ABC wentylacji. Ssawka w digestorium

zobacz artykuł w formie pdf zobacz pdfa zobacz pdfa

Prace przygotowawcze do prac w obudowach wykonuje się na stołach, które dla bezpieczeństwa (przypadkowe rozlanie szkodliwego płynu itp.) powinny mieć zainstalowane ssawki oparte o powierzchnię stołu. Ilość odciąganego powietrza z obudowy (digestorium) nie może być mniejsza niż 250-krotność wymiany powietrza na godzinę w obudowie.

Przyjmuje się, że z digestorium odciąga się powietrze w ilości 600 m3/(m * h) – na metr obwodu otworu roboczego digestorium.

Jeśli w digestorium prowadzi się gorące procesy (urządzenia wyparne, otwarte naczynia), to ilość odciąganego powietrza powinna być zwiększona o ~50%. Dla digestoriów w szkołach, które są mniej obciążone, o ~20% mniejsza. W laboratoriach izotopowych ilość odciąganego powietrza z digestorium wynosi od 1000-1500 m3/(m * h).

W komorach rękawicowych należy wywiewać tyle powietrza, aby w części odizolowanej utrzymywać stale podciśnienie ~50 kG/m2.

Przy ustalaniu ilości powietrza wywiewanego z digestoriów należy wziąć pod uwagę prędkość powietrza we wszystkich otworach obudowy i w otworze roboczym, która ma wynosić:

* 0,5 m/s – dla procesów chłodnych,

* 0,75 m/s – dla procesów ciepłych,

* 1,0 m/s – przy dużym wydzielaniu się ciepła oraz przy szybkich ruchach, jakie muszą wykonywać obsługujący.

Ilość nawiewanego powietrza powinna być o ~10% mniejsza od ilości powietrza wywiewanego. Powietrzem nawiewanym, nawet przy najniższych temperaturach, jest powietrze zewnętrzne odpowiednio ogrzane i nawilżone, jeśli wystąpi taka potrzeba.

W laboratoriach o niewielkim, dopuszczalnym stopniu zanieczyszczenia powietrza, możliwe jest stosowanie recyrkulacji powietrza pod warunkiem, że występujące, nawet szczątkowe, zanieczyszczenia powietrza nie działają drażniąco i dusząco na organizm człowieka.

W laboratoriach badawczych i uczelnianych, gdzie pracuje wiele osób, projektuje się wentylację nawiewną o następujących krotnościach:

* dla sal małych do 30 osób – k ~8-12 w/h,

* dla sal dużych ~100 osób i więcej  k = 6-8 w/h.

W takich przypadkach do ogólnego bilansu powietrza nawiewanego należy doliczyć ilość powietrza wywiewanego przez digestoria, biorąc pod uwagę współczynnik równoczesności działania tych digestoriów.

Jeśli digestorium jest rzadko uruchamiane i czas jego wykorzystania jest krótki, to można zrezygnować z odrębnej instalacji nawiewnej. Wystarczy na kilka minut otworzyć okna.

Parametry powietrza wewnętrznego w laboratorium:

* zima: 20-22oC, lecz gdy tego wymaga technologia – ustalić wg wymagań,

* lato: nie wyższa niż 3-5oC od temperatury zewnętrznej lub chłodzenie i utrzymywanie temperatury jak dla komfortu +24oC +/- 2oC,

* w szczególnych przypadkach może wystąpić konieczność regulowania temperatury i wilgotności względnej,

* prędkość przepływu powietrza w strefie przebywania ludzi, przy temperaturze 20-22oC ma mieć wartość 0,15-0,25 m/s. Możemy mieć wówczas pewność, że w strefie przebywania ludzi nie wystąpią przeciągi.

Powietrze nawiewane do pomieszczeń laboratoryjnych powinno być czyste, wolne od pyłów i innych zanieczyszczeń organicznych. Do oczyszczania powietrza stosuje się na ogół filtry tkaninowe (jedno- lub dwustopniowe filtrowanie), a przy wymaganiach specjalnych (laboratoria bakteriologiczne, izotopowe itp.) stosuje się 2- lub 3-stopniowe oczyszczanie powietrza za pomocą filtrów wysokosprawnych. Powietrze wywiewane z digestorium także powinno być oczyszczone w przypadku, gdy podczas prac powstają pyły.

Natomiast powstające chemiczne związki lotne rzadko są utylizowane i na ogół wyrzucane są do atmosfery wraz z wywiewanym powietrzem.

W laboratoriach powietrze może być nawiewane przy pomocy nawiewników umieszczonych w dolnej (nad posadzką) lub górnej części pomieszczenia (pod stropem), a przy dużych krotnościach wymian wskazane jest nawiewanie powietrza przez sufit perforowany. Prędkość powietrza w przewodach instalacji nawiewnej jest taka jak w wentylacji ogólnej, a w przewodach wywiewnych (odciągi z digestoriów) od 8 do 10 m/s.

Jeżeli digestoria nie pracują jednocześnie, to oszczędnym rozwiązaniem jest wyposażenie wentylatora nawiewnego w wielostopniowy regulator obrotów, który umożliwi nawiew powietrza odpowiadający ilości powietrza wywiewanego.

Wybór materiałów, z których wykonuje się digestoria oraz kanały i elementy instalacji wywiewnej, zależy od rodzaju powstających w digestorium i odciąganych zanieczyszczeń.

Dorota Węgrzyn

Tabela. porównawcza kategorii niebezpieczeństwa z zagrożeniami zgodnie z dwoma dyrektywami (starą i nową).

Kategoria niebezpieczeństwa

Piktogram zgodny z dyrektywą 1999/45/WE, wraz z symbolem literowym

Piktogram zgodny z rozporządzeniem 1272/2008

Zagrożenia fizyczne, dla zdrowia i dla środowiska

 

o właściwościach wybuchowych

E  

http://www.unece.org/fileadmin/DAM/trans/danger/publi/ghs/pictograms/explos.gif

Niestabilne materiały wybuchowe

materiały wybuchowe

materiały samoreaktywne

nadtlenki organiczne

 

o właściwościach utleniających

O 

http://www.unece.org/fileadmin/DAM/trans/danger/publi/ghs/pictograms/rondflam.gif

Gazy, ciecze, ciała stałe utleniające

 

łatwopalne

F+

http://www.unece.org/fileadmin/DAM/trans/danger/publi/ghs/pictograms/flamme.gif

Gazy, aerozole, ciecze, ciała stałe  łatwopalne, substancje i mieszaniny samoreaktywne,

ciecze, ciała stałe piroforyczne, substancje i mieszaniny samonagrzewające się,

substancje i mieszaniny, które w kontakcie z wodą wydzielają łatwopalne gazy

 

żrące

C 

http://www.unece.org/fileadmin/DAM/trans/danger/publi/ghs/pictograms/acid_red.gif

Działania korodujące na metal,

działania żrące na skórę,

poważne uszkodzenia oczu

 

toksyczne

T +, T 

http://www.unece.org/fileadmin/DAM/trans/danger/publi/ghs/pictograms/skull.gif

Toksyczność ostra

 

drażniące

Xi 

http://www.unece.org/fileadmin/DAM/trans/danger/publi/ghs/pictograms/exclam.gif

Toksyczność ostra, działania drażniące na oczy, skórę;

działania uczulające na skórę,

działania drażniące drogi oddechowe,

skutek narkotyczny

 

uczulające

Xn lub Xi 

http://www.unece.org/fileadmin/DAM/trans/danger/publi/ghs/pictograms/silhouete.gif

Działania uczulające na drogi oddechowe

 

rakotwórcze

T 

http://www.unece.org/fileadmin/DAM/trans/danger/publi/ghs/pictograms/silhouete.gif

Rakotwórczość

 

mutagenne lub działające szkodliwie na rozrodczość

T 

http://www.unece.org/fileadmin/DAM/trans/danger/publi/ghs/pictograms/silhouete.gif

Działania mutagenne na rozrodczość, działania szkodliwe na rozrodczość, działania toksyczne na narządy docelowe narażenie  jednorazowe i powtarzalne

 

 

niebezpieczne dla środowiska

N 

http://www.unece.org/fileadmin/DAM/trans/danger/publi/ghs/pictograms/Aquatic-pollut-red.gif

Stwarzające zagrożenia dla środowiska wodnego

 

 

http://www.unece.org/fileadmin/DAM/trans/danger/publi/ghs/pictograms/bottle.gif

Gazy pod ciśnieniem

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij