ABC instalacji z kotłami na paliwa stałe. Nie tylko armatura

Artykuł ten ma na celu przytoczenie ogólnych wybranych informacji dotyczących instalacji systemów grzewczych oraz wybranych podzespołów mających jednostkowe znaczenie na poprawne działanie instalacji grzewczej i ekonomiczną eksploatację kotłów na paliwa stałe.

Jak powszechnie wiadomo, sercem konwencjonalnej instalacji grzewczej jest kocioł centralnego ogrzewania. Często za wadliwą pracę instalacji lub nieodpowiednie spalanie kotła obwinia się właśnie kocioł – pewnie dlatego, że stanowi jeden z najdroższych elementów kotłowni. Otóż aby kocioł prawidłowo mógł pracować, to poza odpowiednimi regulacjami parametrów paleniska należy zachować pewne warunki. Jednym z nich, jeżeli mówimy o jakości spalanego paliwa, mogą być kominy, wkłady kominowe oraz instalacja nawiewno-wywiewna. Odpowiednie wykonanie powyżej wymienionych podsystemów gwarantuje poprawne działanie całego systemu. A więc w przypadku komina ważna jest odpowiednia jego wysokość, średnica lub przekrój poprzeczny oraz jego usytuowanie względem usytuowania oraz kąta dachu. Odpowiedni komin to taki, który nie będzie wytwarzał ani zbyt małego, ani zbyt dużego podciśnienia. Więc „za duży” komin lub nieumiejętna jego regulacja może być między innymi generatorem straty kominowej kotła, a więc zbyt dużego spalania. Jak wiadomo, kominy o zbyt dużym podciśnieniu można regulować poprzez różnego rodzaju regulatory ciągu typu klapowego. Mogą być one instalowane na samym kominie, w rurze dymowej, czyli na odcinku między kotłem a kominem lub w wyczystce komina. Aby jednak komin poprawnie zasysał świeże powietrze do spalania, bo przecież i za to jest odpowiedzialny, należy wykonać odpowiednio instalację nawiewną oraz wywiewną. Cechą charakterystyczną instalacji nawiewno-wywiewnej jest wykonanie odpowiednich przekrojów na odpowiednich wysokościach w kotłowni. Posiadając już dostęp do świeżego powietrza potrzebnego do czystego spalania oraz możliwość wentylowania kotłowni przy prawidłowo działającym kominie, mamy spełnione wszystko, co jest potrzebne do poprawnego działania kotła – mając na myśli spalanie oraz odpowiedni wyrzut spalin poza kotłownię.

Aby kocioł nagrzewał nam budynek, potrzebne nam są oczywiście odbiorniki ciepła w postaci grzejników lub ogrzewania podłogowego czy naściennego. Ich odpowiedni dobór (tzn. w przypadku grzejników wielkość oraz ilość metrów w przypadku ogrzewania podłogowego) wpływać będzie również jednostkowo na poprawne działanie instalacji, a co za tym idzie – zadowolenie użytkownika. Odbiorniki mogą być grupowane lub rozdzielane na poszczególne sekcje. Pomocne wtedy są rozdzielacze, których budowa oraz stopień zaawansowania będą dobierane odpowiednio do potrzeb inwestora. Załóżmy, że również odbiorniki są dobrane odpowiednio. Co jeszcze może więc wpłynąć na pracę oraz obsługę naszej instalacji grzewczej?

Do zagwarantowania poprawnych przepływów oraz odpowiednio zaprojektowanego „biegu” instalacji wewnątrz budynku potrzebne są rury o odpowiednich średnicach, które są dobierane zgodnie z obowiązującymi normami oraz praktyką instalatorską. Ich poprawne ułożenie ma także bardzo duży wpływ na działanie instalacji centralnego ogrzewania, choćby i ze względu na prędkość medium lub brak zapowietrzania w niektórych węzłach. Stąd też do instalacji potrzebne nam są odpowietrzniki. Do transportu medium stosowane są różnego rodzaju oraz mocy pompy, w tym obiegowe grzejnikowe, podłogowe, cyrkulacyjne czy ładujące podgrzewacz ciepłej wody użytkowej, który w każdym budynku jednorodzinnym z pewnością znajdzie swoje zastosowanie. Oczywiście, aby zmagazynować ciepłą wodę użytkową potrzebny jest odpowiedni podgrzewacz, którego pojemność jest dobrana zgodnie z zapotrzebowaniem i ilością domowników. Stosując instalacje ogrzewcze systemu otwartego lub zamkniętego, potrzebne nam będą również odpowiednie zabezpieczenia. W instalacjach układu otwartego najważniejszym zabezpieczeniem jest naczynie wzbiorcze wraz z rurą wzbiorczą oraz przelewową. W instalacjach układu zamkniętego wykorzystać należy naczynia przeponowe o poprawnie dobranej objętości, zawory bezpieczeństwa oraz potocznie nazywane schładzacze. Przypomnę tylko, że od roku 2009 kotły na paliwa stałe z załadunkiem ręcznym lub automatycznym do mocy 300 kW również można montować w układach zamkniętych. Schładzaczem nazywać będziemy urządzenia do odbioru nadmiaru ciepła, którymi mogą być różnego rodzaju wężownice schładzające lub termostatyczne zawory upustowo-dopuszczające. W zależności od rodzaju instalacji potrzebne nam będą również zawory zwrotne, a czasem zawory kulowe. W celu utrzymania medium o należytej czystości bez wtrąceń mechanicznych z pewnością zainstalować trzeba kilka filtrów wody. Zabezpieczą one między innymi pompę przed jej szybszym zużyciem mechanicznym, erozją. Dodatkowo, aby w przypadku awarii poszczególnych elementów kotłowni, bezproblemowo móc wymienić uszkodzone podzespoły, należy stosować zawory odcinające, które wyeliminują potrzebę opróżniania całej instalacji grzewczej z medium.

Żeby ekonomicznie utrzymywać temperaturę instalacji, np. poprzez stosowanie systemu pogodowego każdego obiegu grzewczego, istnieje potrzeba zastosowania mieszacza. Może nim być zawór czterodrogowy, spełniający często rolę zabezpieczenia termicznego kotła lub zawór trójdrożny. Aby instalacja „dobierała” temperaturę pracy w sposób automatyczny, trzeba „zasterować” tymi zaworami poprzez napędy elektryczne nazywane siłownikami zaworów mieszających. Jest to bardzo popularny sposób regulacji instalacji, niezależnie czy źródłem ciepła jest kocioł grzewczy, czy bufor, czyli zbiornik o bardzo dużej pojemności pełniący funkcję magazynu ciepła powstałego wskutek pracy kotła.

Ostatnim etapem możemy nazwać armaturę regulacyjną, do której należeć będą regulatory sterujące pracą kotłów oraz elementami instalacji grzewczej. W tym należy wymienić również wszelkiego rodzaju regulatory pomp, zaworów mieszających oraz termostatów pomieszczeniowych, korygujących automatykę kotłową w celu nieprzegrzania instalacji grzewczej, tzn. utrzymania zadanej temperatury wewnętrznej bez potrzeby wyprowadzania nadmiaru ciepła poprzez otwarcie okna. Istnieje także wiele urządzeń sterujących bez ingerencji w kocioł. Należą do nich między innymi elektroniczne głowice grzejnikowe sterowane siłownikiem za pomocą termostatu pomieszczeniowego.

Trzeba jednak wiedzieć, że nowoczesne kotły grzewcze wyposażone są już w regulatory umożliwiające sterowaniem całej instalacji grzewczej z urządzeniami pomocniczymi. Do nich zaliczyć można pompy obiegowe, ciepłej wody użytkowej oraz kotłowe, siłowniki zaworów mieszających dobierające parametry pracy na podstawie temperatury zewnętrznej oraz termostatów pomieszczeniowych, inne funkcje logiczne zmniejszające zużycie opału oraz dające komfort użytkowania.

Marcin Foit

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij