W instalacji z pompą ciepła split mamy do czynienia z dwoma jednostkami – zewnętrzną, montowaną na zewnątrz budynku, i wewnętrzną – z całym oprzyrządowaniem do sterowania i regulatorem obsługowym.

W artykule, który jest kontynuacją artykułu pt. „Pompy ciepła powietrze-woda typu split – uwaga na błędy!” chciałbym przedstawić czytelnikom częste błędy wykonawcze i eksploatacyjne instalacji, w których główną rolę odgrywa pompa ciepła powietrze-woda split.

Pompa ciepła powietrze-woda split – zapomniana jednostka zewnętrzna

W instalacji z pompą ciepła split mamy do czynienia z dwoma jednostkami – zewnętrzną, montowaną na zewnątrz budynku, i wewnętrzną – z całym oprzyrządowaniem do sterowania i regulatorem obsługowym. Już w krótkim czasie po montażu w zasięgu zainteresowania mamy jedynie jednostkę wewnętrzną – to na niej ustawiamy parametry pracy, odczytujemy historię pracy, optymalizujemy czasy ogrzewania, temperatury zasilania itd.

To, co jest na zewnątrz, pokryło się już brudem, poza tym strasznie wieje i zimne powietrze od tego leci podczas pracy. Można odnieść wrażenie, że jednostka zewnętrzna staje się zapomnianym przedmiotem. Serwisant podczas przeglądu instalacji z pewnością dużą część swojego czasu poświęci na ocenę i konserwację wymiennika ciepła jednostki zewnętrznej, stan wentylatora, podłączeń elektrycznych i odpływu kondensatu.

Wiele jednak zależy od samego użytkownika pompy ciepła. Jednostka zewnętrzna pompy ciepła musi gwarantować poprawną pracę całej pompy ciepła. To w niej znajduje się wymiennik ciepła umożliwiający pozyskiwanie energii z otoczenia, to tutaj pracuje sprężarka i budowana jest temperatura pozwalająca następnie na ogrzanie budynku i ciepłej wody użytkowej.

Zasłanianie parownika (fotografia 1) to kolejny błąd! Urządzenie nie będzie poprawnie pracować jedynie z połową wymiennika. Ta zasłonięta część też próbuje odzyskać ciepło z otoczenia, lecz nie ma takiej możliwości. Efektem jest duże zużycie energii elektrycznej związane z częstym zamarzaniem parownika i mniejszą uzyskiwaną mocą pompy ciepła – brak mocy pompa ciepła uzupełni np. grzałką elektryczną.

Zly_montaz_pompy_ciepla-
Pompa ciepła powietrze-woda split – jednostka zewnętrzna zasłonięta

Na fotografii 2 zaprezentowano utrudniony dostęp dla powietrza, ale i serwisu. Jak skutecznie w takim wypadku wyczyścić parownik?

Zly-montaz-pompy-ciepla-za-blisko-sciany
Pompa ciepła powietrze-woda split – jednostka zewnętrzna za blisko ściany

Pompa ciepła powietrze-woda split a odpływ wody z wanny

Jedno z podstawowych pytań podczas montażu jednostki zewnętrznej brzmi: „jak odprowadzona zostanie woda z jednostki zewnętrznej powstająca w procesie odmrażania parownika?”. Zazwyczaj dwa podstawowe rozwiązania to:

  • odprowadzenie rurą do ziemi – w miejsce chłonne, poniżej strefy przemarzania gruntu,
  • przygotowanie pod jednostką podłoża chłonnego i odprowadzenie wody wprost pod nią.

W przypadku odprowadzenia wody rurą koniecznie należy zastosować rurę o średnicy większej niż otwór w jednostce zewnętrznej przygotowany do tego celu, połączenie rury z jednostką uszczelnić, rurę zaizolować, a do wnętrza wprowadzić przewód grzejny sterowany zazwyczaj przez automatykę pompy ciepła.

Rura odpływowa powinna zostać sprowadzona poniżej strefy przemarzania gruntu, podsypana żwirem i częściowo też tym żwirem zasypana, aby piasek nie zbierał się w dolnej części i nie zatkał jej z biegiem czasu. Odprowadzenie wody „pod siebie” jest równie skuteczne jak te z rurą, przy czym całe podłoże pod jednostką zewnętrzną musi zapewnić pochłonięcie wody powstającej w procesie odmrażania parownika jednostki zewnętrznej.

Odpowiednie podłoże dla kondensatu

Odpowiednio przygotowane podłoże to właściwa głębokość nie mniejsza niż 80 cm, odpowiednie warstwy różnych frakcji żwiru od najmniejszej na dole do największych kamieni na górze oraz zamknięcie opaską (np. krawężnikiem), aby woda nie wylewała się na zewnątrz.

Odpływ kondensatu rurą z tylko częściową izolacją termiczną i bez przewodu grzejnego to pewność, że w zimie wokół jednostki zewnętrznej będzie lodowisko (fotografia 3).

Zly-montaz-pompy-ciepla-odpływ
Zły montaż pompy ciepła powietrze-woda split

Podłoże musi być chłonne. Zgodnie z wytycznymi grubość podłoża to minimum 80 cm (poniżej strefy przemarzania gruntu). Kolejność układania żwiru również ma znaczenie – od najdrobniejszego na dole po najgrubsze frakcje na górze. Zbierający się lód na górnej części podłoża oznacza, że zamiast żwiru jest mieszanka z piaskiem, a warstwa nie sięga głębokości strefy przemarzania gruntu.

Pompa ciepła powietrze-woda split – optymalizacja po pierwszym sezonie grzewczym

Efektywność instalacji z pompą ciepła zapewni, oprócz tradycyjnego serwisowania całej instalacji grzewczej, także stosunkowo prosta kontrola pracy z poziomu regulatora. Podczas przeglądania zgromadzonych przez automatykę pompy ciepła informacji można znaleźć cenne wskazówki do zastosowania w naszej instalacji grzewczej w celu optymalizacji pracy.

Zalecenia odnośnie do kontroli i serwisowania pomp ciepła można zasadniczo porównać z wymogami konserwacji tradycyjnych urządzeń grzewczych, o ile ilość czynnika chłodniczego w całym układzie nie przekracza 5 ton ekwiwalentu CO2 dla pomp ciepła typu split oraz 10 ton ekwiwalentu CO2 dla pomp ciepła z układem chłodniczym hermetycznym (pompy typu monoblok).

Po zakończeniu okresu grzewczego autoryzowana firma serwisowa powinna przeprowadzić przegląd eksploatacyjny instalacji oraz w miarę możliwości także jej optymalizację.

Optymalizacja w nowych budynkach

W nowo powstałych budynkach regulacja ta jest wręcz niezbędna, ponieważ w pierwszym roku użytkowania występuje zwiększone zapotrzebowanie na energię z uwagi na wysoki współczynnik wilgotności w budynku. Na czas osuszania budynku pompa ciepła powinna korzystać przede wszystkim z alternatywnych źródeł ciepła (grzałka lub kocioł).

W przypadku pomp typu powietrze/woda sprawa nie jest taka oczywista, jak się wydaje, bo o ile nie ma oczywiście możliwości zamrożenia dolnego źródła ciepła, to jednak proces osuszania budynku pompą ciepła typu powietrze/woda oznacza długie cykle pracy na niskich temperaturach po stronie skraplacza.

Bez kontroli pracy pompa ciepła może zakończyć się usterką, ponieważ niskie temperatury instalacji grzewczej mogą nie zapewnić wystarczającej ilości energii do bezpiecznego przeprowadzenia procesu odmrażania parownika. To samo dotyczy budynków „świeżych”, gdzie urządzenie ma za zadanie utrzymywać jedynie temperaturę zabezpieczającą przed zamarznięciem instalacji.

To zadanie spełni jedynie grzałka, ponieważ pompa ciepła musi pracować z temperaturami na powrocie z instalacji co najmniej 15-20°C.

Czytaj historię… pompy

Na podstawie historii pracy możemy ocenić dotychczasową pracę pompy ciepła i zdecydować, w którym kierunku ją zoptymalizować. Zależności powstałe pomiędzy godzinami pracy, odpowiednimi klasami obciążenia energetycznego pozwolą wnioskować, jaki poziom temperatur w budynku został faktycznie osiągnięty, czy ciepła woda ogrzewana jest właściwie oraz czy jakakolwiek optymalizacja jest jeszcze możliwa.

Im dłużej eksploatacja odbywa się przy niskich różnicach temperatur, tym efektywniej pracuje pompa ciepła. Przegląd pompy ciepła jest konieczny nie tyko ze względu na ocenę fizyczną pompy ciepła, lecz także ze względu na możliwość skorygowania wcześniejszych nastaw i dalszego dopasowania pracy do potrzeb użytkownika.

Dawid Pantera

Prenumerata Magazynu Instalatora

2 myśli na temat “Pompa ciepła powietrze-woda split

  • 7 marca 2019 o 12:45
    Permalink

    Ile wynosi montaż pompy ciepła na dom o powierzchni ok.150m2, i jakie są koszty utrzymania w stosunku rocznym lub sezonowym

    Odpowiedz

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij