Dla prawidłowej pracy kotła na paliwa stałe z automatycznym podawaniem paliwa ważny jest jego właściwy dobór, odpowiednie warunki pracy, a także regulacja parametrów procesu spalania.

Kotły z automatycznym podawaniem paliwa stałego cieszą się coraz większym zainteresowaniem klientów. Wyposażenie kotła w podajnik, sterownik, wentylator oraz szereg czujników kontrolujących pracę podzespołów wpływa na komfort użytkowania, bezpieczeństwo eksploatacji, możliwość modulacji mocy w szerokim zakresie w zależności od aktualnych wymagań ogrzewanego obiektu. Nowoczesne kotły na paliwa stałe posiadają rozwiązania konstrukcyjne (panele ceramiczne, turbulatory spalin, sterowanie ilością powietrza, itp.) ograniczające emisję szkodliwych gazów przy zachowaniu wysokiej sprawności i ekonomii procesu spalania.

Dla prawidłowej pracy urządzenia ważny jest jego właściwy dobór, odpowiednie warunki pracy, a także regulacja parametrów procesu spalania.

Kocioł na paliwo stałe pracuje najefektywniej w zakresie temperatur wody grzewczej 60-80°C. W budynkach o niskim współczynniku zapotrzebowania na ciepło takie parametry są możliwe do osiągnięcia tylko w przypadku zastosowania zaworów mieszających regulujących temperaturę, dostosowując ją do aktualnego zapotrzebowania na ciepło. Ważne jest, aby nie przewymiarować urządzenia w stosunku do wymagań. Przy doborze kotła można z dużym przybliżeniem posłużyć się wskaźnikami powierzchniowymi (dobrze zaizolowane budynki 60-70 W/m², niezaizolowane 100-120 W/m²) lub wskaźnikiem kubaturowym (wysokie pomieszczenia 30-35 W/m3, hale produkcyjne – bez ciepła na wentylację – 20-25 W/m3). Utrzymywanie niskich temperatur wody w kotle skutkuje przyspieszeniem korozji wymiennika, szybkim zabrudzeniem komory spalania oraz przewodu kominowego, a w efekcie zmniejszeniem sprawności urządzenia.

Wymagania dla kotłowni

Kotłownia powinna spełniać określone przepisami wymagania, np. PN-87/B-02411. Brak wentylacji nawiewnej lub jej niedrożność może wywołać takie zjawiska jak: dymienie, niemożliwość uzyskania wymaganej temperatury, a w przypadku kotłów z palnikiem peletowym może prowadzić nawet do nagromadzenia się gazów palnych o charakterze silnie wybuchowym (niebezpieczeństwo uszkodzenia przewodu kominowego). Kotłownie należy wyposażyć również w wentylację wywiewną w postaci kanału (min. 14 x 14 cm) wyprowadzonego ponad dach, z otworem wlotowym pod stropem pomieszczenia. Jej celem jest odprowadzenie z pomieszczenia szkodliwych gazów. Warunkiem koniecznym dla prawidłowej pracy kotła jest właściwy dobór wysokości i przekroju komina. Rozbudowany wymiennik ciepła wymaga dla prawidłowej pracy odpowiedniego ciągu spalin (w zależności od typu i mocy kotła 30-60 Pa). Dla uniknięcia powstania ciągu wstecznego w przewodzie kominowym należy wyprowadzić go ponad najwyższą kalenicę dachu (nie mniej niż 0,6 m). Sprawdzenie przewodu dymowego i wentylacji (nawiewnej i wywiewnej) w kotłowni powinien wykonać przynajmniej raz w roku kominiarz z uprawnieniami.

Lukasik201-2OK

Ważne dla eksploatacji kotła jest jego prawidłowe usytuowanie w kotłowni. Należy zapewnić dostęp do wyczystek czopucha, przewodu kominowego w celu okresowego usuwania pozostałości po spalaniu. W przypadku kotłów z automatycznym podawaniem należy przewidzieć dostęp do czyszczenia i ewentualnego serwisu układu podawania paliwa – odległość pomiędzy bokiem kosza zasypowego a przeciwległą ścianą kotłowni nie powinna być mniejsza niż 1 m. W małych kotłowniach idealnym rozwiązaniem jest zastosowanie kotła, którego zakres mocy i wymiary łatwiej dobrać do dobrze ocieplonych budynków. Może on mieć wymiennik kotła z poziomym układem kaset, co w maksymalny sposób upraszcza obsługę przy zachowaniu wysokiej sprawności. Wersja kotła z czopuchem do góry pozwala na łatwiejsze podłączenie do komina i ustawienie kotła w niedużej kotłowni.

Paliwo

 

Istotne jest stosowanie (dla danego typu podajnika) określonego rodzaju i granulacji paliwa. Warto zwrócić uwagę na wartość opałową, spiekalność, zawartość popiołu, siarki, wilgotność paliwa. W przypadku granulatu drzewnego (peletu) istotne są: średnica 6÷8 mm, dł. 20÷30 mm, wilgotność max. 12%, gęstość > 1,12 kg/dm³. Gęstość decyduje o trwałości peletu, ścieralności. Zbyt niska gęstość może być przyczyną blokowania mechanizmu podajnika. Podczas załadunku paliwa do kosza zasypowego należy zwracać uwagę, aby w paliwie nie znajdowały się większe kawałki czy kamienie mogące zablokować podajnik. Ze względów bezpieczeństwa klapa zamykająca zasobnik opału w trakcie spalania paliwa musi być szczelnie zamknięta.

Czujniki

W sytuacji zróżnicowanej jakości paliwa mogą pomóc czujniki, które kontrolują proces spalania, m.in. czujnik temperatury spalin (montowany w czopuchu) czy czujnik żaru (montowany w palenisku kotłów retortowych) i obsługiwany przez regulator.

Czujnik mierzy temperaturę i informuje o zmianach stanu paleniska. Regulator dobiera parametry procesu spalania tak, aby parametry zadane przez użytkownika były utrzymywane automatycznie bez konieczności dokonywania ręcznej ich zmiany. Na podstawie informacji z czujnika żaru dobiera odpowiednie parametry spalania jak ilość dawki paliwa i moc nadmuchu. W przypadku słabej jakości paliwa istnieje możliwość ręcznej korekty procesu spalania. Zalecane jest okresowe czyszczenie powierzchni czujnika temperatury spalin/żaru, aby zapewnić prawidłowe odczyty mierzonych wartości.

W kotłach z paleniskiem zastępczym niedopuszczalne jest równoczesne palenie na ruszcie wodnym i w trybie automatycznym. Może to doprowadzić do uszkodzenia retorty, nadpalenia końcówki ślimaka, rozregulowania paleniska i w efekcie jego wygaszenia.

Czyszczenie

Kocioł należy regularnie oczyszczać z sadzy i substancji smolistych – każdy osad na ściankach kanałów konwekcyjnych zakłóca właściwy odbiór ciepła z wymiennika, co obniża sprawność oraz zwiększa zużycie paliwa. Podczas czyszczenia wymiennika należy pamiętać o udrożnieniu otworów dystrybucji powietrza znajdujących się na obwodzie retorty, na płycie paleniskowej podajnika tłokowego, czy otworów nadmuchowych w przestrzeni paleniskowej palnika. Również podajnik paliwa należy poddawać okresowemu czyszczeniu zgodnie z wytycznymi producenta. Prawidłowa obsługa przedłuża żywotność kotła oraz towarzyszących mu urządzeń.

Kotły przy eksploatacji całorocznej (tryb zimowy/letni) pracują przy różnym obciążeniu, bardzo często na mocy minimalnej. Takie warunki (niska temp. wody w kotle) powodują wykraplanie wilgoci na ściankach wymiennika, przyspieszając korozję urządzenia, zabrudzenie komory spalania i zmniejszenie sprawności kotła. Obowiązkowo należy zabezpieczyć kocioł przed tzw. korozją niskotemperaturową, montując zawór czterodrogowy. Wyposażenie zaworu mieszającego w siłownik oraz czujnik temperatury zewnętrznej daje możliwość regulacji instalacji wg krzywej grzewczej (sterowanie pogodowe).

Na okres przerwy w sezonie grzewczym nie należy spuszczać wody z kotła i instalacji. Jeżeli kocioł został wyłączony, należy raz w tygodniu uruchamiać podajnik w pracy ręcznej na około 15 minut, wentylator oraz pompy obiegowe. Zalecane jest pozostawienie na okres postoju kotła otwartych drzwiczek w celu przeciwdziałania korozji na skutek wykraplania wilgoci na zimnych ściankach wymiennika oraz przesmarowanie elementów ruchomych, np. zawiasy drzwiczek.

Bezpieczeństwo

Nowoczesne kotły na paliwa stałe posiadają szereg rozwiązań zapewniających bezpieczną pracę, np. czujnik mierzący temperaturę w pobliżu zasobnika opału. Przy znacznym wzroście temperatury (cofnięcie płomienia) załączony zostaje alarm i następuje wypchnięcie paliwa do komory spalania. Ciekawym rozwiązaniem jest zastosowanie dla kotłów na biomasę oraz palnika peletowego podwójnego ślimaka z kanałem przesypowym. Rozwiązanie to zapewnia bezpieczny transport biomasy, eliminując konieczność stosowania dodatkowego zabezpieczenia (tzw. strażaka) przed niekontrolowanym cofaniem się ognia do zasobnika opału.

Rozwiązania konstrukcyjne zastosowane w kotłach renomowanych producentów pozwoliły podnieść sprawność wymiennika i zmniejszyć ilość szkodliwych substancji powstających w procesie spalania, a zwłaszcza ograniczyć emisję pyłów. Dzięki temu kotły takie przeznaczone do spalania eko-groszku spełniają wymagania klasy 5 normy PN-EN 303-5:2012.

Należy pamiętać, że kotłownia z kotłem na paliwo stałe z automatycznym podawaniem nie jest kotłownią bezobsługową i wymaga okresowego nadzoru. W codziennej pracy kotła konieczne jest wykonywanie czynności eksploatacyjnych (kontrola parametrów pracy kotła, zabrudzenia wymiennika, stanu i obrazu ognia na palenisku, poziomu paliwa w zasobniku i napełnienia szuflady popielnicowej).

Michał Łukasik

Fot. 1. SAS Slim z czopuchem do góry – kocioł maksymalnie dopasowany do małych kotłowni.

Fot. 2. Kocioł SAS Solid na eko-groszek (klasa 5).

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij