Będąc tego lata (2018 r.) na wczasach w jednej z miejscowości nad Bałtykiem, miałem możliwość obejrzenia kilku „ciekawych i nowatorskich” rozwiązań technicznych w dziedzinie wentylacji pomieszczeń oraz pionów kanalizacyjnych.

Zdjęcia budynków, na których zainstalowano wywiewki i kominki wentylacyjne, zainspirowały mnie do napisania tego tekstu. Ponieważ nie miałem żadnej możliwości wejścia do pomieszczeń i wykonania wizji lokalnej, mogłem się jedynie domyślać, do czego owe konstrukcje mogą służyć. Czy to wentylacja kanalizacji?

Wentylacja kanalizacji – zadania

Na fotografii 1 zaprezentowano usytuowanie wywiewki i brak okna w pomieszczeniu. Takie rozwiązanie sugeruje mi wykonanie wentylacji pionu kanalizacyjnego przez ścianę na zewnątrz budynku.

Wentylacja kanalizacji ma za zadanie zapobiegać wydzielaniu się do pomieszczeń gazów kanałowych gromadzących się w przewodach kanalizacyjnych na skutek fermentacji ścieków. Podstawowym zadaniem prawidłowo funkcjonującej wentylacji jest napowietrzanie wewnętrznej instalacji kanalizacyjnej oraz odprowadzanie do atmosfery powstałych gazów kanałowych. Umiejscowienie kominka wentylacyjnego pod oknem na pewno doprowadzi do przedostawania się smrodu do pomieszczenia. Głównym sposobem prawidłowej wentylacji pionów kanalizacyjnych jest wyprowadzenie każdego pionu ponad dach i zakończenie go tzw. rurą wywiewną, popularnie nazywaną wywiewką. Wywiewka stanowi odcinek rury kanalizacyjnej zwieńczony daszkiem ażurowym.

Wentylacja kanalizacji – budowa, materiały

Mogą one posiadać różne kształty i wykonania, np. nastawny kąt pochylenia. Taka konstrukcja umożliwia pionowy montaż niezależnie od kąta nachylenia dachu. Odpowiednio zaprojektowany kształt daszka może wspomagać proces zasysania powietrza lub zapewnić ochronę przed skutkami silnych podmuchów wiatru.

Wywiewka powinna być wykonana z tego samego materiału, co pion kanalizacyjny. Jej średnica przyłączeniowa powinna być większa o jedną średnicę od niezredukowanego pionu wentylacyjnego, aby zapobiec zmniejszeniu przekroju czynnego w okresie zimowym na skutek osadzania się lodu na wewnętrznej powierzchni wywiewki.

Odcinek rury wyprowadzonej ponad dach powinien mieć co najmniej 1,0 m w przypadku dachu płaskiego i co najmniej 0,5 m w przypadku dachu skośnego. Wymagania te spowodowane są zalegającym na dachu śniegiem, który (w przypadku zbyt nisko wyprowadzonej wywiewki) mógłby zablokować prawidłowy dopływ powietrza do instalacji.

Nie pod oknem!

Na dachu budynku mieszkalnego zawsze powinny znajdować się elementy instalacji przechodzące przez połać dachową. Są to m.in. zakończenia pionów wentylacyjnych, odpowietrzenia pionów kanalizacyjnych oraz instalacje odgromowe, anteny itd. Wszystkie te elementy powinny znajdować się nad powierzchnią dachu, a nie pod oknem na ścianie zewnętrznej budynku. Ilość oraz rozmieszczenie wywiewek na połaci dachowej zależą głównie od stopnia skomplikowania oraz rozplanowania rzutu. Piony kanalizacyjne oraz przewody wentylacyjne powinny znajdować się przy każdym pomieszczeniu mokrym.

Wentylacji potrzebują również garaże, kuchnie, piwnice, spiżarnie oraz garderoby. Poprowadzenia oddzielnego pionu wentylacyjnego wymagają okapy kuchenne. Większość pionów projektowanych jest tak, by były zgrupowane w większe zespoły kominowe.

Wentylacja kanalizacji – kominki dachowe

Bardzo często zamiast tradycyjnych kominów murowanych na zakończeniach kanałów wentylacyjnych oraz na końcach pionów kanalizacyjnych instaluje się systemowe kominki dostosowane do koloru i rodzaju pokrycia dachowego. Produkowane są dwa rodzaje kominków: ocieplone i nieocieplone. Te pierwsze mają zastosowanie jako nasady pionów wentylacyjnych w pomieszczeniach wilgotnych lub na pionach krótkich. Kominki z zabezpieczeniem termicznym stosuje się w celu zapobiegania wykraplaniu się wilgoci z wywiewanego powietrza. Taka sytuacja zawsze pojawia się w okresie zimowym na skutek kontaktu z zimnym powietrzem na zewnątrz budynku.

Kominki nieocieplone montuje się na końcach długich pionów wentylacyjnych oraz na zakończeniach pionów kanalizacyjnych. Średnice tych konstrukcji w każdym przypadku powinny być takie same jak przewodów, które są do nich doprowadzone. Nie wolno redukować średnic kominków. Kiedyś do budowy kominków stosowano blachę ocynkowaną lub żeliwo. Dziś są to konstrukcje najczęściej wykonywane z tworzyw sztucznych (PCV lub polipropylen). Niektórzy producenci wykonują je również z ceramiki (w wersji nieocieplonej). Konstrukcje tych wyrobów z tworzywa sztucznego powinny być zabezpieczone przed destrukcyjnym działaniem promieniowania słonecznego.

Brak ciągu

Na kolejnym zdjęciu (numer 2) widać przykład nieprawidłowo wykonanej wentylacji pomieszczeń. W tak wykonanej instalacji grawitacyjnej na pewno nie wytworzy się ciąg kominowy. Przewody wentylacyjne zostały wyprowadzone przez ścianę budynku na zewnątrz. Długość niezamocowanych rur miała zapewne zagwarantować wyprowadzenie powietrza ponad połać dachową, jednak z biegiem czasu rury wentylacyjne opadły pod własnym ciężarem do dołu. Tak wykonana wentylacja na pewno nie będzie w stanie wentylować pomieszczenia. Jest to skrajny przykład nieprawidłowo wykonanej instalacji wentylacyjnej.

Wentylacja kanalizacji
Wentylacja kanalizacji typu „zęby morsa” – oczywiście jest to przykład nieprawidłowo wykonanej instalacji

Na fotografii 3 pokazałem nieprawidłowo wykonaną wentylację kanalizacji (po ścianie zewnętrznej budynku). Komentarz jest już chyba zbyteczny…

Wentylacja kanalizacji - nieprawidłowa instalacja
Wentylacja kanalizacji

Podłączenie kilku pionów do pojedynczej rury wywiewnej jest możliwe do wykonania tylko pod warunkiem, że jej pole przekroju jest równe co najmniej dwóm trzecim sumy przekrojów podłączonych pionów.

W jaki sposób należy instalować wywiewki? Montaż wywiewek na połaci dachowej powinien odbywać się z dala od otworów wentylacyjnych i dachowych czerpni powietrza. Odległość wywiewki od otworów okiennych i drzwiowych pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi nie powinna być mniejsza niż 4 m (w poziomie). Szczególną uwagę należy zwrócić na odpowiednią odległość wywiewek od okien połaciowych zamontowanych na powierzchni dachu. Przewody wentylacyjne przeznaczone do kanalizacji powinny obsługiwać tylko system kanalizacyjny.

Podstawowe zasady prawidłowej wentylacji kanalizacji regulują:

  • Rozporządzenie Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie z dnia 12 kwietnia 2002 r., Dz. U. nr 75, poz. 690 wraz z późniejszymi zmianami.
  • Przywołana przez to rozporządzenie – więc do obowiązkowego stosowania – norma PN-81/B-10700/01. Instalacje wewnętrzne wodociągowe i kanalizacyjne. Wymagania i badania przy odbiorze. Instalacje kanalizacyjne.

Andrzej Świerszcz

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij