciecze robocze w chłodnictwie.

W latach 90. ubiegłego wieku zostały uznane za szkodliwe dla środowiska. Uważa się bowiem, że ich emisja do środowiska jest jedną z głównych przyczyn zanikania warstwy ozonowej w atmosferze ziemskiej. Z tego powodu w chłodnictwie, a w szczególności w systemach chłodniczych supermarketów, coraz częściej wdrażane są proekologiczne koncepcje urządzeń. Niestety, stosowany w tym przypadku nowoczesny, przyjazny dla środowiska naturalnego czynnik chłodniczy, jakim jest CO2, wymaga wysokich ciśnień roboczych. Powszechnie stosowana rura miedziana do tej aplikacji nie spełnia kryteriów bezpieczeństwa dla tak wysokich ciśnień. Maksymalne ciśnienia pracy dla calowych rur miedzianych przedstawiono w tabeli.

Dla czynnika chłodniczego CO2, opracowano nowy system, w którym rury i kształtki wykonane są ze stopu miedzi o wysokiej wytrzymałości CuFe2P. Stop ten od lat z powodzeniem stosowany jest w elektrotechnice i przemyśle samochodowym. W systemie tym można wykonywać instalacje chłodnicze o ciśnieniu roboczym do 120 barów, rurami o grubościach ścianek i średnicach zewnętrznych mniejszych niż w powszechnie stosowanych instalacjach stalowych.
System ten może być również zastosowany do innych czynników chłodniczych (należy to jednak skonsultować z producentem). Ma dobre właściwości przetwórcze podobne do tych, jakie posiada miedź: jest materiałem plastycznym, odpornym na zmiany ciśnienia i temperatury, ognioodpornym i niepalnym oraz podlega 100% recyklingowi.

W przypadku omawianego systemu (K65) ze stopu miedzi o wysokiej wytrzymałości CuFe2P spawanie zastąpiono lutowaniem twardym, które nie wymaga specjalistycznych i drogich urządzeń stosowanych przy łączeniu instalacji za pomocą spawania, jest prostsze i łatwiejsze w wykonaniu. Każdy instalator potrafi wykonać połączenie lutem twardym, natomiast spawać obecnie potrafią tylko nieliczni. Rury są lutowane na twardo przy wykorzystaniu kształtek systemowych (K65), które również dostępne są na rynku.

Rury i kształtki są odpowiednio oznakowane, tak więc poszczególne części składowe systemu można za każdym razem precyzyjnie zidentyfikować. Poza tym materiał ten jest nieco magnetyczny i z łatwością można go odróżnić od miedzi za pomocą magnesu neodymowego – przydatna, praktyczna zaleta.
Główną zaletą wspomnianego systemu jest jego wytrzymałość mechaniczna. Z uwagi na wysoką wytrzymałość materiału możliwe jest wykonanie serii produktów dla ciśnienia 120 barów o stosunkowo cienkich ściankach. Niewielki ciężar przewodów rurowych wykonanych ze stopu miedzi o wysokiej wytrzymałości CuFe2P oznacza nie tylko znaczne oszczędności materiałowe, ale również łatwiejsze nimi manipulowanie, na przykład przy montowaniu rur na suficie.
Rura wykonana w tym systemie spełnia warunki normy EN 12735-1 dotyczące czystości ścianki wewnętrznej, jej stan utwardzenia wynosi R 300. Sposób pakowania jest identyczny jak rur miedzianych stosowanych w instalacjach klimatyzacyjnych i chłodniczych.
Według instrukcji wykonawczych instalacji miedzianych, zgodnie z EN 378, obowiązujących także dla chłodnictwa, do łączenia rur można używać wszystkich rodzajów lutów twardych z minimalną zawartością srebra 2%.
Kazimierz Zakrzewski

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij