W instalacjach gazowych na paliwa gazowe oprócz rur ze stali węglowej powszechnie stosuje się także miedź z uwagi na jej doskonałe własności fizyczne i mechaniczne oraz mniejsze przekroje rurociągów w porównaniu z instalacjami wykonanymi ze stali węglowej.

Instalacja gazowa  – rury miedziane

Rury miedziane stosowane w instalacjach gazowych charakteryzują się bardzo dobrą jakością gwarantującą dużą (nieograniczoną) trwałość i niezawodność instalacji, a także łatwość i prostotę montażu. Wszystkie wymagania dla rur do wykonywania instalacji gazowych zostały zawarte w Polskiej Normie PN-EN 1057. Rury te produkowane są w trzech stanach materiału: twardym (R 290), półtwardym (R 250) i miękkim (wyżarzonym – R 220).

Jednak do tego typu instalacji, ze względów estetycznych, stosuje się rurę twardą lub rzadziej półtwardą, gdyż miedzianej instalacji gazowej nie można zakrywać (tynkować ani prowadzić w zamkniętych kanałach), zaś rura miękka byłaby po rozwinięciu pofałdowana. Rury do instalacji gazowych wykonane są ze stopu miedzi odtlenionej fosforem o składzie: Cu + Ag > 99,9%; fosfor 0,015% < P < 0,040%. Gatunek ten oznaczony jest symbolem CW024A (Cu-DHP).

Instalacja gazowa z miedzi

Wymagania wymiarowe rur dotyczą średnicy zewnętrznej i grubości ścianek. Dla rury miedzianej stosowanej w instalacjach gazowych min. grubość ścianki nie może być mniejsza niż 1 mm. Wymiary rur miedzianych stosowanych w instalacjach gazowych pokazano w tabeli.

Jakość powierzchni to wymaganie istotne z punktu widzenia trwałości instalacji i dotyczy czystości powierzchni wewnętrznych i zewnętrznych w stosunku do zanieczyszczeń mechanicznych, jakie mogą być na zewnętrznej i wewnętrznej powierzchni rury, oraz obecności węgla na tych powierzchniach. Dopuszczalna ilość resztkowa węgla na wewnętrznych powierzchniach rur miedzianych nie może przekraczać 0,20 mg/dm2.

Oznaczenie rur

Rura miedziana stosowana do instalacji gazowych powinna mieć trwałe oznaczenie, które jest łatwe do skontrolowania rury zarówno na etapie zakupu, jak i po jej zamontowaniu. Przykład oznaczenia rury miedzianej: numer normy, wg której jest wykonana rura (np. EN 1057), gatunek miedzi (np. Cu-DHP), wymiary (średnica zewnętrzna x grubość ścianki), stan twardości (np. stan twardy R 290), nazwa producenta, znaki jakości (np. RAL, DVGW), znak CE i numer aprobaty technicznej, kraj pochodzenia, data produkcji [miesiąc (1-12) i rok (00-99)].

Instalacja gazowa  – łączenie

Zgodnie z przepisami obowiązującymi w Polsce do wykonania wewnętrznej instalacji gazowej z rur miedzianych instalator ma do dyspozycji dwie metody łączenia: z zastosowaniem łączników lutowanych na twardo oraz z zastosowaniem łączników zaprasowywanych. Obie te metody są wymienione w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury w sprawie warunków, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r. (Dz. U. nr 75 poz. 690 z 202 z późniejszymi zmianami).

Metoda lutowania na twardo jest wymieniona wprost, natomiast metoda zaprasowywania jest ujęta ogólnie jako metoda, która ma spełniać wymagania szczelności i bezpieczeństwa określone w polskich normach dotyczących instalacji gazowych. Łącznik zaprasowywany do instalacji gazowych po przebyciu badań i procesu certyfikacji powinien posiadać wymagane prawem oznaczenia (najczęściej na opakowaniu jednostkowym i bezpośrednio na łączniku) zawierające m.in. informacje o numerze Krajowej Deklaracji Zgodności, numerze Aprobaty Technicznej i numerze Certyfikatu oraz podstawowe dane techniczne.

Do instalacji gazowych stosuje się miedziane łączniki do lutowania kapilarnego, łączniki zaprasowywane z miedzi oraz łączniki z brązu z gwintem przyłączeniowym R/Rp, ze szczelnością uzyskaną na gwincie wg PN-EN 10226-1 oraz końcówką do lutowania kapilarnego lub końcówką do zaprasowywania. Łączniki są wykonywane zgodnie z normą PN-EN 1254-1, 2, 4. Dwa pierwsze łączniki służą do łączenia rur miedzianych, zaś trzeci do łączenia nagwintowanej rury stalowej z rurą miedzianą (lutowanej lub zaprasowywanej łącznikiem z gwintem i końcówką do lutowania lub zaprasowywania).

Do łączenia możemy zastosować np. luty twarde CP 203 (L-CuP6) i CP 105 (L-Ag2P). Przy łączeniu elementów miedzianych topnik nie jest wymagany. Konieczny jest on w przypadku łączenia rury miedzianej z łącznikiem z brązu lub mosiądzu. Zalecany jest topnik FH 10. Należy pamiętać, że kryterium stosowania lutowania twardego w instalacjach z rur miedzianych wynika z przepisów ppoż., wg których szczelność instalacji powinna być zapewniona do temperatury 650°C, co umożliwi ewakuację ludzi z obiektu.

Łączniki zaprasowywane stosowane w instalacjach gazowych wykonuje się z miedzi lub brązu. Łączniki te maja żółty o-ring z HNBR i dodatkowo, w celu identyfikacji, na powierzchni zewnętrznej oznaczone są żółtą kropką.

Kazimierz Zakrzewski

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij