To nie paliwa stałe jako źródło energii są przyczyną tak złej jakości powietrza w Polsce, ale ich techniki spalania. W dziedzinie technologii spalania paliw stałych nastąpił bardzo duży postęp skutkujący wysoką sprawnością energetyczną oraz małym ładunkiem emitowanych zanieczyszczeń

Tylko odpowiednio wysoka jakość węgla stosowanego w kotłach c.o. czystego spalania, zgodna z wymaganiami stawianymi przez tę technikę, warunkuje uzyskanie parametrów energetycznych i emisyjnych określonych w certyfikatach na zgodność ich jakości z normą PN EN 303-5:2012, wydawanych przez laboratoria akredytowane, jak i docelowo kryteria dyrektywy Ekoprojekt. Paliwa węglowe są charakteryzowane za pomocą następujących właściwości fizykochemicznych: wartość opałowa, Qai (MJ/kg), zawartość wilgoci w stanie roboczym WRt (%), zawartość popiołu Aa (%), zawartość części lotnych Va (%), zawartość siarki Sad (%), uziarnienie (mm) oraz parametry technologiczne, takie jak zdolność spiekania (RI), temperatury charakterystyczne popiołu (ts – temperatura spiekania, tA – temperatura mięknienia, tB – temperatura topnienia, tC – temperatura płynięcia). Biorąc pod uwagę zagrożenie emisją dioksyn i rtęci, również zawartość chloru i rtęci winna być uwzględniona w wymaganiach jakościowych paliwa.

Propozycje standaryzacji jakości kwalifikowanych paliw węglowych dla indywidualnych gospodarstw domowych, z rozróżnieniem stosowanej techniki spalania z automatycznym i ręcznym wprowadzaniem paliwa do komory spalania, prezentują tabele 1 i 2. Zostały one przedstawione w opracowaniach Polskiej Izby Ekologii [1-3].

Kubica201tab1

Kubica201tab2

Odpowiednie zapisy do tych wymagań dla obydwu rodzajów stałych paliw dla indywidualnych gospodarstw domowych winny się znaleźć w przygotowywanym dokumencie Projektu z dnia 04.12.2014 r. – wersja 2.0. Rozporządzenia Ministra Gospodarki w sprawie wymagań jakościowych dla paliw stałych, po weryfikacji w wyniku procedury opiniowania do dnia 12 lutego 2014 roku, https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12268453/katalog/12272281#12272281.

Należy podkreślić, że spełnieniem warunku dotrzymania kryteriów Dyrektywy Ekoprojekt oraz trwałej redukcji niskiej emisji w ramach realizowanych programów PONE po zastosowaniu kotłów spełniających wymagania BAT (klasy 5 wg PN EN-303-5:2012) jest wykorzystywanie kwalifikowanego sortymentu węgli o wysokich parametrach jakościowych. Dlatego celowe byłoby wydzielenie klasy A (lub A1), która charakteryzowałaby najwyższą klasę paliwa kwalifikowanego do kotłów automatycznych, na wzór standaryzacji jakości peletów drzewnych EN 14961-2:2011. Takie paliwo mogłoby być stosowane na terenach szczególnie chronionych, w tzw. strefach bezdymnych, o które wnioskuje Krakowski i Polski Alert Smogowy. W przypadku stałych biopaliw – peletów i brykietów – konieczne jest wprowadzenie do stosowania przez odpowiedni KT PKN, drogą tłumaczenia, norm EN (np. PN EN 14961-2÷6E).

Wiadomo, że ochrona środowiska kosztuje. Koszt zarówno instalacji spalania paliw stałych (kotłów, ogrzewaczy pomieszczeń) spełniających wymagania dyrektywy Ekoprojekt, jak i wysokiej jakości kwalifikowanych paliw węglowych będzie wymagać wsparcia finansowego w ramach np. PONE. Jakie będą efekty w zakresie redukcji emisji zanieczyszczeń z sektora komunalno-bytowego? Wykonane oszacowanie redukcji emisji po zainstalowaniu kotłów opalanych paliwami stałymi spełniających wymagania kryteriów dyrektywy Ekoprojekt, w odniesieniu do stanu z roku 2012 wg raportu KOBIZE [4] wykazało wysoki stopień ograniczenia NMVOCs, pyłu i B(a)P (rys.).

Należy także podkreślić, że zarówno wprowadzenie standaryzacji paliw węglowych, jak i standardów emisji dla instalacji spalania o mocy do 1 MW dałoby impuls dla przedsiębiorstw górniczych do podjęcia działań na rzecz wytwarzania kwalifikowanych paliw stałych dla indywidualnych gospodarstw domowych i jednoczesnego wyeliminowania napływu węgli niskiej jakości spoza granic Polski, a także dla wdrażania innowacyjności przez producentów urządzeń grzewczych na paliwa stałe.

dr inż. Krystyna Kubica

Literatura:

  1. K. Kubica, Instalacje spalania małej mocy na paliwa stałe – węgiel, biomasę; Możliwości wykorzystania SCIs w ramach Programu Priorytetowego nt. „Likwidacja niskiej emisji poprzez wzrost efektywności energetycznej i rozwój odnawialnych źródeł energii” oraz dalszych prac nad Krajowym Programem Ochrony Powietrza, PIE Katowice, lipiec 2013.
  2. Uwagi PIE z dnia 12 lutego 2014 r. do „Projektu z dnia 04.12.2014 r., wersja 2.0. Rozporządzenia Ministra Gospodarki w sprawie wymagań jakościowych dla paliw stałych, http://www.pie.pl/aktualnosci/opinia-pie-do-projektu-rozporzadzenia-mg-w-sprawie-wymagan-jakosciowych-dla-pali.html
  3. Pismo PIE do Dyrektora Departamentu Energetyki Ministerstwa Gospodarki z dnia 3 stycznia 2014 r. w sprawie uwag i propozycji zapisu do protokołu ze spotkania w Ministerstwie Gospodarki w dniu 18 grudnia 2013 r., http://www.pie.pl/materialy/_upload/Pismo_PIE_Min.pdf
  4. Raport – Krajowy bilans emisji SO2, NOx, CO, NH3, NMLZO, pyłów, metali ciężkich i TZO za lata 2011-2012 w układzie klasyfikacji SNAP. Raport Syntetyczny. http://www.kobize.pl/materialy/Inwentaryzacje_krajowe/2014/IIR_Poland_2014.pdf

Rys. Stopień redukcji emisji [%] wybranych zanieczyszczeń – TSP, NMVOCs, B(a)P oraz PCDD/Fs po wymianie wszystkich urządzeń grzewczych opalanych paliwami stałymi na kotły typu BAT spełniające wymagania dyrektywy Ekoprojekt, w odniesieniu do ilości zużytych paliw stałych w indywidualnych gospodarstwach domowych w roku 2012 [4].

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij