Łączniki montażowe w instalacjach wodno-kanalizacyjnych

Znane w wersji mosiężnej łączniki montażowe, umiejscowione przy są wodomierzach dla ułatwienia ich demontażu. W artykule poniższym przedstawię większe rozwiązania: kołnierzowe od DN50 do nawet DN 1400, stalowe lub żeliwne pokryte farbą epoksydową. Jakie są więc typy i czym się charakteryzują?

Łączniki (wstawki montażowe), często niefortunnie nazywane kompensatorami (służącymi do kompensacji drgań), są elementem niedocenianym przez projektantów oraz niestety przez przyszłych użytkowników. Ze względu na oszczędności nie są powszechnie stosowane, a przecież dobrze dobrane ułatwiają późniejszą eksploatację sieci. Aby tak jednak się stało, kluczowym jest odpowiedni dobór łącznika. Pomimo dużego wyboru typów wielu projektantów używa tylko F3 i nie rozważa ewentualnych komplikacji, jakie mogą się z nim wiązać w przyszłości.

Podział wstawek

Podstawowym kryterium wyboru powinna być odpowiednia do warunków długość zabudowy, kompensacja oraz sposób montażu. Ta ostatnia – w zależności od typu i średnicy – waha się od 5 mm do nawet ponad 100 mm.

Wstawki montażowe dzielimy na:

* blokowane – przenoszące wszystkie siły osiowe rurociągu, czyli typy: F2, F3, F4, FM, PAS i MAK;

* luźne (nieprzenoszące sił osiowych rurociągu) typu: FP, PAS – modyfikowany.

Wstawka blokowana

Najczęściej stosowany jest typ F3, inaczej trzykołnierzowy (rys. 1).

Kolinski213-1

Standardowo daje nam kompensacje długości +/- 25 mm. Posiada jednak specyficzną charakterystykę z uwagi na zastosowane pręty montażowe. W przypadku „ciasnych” przestrzeni, np. w komorze, i przy znajdujących się wokół stałych elementach ta konstrukcja utrudnia przyszły demontaż armatury. Aby tego dokonać, konieczne jest rozcięcie prętów mocujących, a wspomniana ograniczona przestrzeń uniemożliwia również ich przyszły ponowny montaż. F3 jest zatem wskazany tylko w miejscach, gdzie do dyspozycji jest taki zakres przestrzeni, który umożliwi bezkolizyjne wyjęcie prętów.

Typ czterokołnierzowy

Cechy tej pozbawiony jest drugi typ, F4, czterokołnierzowy (rys. 2) posiadający tę samą co F3 długość kompensacji.

Kolinski213-2

Tutaj zawsze pozostaje jeden wolny kołnierz, a zatem nie istnieje problem przy serwisie armatury. Ciekawą modyfikacją typu F4 jest FM, który został tak skonstruowany, aby miał oba wolne kołnierze, a mimo to przenosił siły osiowe. Jego dodatkowa charakterystyka to możliwość różnych kołnierzy przyłączeniowych, tj. owierconych na różne ciśnienia, a nawet na inne średnice.

Typy PAS i MAK, dwukołnierzowe, posiadają podobnie jak F3 pręty łączące oba kołnierze. Typ PAS wyposażony jest w uszczelkę typu dławnicowgo tak jak F3 i F4. MAK zaś posiada uszczelkę wargową. Ponadto MAK ma standardowo dużą zdolność kompensacji, dochodzącą do 100 mm.

Dla wyjątkowo małych przestrzeni przeznaczony jest typ F2, który posiada najkrótszą długość zabudowy. Łączy się to z małą i stałą kompensacją ok. 10 mm, uzyskiwaną poprzez wyjęcie bądź włożenie pierścienia stalowego, co z kolei utrudnia montaż.

Luźny łącznik

Kolejny łącznik to nieblokowany „luźny” typu FP. Jest to wersja bardzo często stosowana przez zakłady wodociągowe zwłaszcza przy wodomierzach. Charakteryzuje go bardzo duża tolerancja, w niektórych przypadkach przekraczająca nawet 100 mm, oraz bezproblemowy montaż i demontaż.

Opisane wyżej typy są najczęściej stosowane, ale nie wyczerpują wszystkich możliwości. Należy się kierować warunkami eksploatacji.

Pamiętajmy! Od renomowanych producentów otrzymamy łączniki wykonane stosownie do potrzeb (wydłużone, skrócone, wykonane ze stali nierdzewnej). Kluczowe jest także, aby posiadały odpowiednią dokumentację: aprobatę techniczną, atest higieniczny.

Paweł Koliński

Rys. z archiwum Przedsiębiorstwa MAK.

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij