Gromadzenie wody opadowej – tak bardzo potrzebnej do nawadniania ogrodów, prowadzenia produkcji rolniczej, a także wykorzystywanej do dodatkowego nawadniania pól – jak pokazują ostatnie miesiące, było wielkim problemem przez przedłużający się w kraju okres bez opadów.

Wielokrotnie magazynowana woda deszczowa, zwłaszcza w miastach, to również dodatkowe zabezpieczenie istniejącej sieci kanalizacji deszczowej przed niekontrolowanym przepełnieniem, zwłaszcza po ulewnych deszczach. Logiczne jest, iż w celu właściwego gospodarowania zasobami wodnymi podejmowane działania pozwalają na magazynowanie deszczu podczas opadów, a wykorzystywanie zgromadzonych zapasów w późniejszym okresie. Oczywiście myślenie globalne dotyczące całego obszaru zlewni jest jak najbardziej słuszne (np. budowanie zapór wodnych). Jednak w artykule tym chciałbym skupić się na skali makro, to jest na magazynowaniu z wykorzystaniem rozwiązań systemowych dających wymierny efekt dla środowiska. Kluczem tego działania i wprowadzania zmian w życie jest przekonanie o konieczności retencji i zagospodarowania wody pochodzącej z deszczu. W wielu mniejszych miejscowościach i miastach, gdzie problem ten pojawił się już wcześniej, namawiano właścicieli do budowania układów retencyjnych w granicach działek. Takie rozwiązanie skutkuje tym, iż osoba zainteresowana wykorzystuje deszczówkę i musi znaleźć odpowiedni sposób na to, aby przeprowadzić zagospodarowanie wody.

Retencja wskazana

Istnieje wiele sposobów na deszczówkę, wszystkie one uzależnione są od wielkości i skali danego budynku, budowli lub odwadnianego obszaru. Instalacje takie mogą być wykonywane samodzielnie lub przez specjalistyczne firmy instalacyjne – wszystko to kwestia skali danego terenu, z którego chcemy zebrać i zgromadzić deszczówkę. Dla zastosowań przydomowych przykładowy zbiornik powinien mieć około pięć metrów sześciennych wykonanych w całości z kręgów betonowych, tworzywa lub jako otwarty zbiornik, tzw. oczko wodne zlokalizowane w ogrodzie. Jednak wraz ze zwiększeniem skali budowli czy budynku, a w ślad za tym ilości wód opadowych spadających na zagospodarowany teren – rosną też inne zagrożenia. Dla obszarów o dużej powierzchni wolumen wody, jaki musi być zebrany za pomocą takiego układu, to od kilku do kilkuset metrów sześciennych. Poniżej przestawię kilka przykładów wykorzystania, jak również zagrożeń wiążących się z projektowania takich systemów retencjonowania wód opadowych.

Pliniewicz206-3

 Budulec

Rozważając temat budowy podziemnych zbiorników na deszczówkę, trzeba poruszyć kilka ważnych zagadnień. Pierwsze to wybór odpowiedniego budulca. Naczęściej stosowane to np. beton, żywica poliestrowa, stal czy tworzywa sztuczne, takie jak PVC, PP czy PEHD. Potencjalne zagrożenia wynikające podczas wykonywania inwestycji, które powinny być przewidziane w etapie projektu, to przede wszystkim dobór odpowiedniego materiału do otaczających nas warunków gruntowo-wodnych. Podpowiedzią w doborze odpowiedniego rozwiązania powinna być geologia danego terenu – wykonana poprawnie pozwoli i pokaże, jak wygląda profil glebowy, ułożenie poszczególnych warstw, a przede wszystkim wskaże, gdzie zlokalizowany jest poziom wód gruntowych na danym terenie. Informacja ta jest bardzo ważna do wyboru odpowiedniego materiału, z którego będziemy wykonywać instalację. Działanie siły wyporu może zaszkodzić wykonywanemu i wbudowanemu zbiornikowi. Logiczne jest, iż budując zbiornik na deszczówkę, który tylko w okresach ulewnego deszczu będzie napełniony i narażony na działanie wpływu wód gruntowych, powinien on być zabezpieczony przed wyporem wód gruntowych. W przypadku kiedy na danym terenie wody gruntowe nie występują lub też ulokowane są dosyć głęboko, możemy zastosować materiały z tworzyw sztucznych przybierających różne formy, np. skrzynki rozsączające owinięte folią lub rury kanalizacyjne szczelnie zaślepionych dużych średnie złożonych w poszczególne moduły. Zaletą stosowania materiałów z tworzyw sztucznych i wykorzystywania ich jako zbiorników podziemnych to ich uwaga wpływająca na szybkość i łatwość montażu całego układu. Ma to kluczowe znaczenie i w znaczący sposób przekłada się na wartość kosztową całej inwestycji. Dla przykładu podam, iż waga jednej skrzynki to pojemność około 272 l, co daje wagę około 15 kg w przeliczeniu na jeden metr sześcienny – to tylko 55 kg samego materiału jako budulca do zgromadzenia jednego metra sześciennego wody opadowej. Wynik ten dla systemów rurowych jest mniej korzystny, ale na podobnym poziomie i stanowi bardzo szybki i tani sposób budowy podziemnych zbiorników gromadzących deszczówkę.

Pod „płaszczem”

Kolejne zagadnienia wymuszające zastosowanie danego rodzaju materiału to sposób przykrycia i występujące obciążenia ruchem kołowym poruszających się pojazdów na powierzchni. Nieodzowne – w przypadku wysokiej wody gruntowej i dużego obciążenia komunikacyjnego – jest stosowanie zbiornika wykonanego z żelbetu z uwagi na ich bardzo dużą wytrzymałość, jak i masę uniemożliwiającą działanie wyporu. Jednak w większości przypadków w terenie można spotkać zastosowanie systemu owiniętych skrzynek z folią lub rur o dużych średnicach. Przewagą stosowania systemów wykonanych z tworzyw sztucznych jest bardzo duża żywotność oraz dowolność dostosowania się do otaczającego nas terenu poprzez modułową zabudowę. Poprzez zastosowanie dodatkowych studni podczyszczających istnieje późniejsza możliwość serwisowania oraz czyszczenia całego układu z dostającego się do środka piasku oraz substancji zmniejszających pojemność czynną danego zbiornika. Dodatkową zaletą stosowania podziemnych układów retencyjnych, wykonanych z rur lub skrzynek, jest brak dostępu światła słonecznego, a co za tym idzie – zalegająca w nich woda nienarażona jest na zagniwanie i wzrost roślinności wodnej.

Wykorzystanie terenu

Ostatnim, a zarazem bardzo ważnym czynnikiem stosowania poziemnych zbiorników jest wykorzystanie terenu znajdującego się bezpośrednio pod zbiornikiem i wykorzystanie go np. do zabudowy drogą, chodnikiem czy terenem zielonym. Całość zabezpieczona jest przed dostępem osób trzecich, a zwłaszcza dzieci, które w zbiornikach otwartych dużych pojemności znajdują inne zastosowania od przewidzianego przez projektanta.

Podsumowanie

Podsumowując, na rynku polskim znajdziemy wielu producentów oferujących systemy retencjonowania wód deszczowych. Jednak odpowiednie dobranie właściwej technologii do szczególnych warunków gruntowych jest bardzo ważne dla poprawnego działania całego układu. Przedstawione powyżej uwagi dotyczące poszczególnych systemów retencjonowania wody mogą być pomocne w celu poprawnego doboru takiego systemu. Jestem przekonany, iż stosowanie zamkniętych układów gromadzenia wód opadowych przysłuży się do lepszego wykorzystania zasobów wodnych na danym obszarze.

Grzegorz Pliniewicz

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij