Eksploatacja instalacji a ochrona środowiska

Z art. 144 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska wynika, że eksploatacja instalacji nie powinna powodować przekroczenia standardów jakości środowiska.

Eksploatacja instalacji powodująca wprowadzanie gazów lub pyłów do powietrza, emisję hałasu oraz wytwarzanie pól elektromagnetycznych nie powinna powodować, z zastrzeżeniem ust. 3 artykułu 144 ustawy Prawo ochrony środowiska, przekroczenia standardów jakości środowiska poza terenem, do którego prowadzący instalację ma tytuł prawny.

Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że to eksploatacja nie powinna prowadzić do przekroczenia standardów jakości środowiska. Jeżeli w związku z funkcjonowaniem instalacji utworzono obszar ograniczonego użytkowania, eksploatacja instalacji nie powinna powodować przekroczenia standardów jakości środowiska poza tym obszarem.

Przeciwdziałanie zanieczyszczeniom polega na zapobieganiu lub ograniczaniu wprowadzania szkodliwych substancji lub energii. Do odpowiedzialności za szkody spowodowane oddziaływaniem na środowisko stosuje się przepisy kodeksu cywilnego, zgodnie zaś z art. 323 ust. 1 Prawo ochrony środowiska:

„Każdy, komu przez bezprawne oddziaływanie na środowisko bezpośrednio zagraża szkoda lub została mu wyrządzona szkoda, może żądać od podmiotu odpowiedzialnego za to zagrożenie lub naruszenie przywrócenia stanu zgodnego z prawem i podjęcia środków zapobiegawczych, w szczególności przez zamontowanie instalacji lub urządzeń zabezpieczających przed zagrożeniem lub naruszeniem; w razie, gdy jest to niemożliwe lub nadmiernie utrudnione, może on żądać zaprzestania działalności powodującej to zagrożenie lub naruszenie”.

Skażenie złą instalacją

Technologia powinna spełniać wymagania, przy których określaniu uwzględnia się w szczególności:

  • 1) stosowanie substancji o małym potencjale zagrożeń;
  • 2) efektywne wytwarzanie oraz wykorzystanie energii;
  • 3) zapewnienie racjonalnego zużycia wody i innych surowców oraz materiałów i paliw;
  • 4) stosowanie technologii bezodpadowych i małoodpadowych oraz możliwość odzysku powstających odpadów;
  • 5) rodzaj, zasięg oraz wielkość emisji;
  • 6) wykorzystywanie porównywalnych procesów i metod, które zostały skutecznie zastosowane w skali przemysłowej;
  • 7) postęp naukowo-techniczny.

Uwaga!

  • Odpady powstałe po demontażu zużytego sprzętu przekazuje się prowadzącemu działalność w zakresie recyklingu lub prowadzącemu działalność w zakresie innych niż recykling procesów odzysku wpisanym do rejestru.
  • Odpady powstałe po demontażu zużytego sprzętu, które nie zostały przekazane do recyklingu lub innych niż recykling procesów odzysku, przekazuje się prowadzącemu działalność w zakresie unieszkodliwiania odpadów.
  • Prowadzący zakład przetwarzania może dokonać wywozu odpadów powstałych po demontażu zużytego sprzętu w celu poddania ich recyklingowi, innym niż recykling procesom odzysku lub unieszkodliwianiu z terytorium kraju na terytorium:

1) innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego;

2) państwa niebędącego państwem członkowskim do instalacji spełniających wymagania nie niższe niż określone dla instalacji eksploatowanych na terytorium kraju.

Zanieczyszczenie powietrza

Zła instalacja skutkować może zanieczyszczeniem powietrza. Ochrona powietrza polega na zapewnieniu jak najlepszej jego jakości. Osiągnie się to poprzez utrzymanie poziomów substancji w powietrzu poniżej dopuszczalnych (lub co najmniej na tych poziomach) oraz zmniejszenie poziomów substancji w powietrzu co najmniej do dopuszczalnych, gdy nie są one dotrzymane.

W Prawie ochrony środowiska w zakresie obowiązku ochrony powietrza ustawodawca nie przewidział w polskim porządku prawnym ochrony powietrza przed zapachami, a jedynie przed określonymi substancjami w powietrzu.

Czy odór jest substancją niemierzalną?

Zapachy z nieszczelnej instalacji, pomimo iż mogą być uciążliwe, nie mogą być badane, bowiem w polskim systemie prawnym nie istnieją normy prawne, które odnosiłyby się do zapachów. W takiej sytuacji za kryterium oceny w tym zakresie przyjmuje się średnioroczne i godzinowe stężenia amoniaku i siarkowodoru.

W polskim systemie prawnym rodzaje substancji wprowadzanych do powietrza i ich dopuszczalne poziomy zostały określone w rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 6 czerwca 2002 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów niektórych substancji w powietrzu, alarmowych poziomów niektórych substancji w powietrzu oraz marginesów tolerancji dla dopuszczalnych poziomów niektórych substancji (Dz. U. Nr 87, poz. 796) oraz w rozporządzeniu Ministra Środowiska dnia 5 grudnia 2002 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz. U. nr 1, poz. 12).

Stosownie do zał. nr 1 rozporządzenia z dnia 5 grudnia 2002 r. wartość odniesienia w mikrogramach na metr sześcienny uśredniona dla 1 godziny i roku kalendarzowego wynosi odpowiednio:

dla amoniaku – 400 mg/m3 i 50 mg/m3, zaś dla siarkowodoru – 20 mg/m3 i 5 mg/m3.

Skoro w polskim porządku prawnym nie istnieją tzw. normy odorowe oraz brakuje metodyki pomiaru zapachu, to organy inspekcji sanitarnej nie mają możliwości podejmowania decyzji w zakresie ograniczania emisji substancji zapachowych.

Mimo wynikającego z art. 85 p.o.ś. obowiązku ochrony powietrza ustawodawca nie przewidział w polskim porządku prawnym ochrony powietrza przed zapachami, a jedynie przed określonymi substancjami w powietrzu.

Zapach czy też odór jest substancją niemierzalną, zaś jego odczuwanie w każdym przypadku ma charakter subiektywny.

Pozwolenia

Warto zauważyć, że ograniczenie emisji nie jest tożsame z podejmowaniem działań służących nieprzekraczaniu standardów jakości środowiska lub przywracaniu standardów jakości środowiska.

Ustawa tym samym odróżnia określenie standardów, jakości środowiska, oraz kontrolę ich osiągania od podejmowania działań służących ich nieprzekraczaniu lub przywracaniu, zaś w tym ostatnim zakresie nie stawia znaku równości pomiędzy działaniami służącymi nieprzekraczaniu standardów, jakości środowiska i działaniami służącymi przywracaniu standardów, jakości środowiska.

Wolę ustawodawcy odzwierciedlają w pełni regulacje nakładające na podmioty korzystające ze środowiska obowiązek uzyskania pozwoleń, określanie standardów emisyjnych, które także są przejawem ochrony zasobów środowiska, a której nie można niwelować aktami rangi pod ustawowej wydawanymi również w ramach tej ochrony, zwłaszcza na zasadzie całkowitego odwrócenia proporcji ograniczeń.

Walka ze smogiem sprawiła, że niektóre sejmiki próbowały wprowadzać rozwiązania określające rodzaje paliw dozwolone do stosowania w gospodarstwach domowych.

Nowe wytyczne dla instalatorów

Prowadzący instalację oraz użytkownik urządzenia są obowiązani do:

  • 1) dotrzymywania standardów emisyjnych, z uwzględnieniem warunków uznawania ich za dotrzymane oraz stałych lub przejściowych odstępstw od standardów emisyjnych,
  • 2) dotrzymywania standardów emisyjnych,
  • 3) zapewnienia ich prawidłowej eksploatacji, polegającej w szczególności na:

a) stosowaniu paliw, surowców lub materiałów zapewniających ograniczanie ich negatywnego oddziaływania na środowisko,
b) podejmowaniu odpowiednich działań w przypadku powstania zakłóceń w procesach technologicznych i operacjach technicznych lub w pracy urządzeń ochronnych ograniczających emisję w celu ograniczenia ich skutków dla środowiska,
c) podejmowaniu odpowiednich działań niezwłocznie po stwierdzeniu niedotrzymania standardów emisyjnych, z uwzględnieniem warunków i odstępstw w celu przywrócenia zgodności z tymi standardami w jak najkrótszym czasie;

  • 4) postępowania w odpowiedni sposób w przypadku zakłóceń w pracy urządzeń ochronnych ograniczających emisję;
  • 5) wstrzymania podawania odpadów do spalania lub współspalania, lub zatrzymania instalacji i urządzenia spalania lub współspalania odpadów w przypadkach stwarzających zagrożenie,
  • 6) stosowania paliw, surowców lub materiałów, w tym substancji lub mieszanin, zgodnie z wymaganiami lub ograniczeniami,
  • 7) stosowania rozwiązań technicznych – zgodnie z wymaganiami,
  • 8) przekazywania organowi właściwemu do wydania pozwolenia, wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska lub ministrowi właściwemu do spraw środowiska:

a) informacji o niedotrzymaniu standardów emisyjnych oraz o odstępstwach od standardów emisyjnych,
b) informacji lub danych dotyczących warunków lub wielkości emisji, a także działań zmierzających do ograniczenia emisji, w tym realizacji planu obniżenia emisji.

Przemysław Gogojewicz

Podstawa prawna: Ustawa Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2018 r., poz. 799 ze zm.).

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Ta strona korzysta z ciasteczek (cookies) Więcej informacji

Ustawienia plików cookie na tej stronie są włączone na "zezwalaj na pliki cookie", aby umożliwić najlepszy z możliwych sposób przeglądania. Jeśli w dalszym ciągu chcesz korzystać z tej strony, bez zmiany ustawienia plików cookie lub kliknięciu przycisku "Akceptuję", a następnie użytkownik wyraża zgodę na to.

Zamknij