Jak zapewnić bezpieczeństwo użytkowników, kiedy w budynku wielorodzinnym zlokalizowana jest kotłownia na propan-butan?

Szanowna Redakcjo!

Czy w budynku wielorodzinnym, niskim, 4-kondygnacyjnym, w którym zlokalizowano kotłownie na propan-butan w łazienkach lub aneksach kuchennych (kotły kondensacyjne) – po 1 kotle na każde z 15 mieszkań, konieczne jest stosowanie kratki wywiewnej przy podłodze odprowadzającej ewentualny wyciek gazu na zewnątrz? Czy jest alternatywny sposób zagwarantowania bezpieczeństwa i uzyskania odbioru takiej instalacji bez konieczności wykonywania takiego otworu (w tej sytuacji będzie bardzo wychładzał pomieszczenia użytkowe)? Dodam jeszcze, że kotły będą zasilane ze wspólnego zbiornika podziemnego.

Szanowny Panie!

Ogólne wymagania dotyczące przewodów kominowych obsługujących kotłownie gazowe (jest to też kotłownia na propan-butan) opisano m.in. w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12.04.2002 r., Dz. U. nr 75 poz. 690 – w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie:

  • § 156 ust. 3. Instalację gazową zasilaną gazem płynnym ze stałych zbiorników lub baterii butli, znajdujących się na działce budowlanej na zewnątrz budynku, stanowi układ przewodów za głównym zaworem odcinającym instalację zbiornikową, butlę lub kolektor butli prowadzonych na zewnątrz lub wewnątrz budynku, wraz z armaturą, kształtkami i innym wyposażeniem, a także urządzenia do pomiaru zużycia gazu, urządzenia gazowe z wyposażeniem oraz przewody spalinowe lub powietrzno-spalinowe odprowadzające spaliny bezpośrednio poza budynek lub do przewodów w ścianach.
  • § 157 ust. 8. Instalacje gazowe zasilane gazem o gęstości większej od gęstości powietrza nie mogą być stosowane w pomieszczeniach, których poziom podłogi znajduje się poniżej otaczającego terenu oraz w których znajdują się studzienki lub kanały instalacyjne i rewizyjne poniżej podłogi.
  • § 176:

1. Pomieszczenia przeznaczone do instalowania kotłów na paliwa gazowe powinny odpowiadać wymaganiom § 172 oraz innym przepisom rozporządzenia, a także odpowiadać wymaganiom określonym w Polskiej Normie dotyczącej kotłowni wbudowanych na paliwa gazowe o gęstości względnej mniejszej niż 1.

2. Kotły na paliwa gazowe o łącznej mocy cieplnej do 30 kW mogą być instalowane w pomieszczeniach nieprzeznaczonych na stały pobyt ludzi oraz w miejscach, o których mowa w ust. 3.

3. Kotły na paliwa gazowe o łącznej mocy cieplnej powyżej 30 kW do 60 kW należy instalować w pomieszczeniu technicznym lub w przewidzianym wyłącznie na kotłownię budynku wolnostojącym.

  • § 170 ust. 3. Urządzenia gazowe z zamkniętą komorą spalania, przez co rozumie się urządzenia typu C, mogą być instalowane w pomieszczeniach mieszkalnych, niezależnie od rodzaju występującej w nich wentylacji, pod warunkiem zastosowania koncentrycznych przewodów powietrzno-spalinowych, z zachowaniem wymagań § 175.

Definicja pomieszczeń określona jest w paragrafie 3 ust. 10 i 11:

– pomieszczenie mieszkalne – rozumie się przez to pokoje w mieszkaniach, a także sypialnie i pomieszczenia do pobytu dziennego w budynku zamieszkania zbiorowego;

– pomieszczenie pomocnicze – rozumie się przez to pomieszczenie znajdujące się w obrębie mieszkania lub lokalu użytkowego, służące do celów komunikacji wewnętrznej, higienicznosanitarnych, przygotowania posiłków, z wyjątkiem kuchni zakładów żywienia zbiorowego, a także do przechowywania ubrań, przedmiotów oraz żywności;

  • § 157. ust. 5. Instalacje gazowe zasilane gazem płynnym mogą być wykonywane tylko w budynkach niskich.

Definicja budynków

Definicja budynków określona jest w paragrafie 8: W celu określenia wymagań technicznych i użytkowych wprowadza się następujący podział budynków na grupy wysokości:

niskie (N) – do 12 m włącznie nad poziomem terenu lub mieszkalne o wysokości do 4 kondygnacji nadziemnych włącznie,

  • § 170 ust. 1: Urządzenia gazowe mogą być instalowane wyłącznie w pomieszczeniach spełniających warunki dotyczące ich wysokości, kubatury, wentylacji i odprowadzenia spalin, a także dopływu powietrza do spalania określone w rozporządzeniu, w Polskich Normach i przepisach odrębnych.

Polskie Normy

Te Polskie Normy to zgodnie z ww. rozporządzeniem (Dz. U. 56 poz. 461) załącznik nr 1, tabela „Wykaz Polskich Norm powołanych w Rozporządzeniu” Poz. 39: „..§ 170 ust. 1 – PN-B-03430:1983, PN-B-03430:1983/Az3:2000 – Wentylacja w budynkach mieszkalnych zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej – Wymagania (z wyjątkiem pkt 5.2.1 i 5.2.3). Zawarte w nich wymagania określają:

  • 2.1.5. Dopływ powietrza do pomieszczeń powinien być zapewniony w sposób podany wg poz. a lub b.

a) W przypadku zastosowania okien charakteryzujących się współczynnikiem infiltracji powietrza a mniejszym niż 0,3 [m3/(m * h * daPa2/3)], przez nawiewniki powietrza o regulowanym stopniu otwarcia usytuowane:

– w górnej części okna (w ościeżnicy, ramie skrzydła, między ramą skrzydła a górną krawędzią szyby zespolonej) lub

– w otworze okiennym (między nadprożem a górną krawędzią ościeżnicy, w obudowie rolety zewnętrznej) lub

– w przegrodzie zewnętrznej ponad oknem.

Strumień objętości powietrza przepływającego przez całkowicie otwarty nawiewnik, przy różnicy ciśnienia po obu jego stronach 10 Pa, powinien mieścić się w granicach:

– od 20 m3/h do 50 m3/h – jeśli zastosowana jest wentylacja grawitacyjna,

– od 15 m3/h do 30 m3/h – jeśli zastosowana jest wentylacja mechaniczna wywiewna.

Strumień objętości powietrza przepływającego przez nawiewnik, którego element dławiący znajduje się w pozycji maksymalnego zamknięcia, powinien zawierać się w granicach od 20 do 30% strumienia przy jego całkowitym otwarciu.

(…)

b) przez otwory nawiewne wentylacji mechanicznej…

W pomieszczeniach, w których jest kocioł gazowy, powinien znajdować się niezamykany otwór o powierzchni przekroju nie mniejszej niż 200 cm², do awaryjnego wypływu gazu w przypadku nieszczelności instalacji gazowej, którego dolna krawędź powinna być umieszczona – dla kotłowni zasilanych gazem płynnym (kotłownia na propan-butan) – na poziomie posadzki. Duża ilość gazu w zbiornikach zewnętrznych (w porównaniu do standardowych butli z propanem-butanem stosowanych przy kuchenkach gazowych) przy braku otworu do wypływu gazu może stwarzać zagrożenie wybuchem w pomieszczeniu z urządzeniem gazowym.

Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie zasadniczych wymagań dla urządzeń spalających paliwa gazowe

W dniu 30.12.2005 r. ogłoszono, a 01.01.2006 r. weszło w życie Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie zasadniczych wymagań dla urządzeń spalających paliwa gazowe (Dz. U. 263 poz. 2201). Nakłada ono na producentów urządzeń gazowych obowiązek umieszczania ostrzeżeń na urządzeniach:

  • § 6.

1. Urządzenia powinny być projektowane i wytwarzane w taki sposób, aby podczas ich prawidłowe­go użytkowania, o którym mowa w § 4, działały bezpiecznie i nie stanowiły zagrożenia dla ludzi oraz zwierząt domowych lub mienia.

2. Na urządzeniach wprowadzanych do obrotu i ich opakowaniach należy umieścić odpowiednie ostrzeżenia.

3. Ostrzeżenia, o których mowa w ust. 2, powinny określać rodzaj stosowanego paliwa gazowego, ciśnienie zasilania paliwem gazowym oraz ograniczenia w użytkowaniu tych urządzeń, w szczególności, gdy urządzenia powinny być instalowane wyłącznie w miejscach, w których znajduje się odpowiednia wentylacja.

4. Do urządzeń powinny być dołączone:

1) instrukcja techniczna przeznaczona dla instalującego urządzenia;

2) instrukcja użytkowania i konserwacji przeznaczona dla użytkownika.

Ustęp 3 jasno określa, że w pomieszczeniach, gdzie ma być instalowane urządzenie gazowe, ma być odpowiednia wentylacja. Zatem w pomieszczeniu, gdzie ma być zainstalowany gazowy kocioł z zamkniętą komorą spalania, ma być odpowiednia wentylacja. Nie może więc nie być żadnej wentylacji. W takim pomieszczeniu należy zapewnić co najmniej wentylację wywiewną.

Warunki techniczne wykonania obiektów

Instrukcja urządzenia gazowego (np. kotła) nabrała pewnej mocy po wprowadzeniu zmian w ust. 1 par. 174 (Warunków technicznych wykonania obiektów – zmiana w Dz. U. nr 56 poz. 461 z dnia 12.02.2009 r.):

1. Grzewcze urządzenia gazowe, takie jak: kotły ogrzewcze, grzejniki wody przepływowej, niezależnie od ich obciążeń cieplnych, powinny być podłączone na stałe z indywidualnymi kanałami spalinowymi, z uwzględnieniem instrukcji technicznej producenta urządzenia, o której mowa w przepisach dotyczących zasadniczych wymagań dla urządzeń spalających paliwa gazowe.

Oznacza to, że kocioł nie może być podłączony do komina spalinowego w sposób dowolny, czyli taki, w jaki sobie inwestor zażyczy. Producent podaje w instrukcji, jak montować kocioł w piwnicy, jak na ostatniej kondygnacji itd. Instrukcja dla danego kotła – w zależności od jego mocy – informuje, jak i gdzie taki kocioł może być podłączony. Jeśli jasno określono w instrukcji, że dany typ kotła zasilany paliwem gazowym propan-butan ma być zamontowany w pomieszczeniu, które posiada otwór do wypływu gazu w dolnej części ściany zewnętrznej, to ta informacja w świetle zapisów rozporządzenia jest wiążąca.

Dalsze zapisy w rozporządzeniu o wymaganiach dla urządzeń gazowych:

§ 7. Instrukcja techniczna, o której mowa w § 6 ust. 4 pkt 1, powinna zawierać informacje dotyczące:

1) instalowania, regulacji i konserwacji, mające na celu zapewnienie prawidłowego wykonania tych czynności oraz bezpiecznego użytkowania urządzeń;

2) rodzaju zastosowanego paliwa gazowego;

3) stosowanego ciśnienia zasilania paliwem gazowym;

4) wymagań w zakresie dopływu świeżego powietrza:

a) do spalania,

b) w celu zapobieżenia tworzeniu się niebezpiecznych mieszanin niespalonego paliwa gazowego z powietrzem (…),

5) warunków odprowadzania produktów spalania;

Istnieje możliwość monitorowania ew. wycieków gazu przy użyciu czujników, jednak zastosowanie takiego rozwiązania powinno być poprzedzone opracowaniem opinii technicznej przygotowanej przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane odpowiedniej specjalności oraz skonsultowane pod względem bezpieczeństwa pożarowego.

Marcin Ziombski

Prenumerata Magazynu Instalatora

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij