Pracodawca powinien zapewnić instalatorowi odbycie odpowiedniego do rodzaju wykonywanej pracy szkolenia, a także przekazać mu informacje i instrukcje dotyczące zajmowanego stanowiska pracy lub wykonywanej pracy.

Szkolenie jest prowadzone jako wstępne i okresowe. Powinno być zorganizowane w formie instruktażu – przed rozpoczęciem przez pracownika pracy w danym zakładzie pracy – na podstawie szczegółowego programu opracowanego przez organizatora szkolenia. Podczas szkolenia konieczne jest stosowanie odpowiednich środków dydaktycznych, w szczególności filmów, tablic, folii do wyświetlania informacji, środków do udzielania pierwszej pomocy w razie wypadku.

Celem szkolenia jest uzyskanie przez pracownika:

* informacji o czynnikach środowiska pracy występujących na danym stanowisku pracy i w jego bezpośrednim otoczeniu oraz o ryzyku zawodowym związanym z wykonywaną pracą,

* wiedzy i umiejętności dotyczących sposobów ochrony przed wypadkami i zagrożeniami dla zdrowia w warunkach normalnej pracy i w warunkach awaryjnych,

* wiedzy i praktycznych umiejętności z zakresu bezpiecznego wykonywania powierzonej pracy.

Szkolenie jest przeznaczone dla pracowników nowo zatrudnianych na stanowiskach robotniczych i innych, na których występuje narażenie na działanie czynników szkodliwych dla zdrowia, uciążliwych lub niebezpiecznych; dla pracowników przenoszonych na takie stanowiska oraz w przypadku zmiany warunków techniczno-organizacyjnych, tj. w razie zmiany procesu technologicznego, zmiany organizacji stanowisk pracy, wprowadzenia do stosowania substancji o działaniu szkodliwym dla zdrowia oraz nowych lub zmienianych narzędzi oraz maszyn.

Element konieczny

Ustawodawca w art. 2373 Kodeksu pracy nałożył powszechny obowiązek udziału w szkoleniach bhp, dotyczący obydwu stron stosunku pracy. I tak, zgodnie z art. 2373 § 2 k.p., pracodawca jest zobowiązany zapewnić przeszkolenie pracownika w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy przed dopuszczeniem go do pracy oraz prowadzenie okresowych szkoleń w tym zakresie (z tym że szkolenie pracownika przed dopuszczeniem do pracy nie jest wymagane w przypadku podjęcia przez niego pracy na tym samym stanowisku pracy, które zajmował u danego pracodawcy bezpośrednio przed nawiązaniem z tym pracodawcą kolejnej umowy o pracę).

Każdy pracodawca ma również obowiązek odbyć własne przeszkolenie bhp, o czym stanowi art. 2373 § 21 k.p. W myśl tego przepisu pracodawca jest obowiązany odbyć szkolenie w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy „w zakresie niezbędnym do wykonywania ciążących na nim obowiązków”; szkolenie to powinno być okresowo powtarzane.

Szczegółowe regulacje dotyczące wskazanych wyżej obowiązkowych szkoleń – tak pracowników, jak i pracodawców – znalazły się w rozporządzeniu w sprawie szkolenia bhp, wydanym na podstawie art. 2375 k.p. Akt ten określa:

* szczegółowe zasady szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy;

* zakres szkolenia;

* wymagania dotyczące treści i realizacji programów szkolenia;

* sposób dokumentowania szkolenia;

* przypadki, w których pracodawcy lub pracownicy mogą być zwolnieni z określonych rodzajów szkolenia.

Instruktaż stanowiskowy

Instruktaż stanowiskowy powinien zapewnić uczestnikom szkolenia zapoznanie się z czynnikami środowiska pracy występującymi na ich stanowiskach pracy i ryzykiem zawodowym związanym z wykonywaną pracą, sposobami ochrony przed zagrożeniami, jakie mogą powodować te czynniki, oraz metodami bezpiecznego wykonywania pracy na tych stanowiskach. Instruktaż stanowiskowy przeprowadza się przed dopuszczeniem do wykonywania pracy na określonym stanowisku:

* pracownika zatrudnianego na stanowisku robotniczym oraz innym, na którym występuje narażenie na działanie czynników szkodliwych dla zdrowia, uciążliwych lub niebezpiecznych;

* pracownika przenoszonego na stanowisko,

* ucznia odbywającego praktyczną naukę zawodu oraz studenta odbywającego praktykę studencką.

Ponadto instruktaż stanowiskowy kończy się sprawdzianem wiedzy i umiejętności z zakresu wykonywania pracy zgodnie z przepisami oraz zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy, stanowiącym podstawę dopuszczenia pracownika do wykonywania pracy na określonym stanowisku.

Według art. 226 Kodeksu pracy pracodawca:

1) ocenia i dokumentuje ryzyko zawodowe związane z wykonywaną pracą oraz stosuje niezbędne środki profilaktyczne zmniejszające ryzyko,

2) informuje pracowników o ryzyku zawodowym, które wiąże się z wykonywaną pracą, oraz o zasadach ochrony przed zagrożeniami.

Natomiast stosownie do brzmienia § 39a ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. nr 169, poz. 1650 z późn. zm.), pracodawca ocenia ryzyko zawodowe występujące przy wykonywanych pracach, w szczególności przy doborze wyposażenia stanowisk i miejsc pracy, stosowanych substancji i preparatów (chemicznych, biologicznych, rakotwórczych lub mutagennych) oraz zmianie organizacji pracy. Podczas oceny ryzyka zawodowego uwzględnia się wszystkie czynniki środowiska pracy występujące przy wykonywanych pracach oraz sposoby wykonywania prac.

Ponadto w myśl § 39c rozporządzenia – pracodawca informuje pracowników o istniejących zagrożeniach, w szczególności o zagrożeniach, przed którymi chronić ich będą środki ochrony indywidualnej. Przekazuje informacje o tych środkach i zasadach ich stosowania, a zgodnie z § 39a ust. 3 pracodawca prowadzi dokumentację oceny ryzyka zawodowego oraz zastosowanych niezbędnych środków profilaktycznych. Dokument potwierdzający dokonanie oceny ryzyka zawodowego powinien uwzględniać w szczególności:

* opis ocenianego stanowiska pracy, w tym wyszczególnienie:

– stosowanych maszyn, narzędzi i materiałów,

– wykonywanych zadań,

– występujących na stanowisku niebezpiecznych, szkodliwych i uciążliwych czynników środowiska pracy,

– stosowanych środków ochrony zbiorowej i indywidualnej,

– osób pracujących na tym stanowisku;

* wyniki przeprowadzonej oceny ryzyka zawodowego dla każdego z czynników środowiska pracy oraz niezbędne środki profilaktyczne zmniejszające ryzyko;

* datę przeprowadzonej oceny oraz osoby dokonujące oceny.

Etapy szkoleń

Szkolenie powinno uwzględniać następujące etapy:

* rozmowę wstępną instruktora z instruowanym pracownikiem,

* pokaz i objaśnienie przez instruktora całego procesu pracy, który ma być realizowany przez pracownika,

* próbne wykonywanie procesu pracy przez pracownika przy korygowaniu przez instruktora sposobów wykonywania pracy,

* samodzielną pracę instruowanego pracownika pod nadzorem instruktora,

* sprawdzenie i ocenę przez instruktora sposobu wykonywania pracy przez pracownika.

Jeżeli pracownik wykonuje prace na różnych stanowiskach, szkolenie powinno uwzględniać wszystkie rodzaje prac, które będą należały do zakresu obowiązków pracownika.

Sposób realizacji szkolenia i czas trwania poszczególnych jego części powinny być dostosowane do przygotowania zawodowego i dotychczasowego stażu pracy pracownika oraz zagrożeń występujących przy przewidzianej do wykonywania przez niego pracy.

Przemysław Gogojewicz

 

Podstawa prawna:

Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 27 lipca 2004 r. w sprawie szkolenia w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy na podstawie art. 237(5) ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. nr 21, poz. 94, z późn. zm.).

Fot. z archiwum Viessmann.

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij