Nawiązując do ostatniego artykułu odnośnie do wymogów stawianych urządzeniom wentylacyjnym w ramach Ekoprojektu 2016 oraz 2018, naszła mnie refleksja na temat pewnych analogii do życia kierowcy, którą chciałbym się w tym materiale podzielić.

Oprócz opisanej w poprzednim artykule konieczności stosowania etykiety energetycznej producenci wprowadzający do obrotu urządzenia i systemy wentylacyjne przeznaczone do budynków mieszkalnych SWM z dniem 1 stycznia 2016 r. są zobowiązani, by do każdego systemu wentylacyjnego przeznaczonego do budynków mieszkalnych dostarczyć kartę produktu, pełną dokumentację techniczną, instrukcję użytkowania i obsługi, a w każdej reklamie i materiałach promocyjnych danego modelu systemów wentylacyjnych przeznaczonych do budynków mieszkalnych, która zawiera informacje dotyczące zużycia energii lub ceny, należy podać klasę zużycia energii tego modelu.

Powyższe dokumenty w większości standardowo były dostarczone razem z urządzeniem, zdarzało się jednak, że brakowało kompletnej dokumentacji, co nie niosło za sobą żadnych konsekwencji. Teraz posiadanie pełnej dokumentacji produktu to obowiązek, podobnie jak w przypadku pojazdów – aktualne badanie techniczne czy ubezpieczenie.

„Kierowco”, zwolnij

Jednym z warunków bezpiecznej jazdy, chyba najczęściej kontrolowanym na drogach, jest prędkość, której przekroczenie niejednokrotnie jest bardzo kosztowne. W przypadku urządzeń wentylacji prędkość przepływu jest kluczowa nie tylko z punktu widzenia efektywności energetycznej (mniejsza prędkość = większy odzysk ciepła), ale też oporów przepływu i hałasu.

To oczywiście dalej przekłada się na koszty eksploatacyjne. Zmniejszenie prędkości poprzez zwiększenie obudowy urządzeń powoduje mniejsze straty ciśnienia, mniejsze zużycie energii elektrycznej potrzebnej do pracy, a więc niższe koszty eksploatacji. Wpływa natomiast na większe koszty inwestycyjne. W przypadku zakupu samochodu ekonomia nie zawsze jest regułą, więc w tym aspekcie trudno o pełną analogię.

Budowa autostrad jest kosztowna, ale docelowo ma wpłynąć na komfort jazdy i optymalizację pod warunkiem zachowania odpowiedniej prędkości jazdy, kosztów podróży. Ostateczne zużycie energii jest więc w rękach nie tylko producentów, ale też projektantów i wykonawców instalacji, gdyż o całkowitych stratach ciśnienia decyduje również „jakość trasy”, jaką przepłynie powietrze od punktu początkowego, tj. czerpni, do nawiewnika, jakim jest w tym przypadku punkt końcowy. Wszelkie remonty oraz zwężenia negatywnie wpływają na czas oraz koszty przejazdu.

Ograniczenie przepływu i wzrost prędkości jest też w rękach użytkowników, którzy decydują o częstotliwości wykonywania serwisów i przeglądów. Regularny serwis to nie tylko kwestia bezpieczeństwa, ale też zużycia energii czy komfortu jazdy. Z serwisem samochodu nie powinniśmy czekać, aż zaczną parować szyby, gdy wzrośnie zużycie paliwa czy jak np. zacznie coś niepokojąco pukać podczas jazdy.

Podobnie jest z systemami wentylacji mechanicznej, których bezawaryjna praca decyduje nie tylko o komforcie przebywania w pomieszczeniu, ale też o zdrowiu, ponieważ człowiek dziennie może zużyć od 5 do 15 tys. litrów powietrza!

Zdjęcie nr 1 przedstawia zanieczyszczony filtr, który spowodował miejscowy prawie 3-krotny wzrost prędkości w kanale, znaczny wzrost zużycia energii elektrycznej potrzebnej do pracy oraz zwiększenie hałasu generowanego przez centralę.

Zanieczyszczony filtr

Zdjęcie nr 2 to „przeszkoda na drodze” wypływu powietrza z nawiewnika, która zmniejsza powierzchnię czynna, ale… najważniejsze, że mamy oświetlenie w pomieszczeniu.

„Przeszkoda na drodze” wypływu powietrza z nawiewnika

Zdjęcie nr 3 pokazuje zanieczyszczony skraplacz pompy ciepła, którego sprawność spada wraz ze stopniem zanieczyszczenia obudowy wymiennika.

Zanieczyszczony skraplacz pompy ciepła

Kontrola danych

Ostatnie afery z podawaniem parametrów dotyczących granicznych wartości emisji spalin przez niektórych producentów samochodów nie będą już możliwe w przypadku danych podawanych przez dostawców dla większości producentów urządzeń i systemów wentylacyjnych.

Do tej pory kluczowe wartości były podawane przez producentów bez większych kontroli „z zewnątrz” oraz bez określania warunków brzegowych, dla jakich zostały obliczone. To dawało producentowi możliwość „podkręcenia” pewnych wartości na potrzeby zwiększenia konkurencyjności swoich produktów. Jedynie certyfikat EUROWENT pozwalał na realną kontrolę parametrów podawanych w kartach doboru. Rozporządzenie ErP definiuje warunki obliczeniowe m.in. dla wyznaczania jednej z najważniejszej wartości, tj. sprawności (tabela 1).

Mencel217tab1

I tak dla jej przeprowadzenia należy uwzględnić:

* zbilansowane strumienie powietrza (w przypadku braku bilansu należy określić sprawność dla obu strumieni jak dla strumienia powietrza nawiewanego),

* różnicę temperatur między powietrzem wlotowym a wylotowym wynoszącą ΔT = 20 K,

* że obliczenia należy wykonać dla powietrza suchego (nie uwzględnia się kondensacji),

* maksymalną wewnętrzną jednostkową moc wentylatora części pełniących funkcje wentylacyjne, tj. JMWint_limit.

Do wyznaczania JMWint_limit należy posłużyć się konfiguracją wzorcową dwukierunkowego systemu wentylacyjnego, która uwzględnia:

* obudowę urządzenia,

* minimum 1 wentylator nawiewny i 1 wentylator wyciągowy,

* układ odzysku ciepła spełniający wymóg dotyczący minimalnej sprawności odzysku,

* filtr F7 dla powietrza nawiewanego i M5 dla powietrza usuwanego (w przypadku braku wymienionych filtrów należy użyć odpowiednich współczynników korekcyjnych),

* że dodatkowe elementy systemu wentylacyjnego, takie jak parownik, skraplacz, nawilżacz, nagrzewnica, tłumik, nie są objęte zakresem rozporządzenia i nie jest wymagane uwzględnianie ich obecności.

Najczęściej spotykana obliczeniowo konfiguracja wzorcowa wygląda następująco:

1200 + E – 300 * qnom/2 – F,

gdzie:

– E to premia sprawności;

– F oznacza korektę dla filtra.

Premia E oznacza współczynnik korygujący służący uwzględnieniu faktu, że wydajniejszy odzysk ciepła powoduje większy spadek ciśnienia, zwiększając tym samym zapotrzebowanie na jednostkową moc wentylatora – zgodnie z tabelą nr 2.

Mencel217tab2

Zgodnie z tym warunki uzyskania wysokiej premii to:

* niska prędkość powietrza przez wymienniki;

* użycie wymienników o dużej sprawności.

Symbol F oznacza wartość korygującą filtra, stosowaną wtedy, gdy system odbiega od konfiguracji wzorcowej DSW zgodnie z wartościami podanymi w tabeli nr 3.

Mencel217tab3

Powyższe wymagania stawiają zatem przed producentami urządzeń kolejne wyzwania dotyczące konieczności wprowadzania do urządzeń nowych technologii filtracji powietrza obniżających opory miejscowe, opartych na filtrach elektrostatycznych lub technologii RCI, tj. Promieniowej Jonizacji Katalitycznej.

Sławomir Mencel

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij