Ring „MI”: systemy rurowe w instalacjach wewnętrznych. Viega

zobacz artykuł w formie pdf zobacz pdfa  zobacz pdfa       

Firma Viega oferuje dwa rodzaje rur ze stali odpornych na korozję (ferrytyczne i austenityczne) oraz dwa systemy kształtek zaprasowywanych – Sanpress (brąz) oraz Sanpress Inox (stal odporna na korozję). Wszystkie oferowane przez nas wyroby są przygotowane do transportu wód łagodnych i agresywnych korozyjnie.
Zgodnie z normą PN EN 12502-4 odporność na korozję stali ferrytycznych i austenitycznych zwiększa się wraz z obecnością molibdenu.
Obie nasze stale  spełniają ten warunek, przy czym stal ferrytyczna ma znacznie niższy współczynnik rozszerzalności cieplnej od stali austenitycznej. Właściwość ta zmniejsza niebezpieczeństwo powstania awarii związanych z rozszerzalnością cieplną materiałów.

Odporność na korozję szwu
Rury firmy Viega systemu Sanpress są produkowane za pomocą spawania laserowego, czyli spawanie następuje bez użycia dodatkowych materiałów, a stopienie materiału odbywa się na minimalnej powierzchni. Ten sposób produkcji prowadzi do równomiernego rozprowadzenia molibdenu także w obrębie szwu, przez co zwiększa odporność na wodę agresywną korozyjnie. Rury Sanpress dysponują najwęższym dostępnym na rynku szwem na rurze. Jest to czynnik wysoko ceniony przez specjalistów zajmujących się korozją. Molibden jest wymagany, gdy zawartość chlorków przekracza 200 mg/l w instalacji wody zimnej i 50 mg/l w instalacji wody ciepłej.

Instalacja wody pitnej z Cu

Zgodnie z wytycznymi COBRTI mamy trzy kryteria stosowalności miedzi odnośnie składu wody pitnej. Odczyn ma być wyższy od 7, azotanów ma być mniej niż 30 mg/l, a stosunek zasadowości ogólnej do siarczanów ma być większy od 2. Stosowanie miedzi w instalacjach wody pitnej łączy się także ze spełnieniem pewnych warunków:

* Nie można stosować kolanek, tylko łuki. Łączy się to z prędkościami przepływu.
Drobinki zawarte w wodzie zarysowują kolanka, zdzierając ochronną warstwą tlenkową.
Warstwa odbudowuje się, biorąc tlen z wody i miedź z przewodu. Kolejne zarysowania prowadzą do perforacji.

* Prędkości przepływu ograniczone do 1 m/s w poziomach i pionach oraz do 2 m/s – punkty  czerpalne. Tymczasem nowa norma PN EN 806 sugeruje podniesienie prędkości przepływu ze względów higienicznych do odpowiednio 2 i 4 m/s.

* W celu ochrony instalacji przed zdzieraniem tlenkowej warstwy ochronnej obowiązkowo należy instalować filtr mechaniczny o zdolności zatrzymywania  cząstek  większych niż 80 μm. Filtr wymaga obsługi i płukania, gdy wzrastają opory.

* Grubości ścianek rur miedzianych w instalacji wodnej muszą być większe niż w c.o., np. średnica 54 mm musi mieć grubość 2 mm, podczas gdy tej samej średnicy w c.o. wystarczy 1,2 mm. Ma to związek z uszkodzeniami ścianek rury związanymi w prędkością przepływu.

* Lutowanie lutem twardym (powyżej Ø 28 mm) prowadzi często do przegrzania materiału, co skutkuje wzmożoną emisją jonów miedzi do wody, powodując przekroczenie dopuszczalnego stężenia w wodzie pitnej. Stosowanie złączek zaprasowywanych Profipress likwiduje ten problem.

Alternatywą dla miedzi jest stal odporna na korozję 1.4521. Nie wymaga filtra, nie wymaga niskich prędkości przepływu, ma niższą rozszerzalność cieplną, podobne koszty materiałowe. Rury z tworzywa sztucznego nie stanowią alternatywy dla rur miedzianych ze wzglądu na znacznie gorsze cechy higieniczne i niszczące dla nich oddziaływanie temperatury (dezynfekcja termiczna).


Instalacja centralnego ogrzewania
Zgodnie z PN-93 C-04607 w instalacjach mieszanych stal/miedź (np. przewody miedziane grzejniki stalowe) zawartość jonów agresywnych chlorków i siarczanów nie może przekraczać 50 mg/l, z czego chlorków nie może być więcej niż 30 mg/l. Woda o takim składzie często nie jest dostępna w sieci wodociągowej. Wykonawcy jednak zwyczajowo napełniają instalację wodą łatwo dostępną, czyli wodociągową. Podczas późniejszej eksploatacji skład wody, który przekracza wymogi normy, jest powodem korozji elementów instalacji niewykonanych z miedzi (np. grzejniki). Jeżeli jednak z różnych względów chcemy napełnić instalację taką wodą, należy zastosować inhibitory korozji.

Alternatywą dla miedzi jest stal czarna (łagodniejsze wymogi odnośnie składu wody – 150 mg/l, z czego chlorków nie więcej niż 100 mg/l).
W takim przypadku proponujemy system Prestabo.
Można stosować także przewody z tworzyw sztucznych, pamiętając o ograniczeniach temperaturowych i ciśnieniowych (temperatura maksymalna 80ºC i ciśnienie maksymalne 10 barów). W przypadku stali odpornej na korozję nie ma takich ograniczeń.

Konstrukcja kształtki
Na budowie zdarza się, że podczas montażu połączenie nie zostanie zaprasowane. Podczas próby ciśnieniowej, gdy użyto zwykłych kształtek zaprasowywanych, taki błąd nie będzie zauważony. Następstwem są szkody powstałe w wyniku wysunięcia się rury z kształtki. Takie zdarzenie może wystąpić nawet po latach eksploatacji. Viega oferuje wyłącznie kształtki z systemem SC – Contur, który gwarantuje nieszczelność niezaprasowanych połączeń – do 3 barów (próba powietrzna), do 6,5 barów (próba wodna). Cylindryczne prowadzenie rury chroni uszczelkę przed uszkodzeniem, gdy montaż odbywa się w trudnych warunkach.

Podwójne zaprasowanie
Tylko Viega oferuje we wszystkich systemach metalowych podwójne zaprasowanie. Gwarantuje ono odporność na wysunięcie się rury przy niedostatecznym jej wsunięciu w kształtkę, dzięki temu że przynajmniej jedno zaprasowanie (w obrębie cylindrycznego prowadzenia) zostanie wykonane. Bez cylindrycznego prowadzenia zaprasowanie może nastąpić obok końca rury. Szczelność zostanie uzyskana, ale łącze nie będzie zabezpieczone przed wysunięciem. Podwójne zaprasowanie zwiększa wytrzymałość mechaniczną połączenia i daje odporność na uderzenie hydrauliczne. W średnicach od 64 mm funkcję drugiego zaprasowania pełni grzebień ze stali nierdzewnej, który dociskany jest do rury w trakcie zaprasowywania i uniemożliwia wysunięcie się kształtki.
Tylko podwójne zaprasowanie gwarantuje odporność na wysunięcie się rury przy niedostatecznym jej wsunięciu w kształtkę dzięki temu, że przynajmniej jedno zaprasowanie (w obrębie cylindrycznego prowadzenia) zostanie wykonane.
Jaromir Pawłowski

Fot. 1. Rodzaje szwu: a) szeroki b) wąski (Viega).
Fot. 2. Ochrona uszczelki podczas montażu.
Fot. 3. Podwójne zaprasowanie z systemem SC-Contur (niezaprasowane – nieszczelne).
Fot. 4. Viega – kształtka wyposażona (oprócz uszczelki) w grzebień ze stali nierdzewnej oraz pierścień dystansowy (średnice od 64 do 108 mm).

Pytanie do…
W jakich obiektach wasi klienci najczęściej montują stal odporną na korozję?
Czy wasi klienci również coraz częściej wybierają zaprasowanie zamiast lutowania lub spawania?

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij